Trăn trở với cảnh nông sản địa phương chật vật tìm đầu ra mỗi khi vào vụ thu hoạch, chị Cao Thị Ngọc Trân (sinh năm 1992, ở xã Đông Hiệp, TP Cần Thơ) đã rẽ hướng khởi nghiệp với mô hình chế biến trái cây sấy. Việc làm này không chỉ giải bài toán “được mùa mất giá”, mà còn góp phần nâng tầm giá trị cho trái cây đặc sản địa phương.

Rẽ hướng từ những trăn trở nơi quê nhà

Tốt nghiệp ngành Công nghệ thực phẩm ở Đại học Cần Thơ với tấm bằng kỹ sư, Ngọc Trân từng có một thời gian đi làm đúng với chuyên môn. Tuy nhiên, những trăn trở về nông sản quê nhà vẫn luôn đau đáu trong lòng cô gái trẻ.

Chị Cao Thị Ngọc Trân và các sản phẩm trái cây sấy.

Sinh ra và lớn lên ở vùng miệt vườn châu thổ, Ngọc Trân thấu hiểu nỗi vất vả của bà con nông dân. Chị nhận thấy, nông sản quê nhà, đặc biệt là trái nhãn, mãng cầu... chất lượng tốt nhưng đa phần chỉ được bán dưới dạng trái cây tươi, phụ thuộc hoàn toàn vào thương lái và thị trường nên giá trị mang lại không cao. Sau một thời gian trăn trở, Ngọc Trân quyết định “bỏ phố về quê”, tận dụng lợi thế ngành học để nghiên cứu làm trái cây sấy.

Ngọc Trân bộc bạch: “Ở địa phương trồng rất nhiều mãng cầu, nhãn... tôi luôn trăn trở phải tìm cách chế biến. Việc chế biến sâu trước hết giúp bảo quản sản phẩm lâu hơn so với bán tươi, từ đó giải quyết được khâu tiêu thụ. Kế đến giúp nâng tầm giá trị nông sản theo một hướng mới và tạo thêm việc làm cho người dân địa phương”.

Hơn thế nữa, chế biến trái cây sấy mang lại lợi thế lớn khi không đòi hỏi khắt khe về mẫu mã nguyên liệu, chỉ cần đảm bảo chất lượng, nguồn gốc sản phẩm. Nhờ đó, cơ sở vừa duy trì được tiêu chuẩn thành phẩm, vừa chia sẻ khó khăn với nhà vườn, giúp nông sản không bị ùn ứ, tạo thêm kênh tiêu thụ an toàn, nông dân đảm bảo có lời và yên tâm bám vườn.

Hành trình biến ý tưởng thành hiện thực chưa bao giờ dễ dàng. Quá trình chế biến trái cây sấy đòi hỏi sự tỉ mỉ, kiên nhẫn và những tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe về nhiệt độ, độ ẩm. Nhờ nền tảng kiến thức học ở nhà trường, Ngọc Trân đã tìm ra công thức tối ưu. Điểm nhấn làm nên sự khác biệt của sản phẩm chính là công nghệ chế biến giúp trái cây dù đã được sấy, rút đi lượng nước nhưng vẫn giữ hương vị tự nhiên của trái cây tươi.

Để đạt được chất lượng này, hao hụt trong quá trình sản xuất là rất lớn. Chị Trân cho biết, cứ khoảng 10kg nhãn tươi sau khi tách nước và qua chế biến mới thu được 1-2kg nhãn sấy. Vì vậy, việc lựa chọn nguyên liệu đầu vào và kiểm soát quy trình sản xuất luôn được cơ sở chủ động hoàn toàn để đảm bảo chất lượng đồng đều.

Đưa nông sản vươn xa

Sau thời gian dài miệt mài nghiên cứu và thử nghiệm, đến năm 2023, Ngọc Trân chính thức hoàn thiện quy trình, đưa các sản phẩm trái cây sấy ra thị trường. Chị đã đầu tư máy móc, cơ sở sản xuất không chỉ đảm bảo đầy đủ giấy tờ, chứng nhận an toàn vệ sinh thực phẩm mà còn đặc biệt chú trọng minh bạch nguồn gốc xuất xứ. Những nỗ lực không ngừng nghỉ ấy đã nhanh chóng gặt hái quả ngọt khi vào năm 2024, 2 sản phẩm chủ lực là mãng cầu sấy muối ớt và nhãn sấy ôm sen đã được công nhận OCOP 4 sao của thành phố. Cột mốc này không chỉ là bảo chứng vững chắc về chất lượng, mà còn góp phần nâng tầm giá trị và khẳng định vị thế thương hiệu trên thị trường.

Từ khu vườn gia đình, Ngọc Trân từng bước mở rộng sản xuất và liên kết với nông dân để thành lập hợp tác xã. Đến nay, Hợp tác xã nông nghiệp Hòa Thành Thắng đã quy tụ 18 thành viên, phát triển được vùng nguyên liệu rộng khoảng 20ha. Mỗi tháng, tùy theo mùa vụ, cơ sở cung cấp ra thị trường từ 100-200kg trái cây sấy mỗi loại. Nhãn sấy ôm sen hiện có giá bán khoảng 600.000 đồng/kg, trong khi mãng cầu sấy muối ớt đạt mức 400.000 đồng/kg. Các sản phẩm đều được đóng hộp đẹp mắt (từ 250-300 gram) và có dán mã QR để truy xuất nguồn gốc. Hiện tại, sản phẩm đang được phân phối ổn định tại các cửa hàng đặc sản ở Cần Thơ, TP Hồ Chí Minh, Đắk Lắk... và tiếp cận đông đảo khách hàng qua mạng xã hội Zalo, Facebook. Không chỉ gia tăng giá trị cho nông sản, cơ sở còn tạo việc làm cho 5-10 lao động địa phương với mức thu nhập ổn định từ 200.000-300.000 đồng/người/ngày.

Chia sẻ về những dự định sắp tới, Ngọc Trân cho biết sẽ đẩy mạnh khai thác các nền tảng thương mại điện tử nhằm tiếp tục mở rộng thị trường tiêu thụ. Đồng thời, đầu tư nâng cấp, đổi mới bao bì nhằm đáp ứng thị hiếu ngày càng cao của khách hàng. Bên cạnh các mặt hàng quen thuộc như thanh nhãn sấy mộc, nhãn sấy ôm sen, mãng cầu xiêm sấy muối ớt… cơ sở đang trong giai đoạn hoàn thiện để sớm ra mắt thêm sản phẩm ổi hồng sấy dẻo, hứa hẹn mang đến nhiều trải nghiệm mới mẻ, giữ trọn hương vị quê nhà cho người tiêu dùng.

Bài, ảnh: T. TRINH