Tại Hội nghị thượng đỉnh trực tuyến về biến đổi khí hậu kéo dài 2 ngày (22 và 23-4), Tổng thống Mỹ Joe Biden (ảnh) đã công bố nhiều mục tiêu mới đầy tham vọng trong cuộc chiến chống lại sự nóng lên toàn cầu, phản ánh nỗ lực khôi phục vai trò lãnh đạo của Washington. Nhiều nền kinh tế lớn khác cũng lên tiếng hưởng ứng.

Mỹ cắt giảm ít nhất 50% lượng phát thải

Ảnh: Getty Images

Hội nghị do Tổng thống Mỹ chủ trì được tổ chức nhân Ngày Trái đất và có sự tham dự của hơn 40 lãnh đạo các quốc gia, kể cả những nước thải nhiều khí CO₂ nhất thế giới như Trung Quốc, Ấn Độ và Nga. Trong bài phát biểu mở màn, Tổng thống Biden mô tả tình hình hiện nay hết sức “nguy hiểm” và đã đến lúc nhân loại đưa ra quyết định đúng đắn để tránh phải hứng chịu những thảm họa tồi tệ nhất của tình trạng Trái đất ấm lên. “Mỹ không chờ đợi, chúng tôi đang quyết tâm hành động” - ông Biden khẳng định.

Mỹ hiện là quốc gia phát thải khí CO₂ lớn thứ hai thế giới và trong nỗ lực tái gia nhập cuộc chiến chống biến đổi khí hậu, Tổng thống Biden cam kết cắt giảm ít nhất 50%-52% lượng khí phát thải vào năm 2030 so với mức năm 2005. Con số này gần gấp đôi mức cắt giảm mà chính quyền Barack Obama cam kết trong Thỏa thuận Paris năm 2015. Chủ nhân Nhà Trắng còn kêu gọi sự hợp tác của cộng đồng quốc tế hướng tới mục tiêu hạn chế sự nóng lên toàn cầu ở mức 1,5 độ C so với thời kỳ tiền công nghiệp. Đặc biệt, Tổng thống Biden cũng hứa đến năm 2024 sẽ tăng gấp đôi số tiền tài trợ hàng năm dành cho những dự án liên quan đến khí hậu ở các nước đang phát triển.

Giới quan sát cho biết mục tiêu giảm khí thải mới của Mỹ đánh dấu cột mốc quan trọng trong chính sách xanh mà Tổng thống Biden đang theo đuổi nhằm xây dựng nền kinh tế không carbon vào năm 2050. Theo chủ nhân Nhà Trắng, tiến trình này là “cơ hội kinh tế đặc biệt” với triển vọng tạo ra hàng triệu việc làm có mức lương cao. Dự kiến tập trung vào các biện pháp năng lượng sạch hiệu quả trong toàn bộ ngành kinh tế, Reuters cho biết các kế hoạch theo từng ngành cụ thể sẽ được Chính phủ Mỹ đưa ra vào cuối năm nay. Nhưng trước mắt, Washington hy vọng mục tiêu vừa công bố sẽ tạo động lực để Trung Quốc, Ấn Độ và những nước khác có động thái tích cực hơn trước thời điểm Hội nghị thượng đỉnh về biến đổi khí hậu của Liên Hiệp Quốc (COP26) diễn ra tại Anh vào tháng 11. Sự kiện này được nhìn nhận là cơ hội tốt nhất cuối cùng để thế giới tập hợp lại và thúc đẩy Thỏa thuận Paris về biến đổi khí hậu.

Đồng minh ủng hộ

Hoan nghênh động thái của Mỹ, Thủ tướng Anh Boris Johnson cho biết chính quyền Biden đang đưa ra các cam kết “thay đổi cuộc chơi” và Luân Đôn sẽ có hành động tương tự với quyết định giảm 78% lượng khí thải vào năm 2035 so với mức năm 1990. Về phần mình, Thủ tướng Nhật Bản Yoshihide Suga xác nhận nâng mục tiêu cắt giảm khí thải của Tokyo từ 26% lên 46% vào năm 2030; trong khi người đồng cấp Canada Justin Trudeau cho biết nước này sẽ cắt giảm khí thải 40%-45% vào năm 2030.

Là quốc gia phát thải khí nhà kính lớn nhất thế giới, Trung Quốc tại hội nghị không đưa ra mục tiêu mới. Thay vào đó, Chủ tịch Tập Cận Bình cho biết nước này sẽ giảm dần việc sử dụng than từ năm 2025 đến năm 2030. Theo kế hoạch, Bắc Kinh muốn đạt “đỉnh” về lượng khí phát thải trước khi kết thúc thập kỷ này và chạm mục tiêu carbon trung tính vào năm 2060. Tương tự, Tổng thống Nga Vladimir Putin không đưa ra con số cụ thể nhưng tái khẳng định nỗ lực của Mát-xcơ-va thực hiện các nghĩa vụ quốc tế; kèm theo đề xuất về ưu đãi đầu tư nước ngoài vào các dự án năng lượng sạch.

MAI QUYÊN (Theo Reuters, AP)