* Q. THÁI -  M. THANH - M. HUYỀN

Năm 2020, Cần Thơ đứng thứ 7/63 tỉnh, thành về Chỉ số xếp hạng chuyển đổi số (CÐS) theo đánh giá của Bộ Thông tin và Truyền thông. Năm 2021, Cần Thơ xếp thứ 10/63 tỉnh, thành về chỉ số thương mại điện tử. Hướng đến tương lai số, TP Cần Thơ tận dụng tối đa cơ hội để tăng tốc và bứt phá; tiên phong thử nghiệm các công nghệ và mô hình mới gắn với phát triển môi trường số an toàn, nhân văn, rộng khắp.

Trung tâm điều hành đô thị thông minh TP Cần Thơ (IOC) chính thức đưa vào vận hành vào cuối tháng 4-2021. Ảnh: MỸ THANH

Không ngừng cập nhật, liên tục đổi mới

Theo Kế hoạch số 49/KH-UBND ngày 7-3-2022 về CÐS năm 2022 của TP Cần Thơ, năm 2022 và những năm tiếp theo, thành phố tập trung phát triển chính quyền số để nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của các cơ quan nhà nước trên môi trường số, giúp cho việc chỉ đạo, điều hành của các cấp lãnh đạo được nhanh chóng, thuận lợi. Ðồng thời, phát triển kinh tế số, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, tạo ra giá trị mới; đổi mới hoạt động sản xuất, kinh doanh của DN trên môi trường số; người dân có cơ hội tiếp cận dịch vụ công, đào tạo về kỹ năng số.

Ðể đạt được mục tiêu đề ra thì việc phát triển hệ thống nền tảng và phát triển dữ liệu số là vô cùng quan trọng. Theo ông Huỳnh Hoàng Mến, Giám đốc Sở Thông tin và Truyền thông TP Cần Thơ, hiện thành phố đã hoàn thiện hạ tầng công nghệ thông tin cơ bản, đáp ứng yêu cầu của CÐS. Trong đó, ưu tiên xây dựng 6 cơ sở dữ liệu dùng chung của thành phố như công dân; cán bộ, công chức, DN; danh mục dùng chung; thủ tục hành chính; hồ sơ. Khi hình thành nền tảng dữ liệu số đòi hỏi phải có những đòn bẩy công nghệ để khai thác, chia sẻ cơ sở dữ liệu hiệu quả. Do đó, TP Cần Thơ rất quan tâm đến việc phát triển đầu tư hạ tầng công nghệ phục vụ công cuộc CÐS.

Hiện thành phố đã có Khu tổ hợp Ðại học FPT và Công viên phần mềm FPT Cần Thơ (đã hoàn thành tòa nhà Ðại học FPT Cần Thơ). UBND thành phố hợp tác với một số tỉnh, thành phố và ký Bản ghi nhớ hợp tác đầu tư, hoạt động trong Khu công nghệ thông tin tập trung với 14 DN. Thành phố tiếp tục xây dựng và triển khai chương trình hỗ trợ DN nhỏ và vừa về CÐS; đẩy mạnh phát triển thương mại điện tử.

Ðối với lĩnh vực giao thông, ngành Giao thông vận tải thành phố đặt trọng tâm trong năm 2022 là thiết lập hệ thống giao thông thông minh thông qua các dự án: khởi công Trung tâm Quản lý giao thông đô thị tích hợp quản lý giao thông thông minh; khởi công gói thầu Quản lý giao thông thông minh trên các nút giao thông trọng điểm trên địa bàn quận Ninh Kiều. “Sở đang phối hợp đơn vị tư vấn triển khai cơ sở dữ liệu hạ tầng giao thông vận tải trên địa bàn thành phố, trước mắt là khảo sát toàn bộ hiện trạng đường bộ, đường thủy nội địa, hệ thống hạ tầng kỹ thuật để tích hợp vào bản đồ CÐS của ngành Giao thông vận tải” - ông Lê Tiến Dũng, Giám đốc Sở Giao thông vận tải TP Cần Thơ, cho biết.

Các DN công nghệ thông tin trên địa bàn thành phố cũng đã đồng hành sát sao với thành phố trong suốt thời gian qua như: Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam (VNPT), Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel), Tập đoàn FPT… Ông Nguyễn Trường Giang, Giám đốc Phòng Khách hàng và tổ chức, doanh nghiệp, VNPT Cần Thơ, cho biết: “VNPT đã đồng hành cùng thành phố triển khai Trung tâm điều hành đô thị thông minh (IOC). Sau IOC thành phố, tiếp tục triển khai IOC tại các quận, huyện: Phong Ðiền, Bình Thủy, Vĩnh Thạnh, Cờ Ðỏ. Từ dữ liệu cơ bản về kinh tế, chính trị, xã hội của thành phố, mỗi địa phương sẽ triển khai theo lĩnh vực đặc thù. Chẳng hạn, Vĩnh Thạnh là nông nghiệp thông minh, Phong Ðiền là du lịch thông minh…”.

Tăng tốc...

Năm 2022, TP Cần Thơ chọn 8 lĩnh vực ưu tiên CÐS: y tế, giáo dục và đào tạo, tài chính - ngân hàng, nông nghiệp, giao thông vận tải và logistics, năng lượng, tài nguyên và môi trường, du lịch. Ðây là các vấn đề cấp thiết của xã hội, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, tạo ra giá trị mới, giúp tăng năng suất lao động, tạo động lực tăng trưởng mới.

