Tối 19-5, Liên hoan Đàn hát Dân ca Nam Bộ TP Cần Thơ năm 2026 tổng kết và trao giải. Suốt 4 đêm thi diễn, những làn điệu dân ca ngọt ngào, sâu lắng đã được cất lên nơi Bến Ninh Kiều nhộn nhịp, như một minh chứng sinh động cho nỗ lực bảo tồn văn hóa trong bối cảnh hiện đại của TP Cần Thơ.

Tiết mục Hát ru của đơn vị xã Phú Hữu.  

“Điệu lý quê nhà - Phú Hữu kính dâng Bác” là chủ đề chương trình dự thi của đơn vị xã Phú Hữu tại liên hoan lần này. Sử dụng các làn điệu dân ca quen thuộc như Lý Trống chầu, Hát ru, Lý Quạ kêu… các diễn viên đã mang đến tiết mục hấp dẫn, đậm bản sắc. Đặc biệt, chương trình đã quảng bá đặc sản bưởi Phú Hữu, tiềm năng địa phương… Điểm nhấn của chương trình là tiết mục Hát ru của Mỹ Hương rất cảm xúc, chuyển tải được chiều sâu của di sản.

Phường Cái Khế tham gia liên hoan với chương trình gồm 4 tiết mục, có chủ đề “Hồn quê trong dòng chảy mới”. Quả vậy, thông qua Lý Đưa Ông, Lý Áo vá quàng, Lý Chim quyên, Lý Quạ kêu, chương trình thể hiện được nét đặc sắc của dân ca Nam Bộ trong nhịp sống hiện đại, đầy sức hút khi được hòa tấu, làm mới. Cũng với mạch dẫn đó, đơn vị phường Bình Thủy chọn chủ đề “Bình Thủy - Nối nhịp hồn xưa, dựng xây ngày mới”, gồm 4 tiết mục được dàn dựng công phu, nghệ thuật và màu sắc vui tươi.

Đây là năm đầu tiên Liên hoan Đàn hát Dân ca Nam Bộ TP Cần Thơ được tổ chức, sau hợp nhất và thực hiện mô hình địa phương 2 cấp. Dù nhiều đơn vị chưa có kinh nghiệm nhưng vẫn tâm huyết dự thi và tạo điểm nhấn tại liên hoan. Các đơn vị chú trọng quảng bá nét đẹp của đất và người quê hương, niềm tin vào sự phát triển chung của thành phố.

Điểm đáng ghi nhận là hầu hết các thí sinh dự thi năm nay đều có tuổi đời còn rất trẻ, cho thấy nhân tố mới đang được khai thác, phát huy trong bảo tồn di sản âm nhạc truyền thống. Đó là Mỹ Hạnh, Mỹ Hương, Hải Đăng, Anh Duy, Hồng Trúc… sở hữu giọng ca mượt mà, am hiểu đặc trưng dân ca và khả năng biểu diễn sân khấu. Diễn viên Hồng Trúc (phường Bình Thủy) cho biết: “Hát dân ca, tài tử là sở trường và niềm vui của tôi. Tôi cũng rất vui vì tại liên hoan, có nhiều bạn trẻ rất đam mê và giỏi nghề”.

Dân ca Nam Bộ là một trong những hình thức diễn xướng dân gian mang sắc thái văn hóa độc đáo, gắn bó với cuộc sống lao động sản xuất và đời sống tinh thần, góp phần nuôi dưỡng tâm hồn người dân phương Nam. Mỗi loại hình đều có những hình thức cùng giá trị nghệ thuật và cách thức diễn xướng đặc trưng riêng. Tại TP Cần Thơ, qua các công trình nghiên cứu, sưu tầm cho thấy, các loại hình dân ca rất phong phú, đa dạng và mang đặc trưng riêng, trong đó nhiều loại hình đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia như: Hát ru của người Việt ở Cần Thơ, Hò Cần Thơ, Hát Aday của người Khmer xã Xà Phiên...

Ông Nguyễn Minh Tuấn, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch TP Cần Thơ, cho biết: Thời gian qua, loại hình nghệ thuật đàn, hát dân ca Nam Bộ luôn được TP Cần Thơ quan tâm, phát triển thông qua nhiều hoạt động nghệ thuật và các giải pháp bảo tồn và phát huy. Trong đó, Liên hoan Đàn hát Dân ca Nam Bộ được Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch TP Cần Thơ tổ chức định kỳ 2 năm 1 lần, nhằm tiếp tục giới thiệu và quảng bá các làn điệu dân ca, nhạc cụ dân tộc truyền thống của Nam Bộ.

Liên hoan lần này có hơn 300 nhạc công và diễn viên dự thi, gồm 64 tiết mục, trong đó có 20 tiết mục của thí sinh tự do. “Liên hoan là dịp để lực lượng nghệ nhân, diễn viên không chuyên giao lưu, trao đổi chuyên môn, khuyến khích phong trào đàn, hát dân ca Nam Bộ trong toàn thành phố. Đồng thời, đây là hoạt động thiết thực góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa các dân tộc thiểu số, nghệ thuật dân gian, nghệ thuật truyền thống theo Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam”, ông Nguyễn Minh Tuấn nhấn mạnh.

Liên hoan Đàn hát Dân ca Nam Bộ TP Cần Thơ năm 2026 không chỉ lan tỏa những làn điệu đậm hồn quê mà còn khẳng định sức sống bền bỉ của di sản trong đời sống hiện đại. Sự tham gia đầy nhiệt huyết của nhiều nghệ nhân, diễn viên trẻ cho thấy dân ca Nam Bộ đang được tiếp nối, gìn giữ và phát huy bằng tình yêu văn hóa quê hương.

Bài, ảnh: ĐĂNG HUỲNH