Tận dụng nguồn cá rô phi tự nhiên trong mô hình lúa - tôm thuận thiên, Hợp tác xã (HTX) Nông Ngư Hòa Đê, xã Hòa Tú, TP Cần Thơ, đã mở hướng khởi nghiệp, chế biến đa dạng các dòng sản phẩm chả cá, từng bước hình thành chuỗi sản xuất xanh, khẳng định thương hiệu trên thị trường.

Các thành viên HTX Nông Ngư Hòa Đê quảng bá sản phẩm tại Cuộc thi “Khởi nghiệp xanh” lần thứ 12 năm 2026.

Thành lập năm 2016, với 65ha lúa - tôm sinh thái và 32ha lúa ST 25, HTX Nông Ngư Hòa Đê từng đối mặt với nguồn cá rô phi tự nhiên dồi dào, phải bán thô với giá thấp, chỉ từ 10.000-15.000 đồng/kg. Nhằm nâng cao giá trị kinh tế, năm 2018, HTX quyết định chuyển hướng sang chế biến, đưa nguồn thu phụ này trở thành sản phẩm chủ lực có giá trị gia tăng cao. Nhờ lợi thế cá rô phi sinh trưởng tự nhiên, hoàn toàn không sử dụng thức ăn công nghiệp hay kháng sinh, HTX đã làm chủ được nguồn nguyên liệu sạch, tạo nền tảng vững chắc để phát triển các dòng sản phẩm chế biến an toàn và chất lượng.

Để nâng cao giá trị sản phẩm, HTX Nông Ngư Hòa Đê đã tiếp nhận chuyển giao kỹ thuật từ Đại học Cần Thơ, từng bước hoàn thiện quy trình chế biến chả cá khép kín gồm 13 công đoạn. Nhờ đó, các sản phẩm chả cá tươi, chả viên và chả chiên giữ được độ dai, vị ngọt tự nhiên; đồng thời đạt chứng nhận OCOP 3 sao. Đến tháng 8-2024, HTX tiếp tục được hỗ trợ thêm trang thiết bị chế biến từ dự án do Tổng vụ Hợp tác phát triển Bỉ tài trợ, Oxfam tại Việt Nam phối hợp với VCCI TP Hồ Chí Minh triển khai. Việc đầu tư máy móc hiện đại giúp năng suất chế biến tăng gấp 5 lần, tạo điều kiện để HTX mở rộng sản xuất, đa dạng các mặt hàng từ nguồn nguyên liệu địa phương như tôm khô, chà bông tôm, muối tôm; đồng thời phát triển các sản phẩm đặc trưng như gạo ST 25, bánh phồng.

Không chỉ chú trọng nâng cao giá trị kinh tế, HTX còn từng bước xây dựng mô hình sản xuất tuần hoàn theo hướng thân thiện với môi trường. Các phụ phẩm phát sinh trong quá trình chế biến chả cá như đầu, xương, ruột cá được thu gom, xử lý và ủ thành dịch đạm sinh học để bón lại cho đồng ruộng. Cách làm này góp phần tận dụng hiệu quả nguồn nguyên liệu, hạn chế chất thải, giảm lãng phí tài nguyên và bổ sung dinh dưỡng cho đất, qua đó khép kín chuỗi sản xuất, hướng đến phát triển nông nghiệp bền vững.

Chị Huỳnh Thị Ly, Tổ trưởng Tổ sản xuất, cho biết: Trong 53 thành viên hiện có của HTX, có đến 35 người là lao động nữ; riêng khâu chế biến chả cá, phụ nữ chiếm 13/15 nhân sự thường xuyên. Cùng với đó, HTX đang cam kết bao tiêu 45,5 tấn cá nguyên liệu mỗi năm cho 48 hộ dân, giúp hộ dân an tâm sản xuất. Việc ứng dụng máy móc hiện đại vào quy trình chế biến không chỉ giải phóng những công đoạn thủ công nhọc nhằn mà còn tối ưu hóa năng suất. Nhờ cách làm bài bản và chất lượng vượt trội, sản lượng tiêu thụ chả cá của HTX liên tục tăng trưởng 30-50%/năm, mang về doanh thu thêm cho HTX gần 100 triệu đồng/tháng.

Hiện HTX Nông Ngư Hòa Đê đang bước vào giai đoạn bứt tốc hoàn thiện các quy trình sản xuất, để đón nhận chứng nhận tiêu chuẩn quốc tế HACCP ngay giữa tháng 11-2026. Đây được xem là “tấm vé thông hành” quan trọng để đưa các sản phẩm của HTX tiến sâu vào chuỗi siêu thị, hệ thống phân phối hiện đại trong nước và rộng đường xuất khẩu.

Tự tin mang câu chuyện truyền cảm hứng về sinh kế tuần hoàn và vai trò nòng cốt của phụ nữ đến Cuộc thi “Khởi nghiệp xanh” lần thứ 12 năm 2026, HTX Nông Ngư Hòa Đê quyết tâm hiện thực hóa định hướng nâng tầm giá trị nông sản bản địa; đồng thời, HTX sẽ đầu tư ứng dụng bao bì sinh thái, đẩy mạnh truyền thông số và xúc tiến thương mại, từng bước đưa nông sản mang thương hiệu Nông Ngư Hòa Đê vươn xa.

Bài, ảnh: MỸ HOA