Ông Nguyễn Quang Nghị, Giám đốc Sở Tài chính TP Cần Thơ, chia sẻ: Với mục tiêu cùng thành phố hòa nhịp vào công cuộc CÐS quốc gia, Sở Tài chính sẽ tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính; gắn với xây dựng và phát triển chính quyền điện tử, hướng đến chính quyền số, nền kinh tế số và xã hội số trong lĩnh vực tài chính, ngân sách. Ðồng thời, ưu tiên tham mưu phân bổ ngân sách đầu tư khoa học công nghệ, môi trường, hạ tầng kinh tế số để tận dụng kịp thời những thời cơ của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư.

Cổng thông tin truy xuất nguồn gốc xuất xứ một số sản phẩm chủ lực TP Cần Thơ đưa vào vận hành phát huy tác vai trò giúp doanh nghiệp, nông dân, hợp tác xã, kết nối cung cầu giữa bên bán và bên mua. Ảnh: MỸ THANH

Ðể thực hiện thành công công cuộc CÐS đòi hỏi nhiều yếu tố, đặc biệt là sự nhận thức, sự quyết tâm vào cuộc của lãnh đạo cơ quan, đơn vị, sự tham gia của người dân. Ông Trần Việt Trường, Chủ tịch UBND TP Cần Thơ, cho rằng CÐS là vấn đề về thay đổi nhận thức và phương thức quản lý, vận hành, không phải chỉ là vấn đề về công nghệ. Vấn đề cốt lõi của CÐS là việc có thể khai thác các sản phẩm số hóa để mang lại những giá trị khác nhau từ ứng dụng công nghệ như: AI, Big Data… Việc này đòi hỏi nhiều thời gian để mọi tầng lớp trong xã hội có thể nhận thức căn bản về CÐS. Ðặc biệt, sự thay đổi nhận thức trong công tác điều hành, quản lý của các cấp lãnh đạo, các nhà quản lý là điều kiện tiên quyết quyết định sự thành công cho công cuộc CÐS. Thành phố đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức, trách nhiệm của người đứng đầu trong CÐS; vận động, hướng dẫn người dân và DN tham gia công cuộc CÐS; phát triển kinh tế số, xã hội số, lấy phát triển chính quyền số làm động lực, thúc đẩy phát triển kinh tế số, xã hội số.

Tháng 3-2022, Ban chỉ đạo về CÐS TP Cần Thơ đã được kiện toàn và do ông Trần Việt Trường, Chủ tịch UBND TP Cần Thơ làm Trưởng ban. Ban Chỉ đạo có nhiệm vụ tham mưu UBND thành phố triển khai Nghị quyết số 02-NQ/TU về CÐS TP Cần Thơ đến năm 2025 và định hướng đến năm 2030 và Quyết định số 1652/QÐ-UBND  của UBND thành phố về phê duyệt Ðề án Xây dựng TP Cần Thơ phát triển thành đô thị thông minh giai đoạn 2021-2025. Ðồng thời, điều phối việc thực hiện các cơ chế, chính sách, đề án, dự án có tính chất liên ngành để đảm bảo tính nhất quán trong quá trình xây dựng chính quyền số, kinh tế số và đô thị thông minh.

Cũng trong tháng 3, UBND TP Cần Thơ đã ban hành Công văn số 935/UBND-KGVX về việc thí điểm triển khai Tổ công nghệ số cộng đồng tại địa phương. Tổ công nghệ số cộng đồng thực hiện các hoạt động tuyên truyền, hướng dẫn, hỗ trợ người dân sử dụng công nghệ số. Về chính quyền số, hướng dẫn người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến; sử dụng các dịch vụ số và tương tác với chính quyền qua các nền tảng số được đánh giá và lựa chọn.Về kinh tế số, hướng dẫn doanh nghiệp, hộ kinh doanh, người dân trên địa bàn đăng ký tham gia các sàn thương mại điện tử như voso.vn, postmart.vn…; mở tài khoản thanh toán điện tử; hướng dẫn ứng dụng công nghệ số trong các hoạt động sản xuất, kinh doanh phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của địa phương. Về xã hội số, hướng dẫn người dân tiếp cận, cài đặt, sử dụng các dịch vụ số phục vụ cho các nhu cầu thiết yếu như y tế, giáo dục, chính sách xã hội...

Nghị quyết số 02-NQ/TU ngày 4-8-2021 của Thành ủy Cần Thơ về CÐS TP Cần Thơ đến năm 2025 và định hướng đến năm 2030, đề ra nhiệm vụ và giải pháp phát triển xã hội số. Nghị quyết xác định thúc đẩy CÐS xã hội, tập trung vào chuyển đổi kỹ năng số, cung cấp các khóa học đại trà trực tuyến mở, hợp tác với các tổ chức, doanh nghiệp đào tạo, tập huấn, nâng cao kiến thức, kỹ năng về công nghệ số và CÐS, hình thành văn hóa số, chuẩn bị nguồn nhân lực cho CÐS để phát triển xã hội số. Bên cạnh đó, rà soát và phấn đấu triển khai cáp quang đến tận hộ gia đình, triển khai chương trình phổ cập điện thoại di động thông minh giá rẻ, hỗ trợ người dân có tài khoản thanh toán điện tử. Triển khai các giải pháp nâng cao chất lượng phục vụ các dịch vụ công, các giải pháp an sinh xã hội hỗ trợ người dân thành lập các trung tâm giải đáp thắc mắc và hỗ trợ người dân bị ảnh hưởng, tác động tiêu cực bởi công nghệ số.