29/03/2026 - 20:19

Giải mã xu hướng "công ty một người" ở Trung Quốc 

Kuo Zhang, Chủ tịch Alibaba.com kiêm Phó Chủ tịch Alibaba International, ước tính khoảng 30-40% khách hàng của “gã khổng lồ” thương mại điện tử này là “các doanh nhân độc lập”. Họ là nhân tố chính tạo nên xu hướng “công ty một người” (One-Person Company - OPC) đang thịnh hành ở Trung Quốc. Động lực thúc đẩy loại hình doanh nghiệp này là gì?

Cách vận hành của OPC khác xa doanh nghiệp truyền thống

Theo báo Business Insider, việc các “công ty một người” nở rộ là nhờ sự hỗ trợ từ các tác nhân trí tuệ nhân tạo (AI), trong đó, các ông chủ dựa vào các công cụ AI, như trợ lý ảo và công nghệ mã hóa cảm xúc, để xây dựng doanh nghiệp mà không cần tuyển nhiều nhân viên. Một số thành phố của Trung Quốc đang thu hút các công ty khởi nghiệp dạng này bằng cách cung cấp nhà ở miễn phí, miễn tiền thuê văn phòng và các khoản hỗ trợ lên đến 720.000 USD.

Ảnh chụp văn phòng của một "công ty một người" tại Trung tâm AI Bắc Vĩ Zhongguancun ở Bắc Kinh. Ảnh: People's Daily

Ông Zhang, người phụ trách toàn bộ nền tảng thương mại điện tử B2B của Alibaba, kết nối người mua và người bán của “gã khổng lồ” bán lẻ Trung Quốc, cho biết các tác nhân AI đã giúp cho những loại hình khởi nghiệp này trở nên khả thi.

Chẳng hạn, Alibaba.com gần đây đã ra mắt Accio Work, một trợ lý AI được thiết kế dành cho các doanh nghiệp nhỏ, bao gồm các OPC. Nó có thể giúp các công ty quản lý hoạt động thương mại điện tử hằng ngày, bao gồm dịch vụ khách hàng, khai thuế, tiếp thị, hậu cần, niêm yết sản phẩm và nhiều hơn nữa. Accio chính của Alibaba.com hiện có 10 triệu người dùng hoạt động mỗi tháng.

Theo ông Zhang, những công việc như đăng tải sản phẩm lên các trang web, quản lý tài khoản mạng xã hội và xử lý khiếu nại của khách hàng thường dễ dàng với một công ty lớn, nhưng lại khó hơn đối với các doanh nghiệp nhỏ. Mặc dù những công việc này có thể không phải là nhiệm vụ chính trong kinh doanh, nhưng chúng lại “rất cần thiết cho sự thành công” của doanh nghiệp. Và các trợ lý AI có thể giúp giải quyết những công việc phức tạp và mất nhiều thời gian đó. “Không chỉ thay thế con người, chúng thực chất là nhân viên của các công ty một người”, ông Zhang nói thêm về các trợ lý AI. 

Dữ liệu gần đây từ Cục Điều tra Dân số Mỹ cho thấy Mỹ có khoảng 30 triệu OCP, đóng góp 6,8% tổng hoạt động kinh tế. Mặc dù chưa có dữ liệu chính thức theo dõi nhóm doanh nghiệp mới này ở Trung Quốc, nhưng sự phổ biến của các mô hình AI giá rẻ đang thúc đẩy số lượng OCP tăng nhanh và các chính quyền địa phương đang tích cực thu hút OPC để tận dụng tiềm năng của AI phát triển kinh tế.

Các thành phố trực thuộc trung ương như Bắc Kinh, Trùng Khánh và Thượng Hải, cùng các tỉnh như Giang Tô và Quảng Đông đang triển khai kế hoạch và phát triển các khu công nghiệp chuyên biệt dành cho OPC. Như tại Bắc Kinh, Trung tâm AI Bắc Vĩ Zhongguancun đang xây dựng không gian đổi mới sáng tạo rộng 60.000 mét vuông dành cho OCP. Thung lũng Dữ liệu Xiantao ở Tân khu Lưỡng Giang, Trùng Khánh cũng đang xây dựng các cộng đồng OPC.

Nở rộ trợ lý AI từ sau "cơn sốt OpenClaw"

OpenClaw được phổ cập rộng rãi tới người dùng ở Trung Quốc. Ảnh: Genk

Sự bùng nổ của các OPC được thúc đẩy bởi OpenClaw, một phần mềm AI tạo mã nguồn mở cho phép tạo ra các trợ lý AI tự động thực hiện mọi nhiệm vụ trên máy tính của người dùng. “Cơn sốt vàng OpenClaw” đã sản sinh ra những phần mềm độc đáo như giao dịch chứng khoán, mai mối, cũng như giúp xây dựng và vận hành công ty một người, từ phân tích mục tiêu, lập kế hoạch thực hiện, chạy quảng cáo, tính toán doanh thu, lợi nhuận…

Được phát triển bởi lập trình viên người Áo Peter Steinberger, khác với các chatbot chỉ trả lời câu hỏi, OpenClaw cho phép AI thực hiện hàng loạt nhiệm vụ, từ xử lý email, phân tích dữ liệu đến vận hành công ty.

Chỉ vài tuần sau khi OpenClaw thu hút được sự chú ý của các nhà phát triển và người dùng đại chúng, các “ông lớn” công nghệ ở Trung Quốc đã bắt đầu tung ra các phiên bản AI của riêng mình.

Tencent đã ra mắt QClaw, một công cụ tích hợp OpenClaw vào hệ sinh thái rộng lớn của WeChat, một siêu ứng dụng của Trung Quốc. Tencent cho biết người dùng có thể gửi tin nhắn trực tiếp đến QClaw thông qua WeChat, và AI sẽ ngay lập tức thực hiện nhiệm vụ.

Volcano Engine, đơn vị điện toán đám mây của ByteDance (chủ sở hữu TikTok), cũng ra mắt ArkClaw, một phiên bản OpenClaw dựa trên điện toán đám mây có thể truy cập thông qua trình duyệt web. 

Công ty điện tử tiêu dùng Xiaomi thì khởi động thử nghiệm MiClaw, một AI cho phép người dùng điều khiển điện thoại thông minh Xiaomi và các thiết bị nhà thông minh bằng các câu lệnh. Các công ty khởi nghiệp về AI như Zhipu AI, Moonshot AI và MiniMax đã phát hành các mô hình ngôn ngữ hoặc khung phần mềm dựa trên nền tảng OpenClaw. 

Không chỉ các công ty Trung Quốc, "ông lớn" ngành chip của Mỹ Nvidia cũng vừa thông báo họ đã tạo ra NemoClaw, một nền tảng doanh nghiệp được xây dựng trên nền tảng OpenClaw. 

Chủ tịch Zhang của Alibaba.com nhận định sự phát triển của OpenClaw đã giúp nâng cao nhận thức của thị trường về các tác nhân AI. Bản thân Alibaba cũng đã giới thiệu JVS Claw, một ứng dụng di động giúp người dùng cài đặt và triển khai OpenClaw dễ dàng hơn.

Điều quan trọng là các trợ lý ảo này thân thiện với người dùng, an toàn và dễ sử dụng. “Đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ, họ không cần biết nhiều về các thuật ngữ như AI, điện toán đám mây, mã nguồn mở, mà điều họ quan tâm nhất là những công cụ này có thể giúp ích gì cho họ”, ông Zhang nhấn mạnh.

LÊ THƯ (Tổng hợp)

Chia sẻ bài viết