Ngành thủy sản được xác định là ngành kinh tế mũi nhọn của ĐBSCL và cả nước nói chung. Năm 2015, kim ngạch xuất khẩu thủy sản cả nước đạt 6,72 tỉ USD, chiếm 5-6% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước. Tuy nhiên, thời gian qua, việc cạnh tranh giá xuất khẩu thủy sản của Việt Nam với các nước như: Ấn Độ, Trung Quốc, Thái Lan… ngày càng gay gắt. Do đó, muốn tăng sức cạnh tranh thủy sản xuất khẩu, nhiều doanh nghiệp chế biến thủy sản đã và đang quan tâm thực hiện các dự án đầu tư thực hiện tiết kiệm năng lượng để giảm giá thành sản xuất trong chuỗi giá trị sản xuất thủy sản xuất khẩu. Tuy nhiên, sự chuyển đổi, ứng dụng thiết bị công nghệ hiện đại thực hiện mô hình sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, hướng tới mục tiêu bảo vệ môi trường và an ninh năng lượng quốc gia của doanh nghiệp đang đối mặt với nhiều rào cản. Đó là, nhiều doanh nghiệp khi xây dựng và thiết kế nhà máy chế biến thủy sản chưa tính việc đầu tư sử dụng năng lượng tiết kiệm. Nhiều doanh nghiệp có nhu cầu đầu tư công nghệ cao vào sản xuất nhưng thiếu vốn đầu tư thiết bị có khả năng tiết kiệm năng lượng nên phải "chịu thua", dẫn đến giá thành sản phẩm cao, khó cạnh tranh với đối thủ trên thị trường. Bên cạnh đó, kỹ năng và quản lý vận hành của đội ngũ vận hành chưa cao, ảnh hưởng đến tiết kiệm chi phí năng lượng, tăng giá thành sản xuất, giảm sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường.

Các giải pháp ứng dụng kỹ thuật hiện đại để thực hiện tiết kiệm năng lượng được các doanh nghiệp đặc biệt quan tâm...

Để doanh nghiệp tham gia các dự án tiềm năng trong lĩnh vực tiết kiệm năng lượng, nhất là các doanh nghiệp thủy sản có mức tiết kiệm năng lượng thấp hơn so với mức đầu tư, các tổ chức và các chuyên gia năng lượng sẽ xem xét, khuyến khích doanh nghiệp bổ sung các tiêu chí dự án. Điều này sẽ góp phần hỗ trợ doanh nghiệp có điều kiện mở rộng quy mô sản xuất, cải thiện chất lượng sản phẩm, xây dựng các mô hình kinh doanh mới, hiện đại hóa thiết bị cũ, lạc hậu. Ngoài ra, khi tham gia các dự án tiết kiệm năng lượng sẽ giúp doanh nghiệp đánh giá, kiểm định tiềm năng tiết kiệm điện trong các nhà máy chế biến thủy sản. Hiện tại, Chính phủ và các bộ, ngành hữu quan đã và đang triển khai nhiều chính sách khuyến khích hỗ trợ các doanh nghiệp thực hiện sản xuất sạch hơn, tiết kiệm năng lượng. Ngoài các chương trình hỗ trợ, các nhà đầu tư còn triển khai các nguồn quỹ hỗ trợ khuyến khích doanh nghiệp có nhu cầu thay đổi công nghệ, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả hơn. Đồng thời, triển khai đồng loạt nhiều giải pháp tăng cường quản lý năng lượng, lắp đặt thiết bị biến tần, sử dụng đèn led, bảo trì các đường ống hơi, hệ thống gia nhiệt, lắp đặt hệ thống năng lượng mặt trời. Đồng thời, tận dụng nguồn nhiên liệu là phụ phẩm của công đoạn khác, nhiên liệu sinh khối để tái sử dụng, thay thế các thiết bị máy móc tiêu tốn nhiều năng lượng bằng các loại thiết bị có khả năng tiết kiệm năng lượng cao… Nhiều giải pháp hữu ích được triển khai đã giúp các doanh nghiệp nhận thấy cơ hội tiềm năng tiết kiệm năng lượng trong quản lý sản xuất, đóng góp tích cực vào việc tiết kiệm năng lượng, bảo vệ môi trường.

Việc sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả có ý nghĩa rất quan trọng. Do đó, cần tăng cường quản lý nhà nước về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, tổ chức hệ thống quản lý về tiết kiệm năng lượng. Thực hiện tốt công tác này sẽ góp phần đáp ứng nhu cầu sử dụng năng lượng ngày một cao hơn của nền kinh tế. Đồng thời, bảo vệ được môi trường, khai thác hợp lý các nguồn tài nguyên năng lượng của quốc gia, phát triển kinh tế –xã hội một cách bền vững.

Bài, ảnh: PHÚ AN