Các phương tiện truyền thông Mỹ ngày 4-1 cho biết kẻ đánh bom tự sát bên trong căn cứ Chapman thuộc tỉnh Khost của Afghanistan ngày 30-12 vừa qua không ai khác hơn là một “cộng tác viên” của chính Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA). Kênh truyền hình NBC nói rằng các quan chức tình báo phương Tây đã xác nhận hắn ta là Humam Khalil Abu-Mulal al-Balawi, một bác sĩ 36 tuổi người Jordanie đến từ tỉnh Zarqa, đồng hương với “phó tướng” Ayman al-Zawahiri của mạng lưới khủng bố quốc tế Al-Qaeda.
Tên này sở dĩ có thể dễ dàng mang bom vào căn cứ hoạt động bí mật của CIA (dưới vỏ bọc là nơi hỗ trợ tái thiết Afghanistan) và gây ra cái chết thê thảm cho 7 nhân viên tình báo Mỹ và 1 đồng nghiệp Jordanie vì CIA muốn chứng tỏ lòng tin của mình đối với hắn. Vả lại, y là một nhân vật được tình báo Jordanie, đồng minh chống khủng bố của Mỹ, tuyển chọn hồi đầu năm 2009 và trên thực tế đã cung cấp nhiều thông tin có giá trị cho cả Jordanie và Mỹ. Nghe đâu Al-Balawi dự định vào gặp các quan chức CIA để báo một nguồn tin “khẩn cấp” về nơi trú ẩn của al-Zawahiri, nên tình báo Jordanie cũng cử người tới dự và đặc biệt là có sự hiện diện của một phó trạm trưởng CIA đến từ Thủ đô Kabul. Trong vụ này, điệp viên Jordanie tên Sharif Ali bin Zeid, có họ hàng xa với Quốc vương Abdullah, thiệt mạng, còn phó trạm trưởng CIA may mắn thoát chết.
Trước khi được tin dùng làm điệp viên cho tình báo Jordanie, al-Balawi, khi đó mang tên là Abu Dujana al-Khurasani, từng bị chính cơ quan này bắt giữ vì nghi ngờ hắn ta có các hoạt động ủng hộ và cổ xúy cho các thế lực cực đoan. Chỉ sau một thời gian ngắn cải tạo, tình báo Jordanie tin rằng mình đã thành công trong việc thuyết phục al-Balawi, một người từng học ngành y ở Thổ Nhĩ Kỳ từ quỹ học bổng của nhà nước, “cải tà quy chính” và tận dụng sự hiểu biết của y cho mục đích “lấy độc trị độc”. CIA có mối quan hệ gắn bó với tình báo Jordanie nên cũng muốn sử dụng al-Balawi đóng vai trò “người đưa tin” về các nhân vật chủ chốt của Al-Qaeda như Osama bin Laden và al-Zawahiri.
Hiện nay chưa có nhiều thông tin về al-Balawi, nhưng có thể khẳng định hắn là thành viên lực lượng bán vũ trang của Al-Qaeda là Lashkar al-Zil, hay còn gọi là Shadow Army (Quân đội Bóng đêm). Mục tiêu của Lashkar al-Zil với địa bàn tác chiến trên khắp Afghanistan và các vùng biên giới Pakistan là đánh bại Mỹ, NATO và chính quyền Kabul.
Từ những thông tin trên, báo chí Mỹ nhận định al-Balawi là điệp viên hai mang. Tuy nhiên, tờ The Guardian của Anh cho rằng hắn ta là “điệp viên tam trùng”, tức vừa làm việc cho cả tình báo Jordanie và Mỹ nhưng phục vụ cho Al-Qaeda. Tờ Asia Times cho biết al-Balawi có thể nhận lệnh đánh bom liều chết từ Ilyas Kashmiri, tư lệnh của Lashkar al-Zil, khi ông này biết được rằng CIA có kế hoạch mở rộng chiến dịch theo dõi hoạt động di chuyển của bin Laden và al- Zawahiri.
Trong cuộc chiến chống khủng bố đầy phức tạp tại Nam Á và Trung Đông, CIA có lẽ muốn chọn các nhân vật có thể xâm nhập vào các địa bàn nguy hiểm của các thế lực cực đoan, nhưng đôi khi kết quả là “gậy ông đập lưng ông”.
PHÚC GIA AN (Tổng hợp)
