(CT) - Ngày 8-8-2014, Ban Chỉ đạo Tây Nam Bộ phối hợp với Tổ chức Thiên nhiên Quốc tế IUCN tổ chức chương trình chiếu phim và Tọa đàm báo chí "ĐBSCL - Những thách thức về nước", có gần 30 cơ quan báo chí trong nước tham dự.

Theo báo cáo, sông Mê Công chạy dài trên 4.000km qua 6 quốc gia, trong đó, Việt Nam là nước cuối cùng và ĐBSCL là vùng hạ lưu của con sông này. Lưu vực sông Mê Công là hệ sinh thái lớn và huyết mạch, nền tảng văn hóa và là nguồn sống cho hơn 60 triệu người dân các nước Trung Quốc, Myanmar, Lào, Thái Lan, Campuchia và Việt Nam. Chỉ tính riêng về thủy sản, sông Mê Công mang lại tổng giá trị đánh bắt ước tính đến 2 tỉ USD mỗi năm và là dòng sông cung cấp thủy sản nội địa lớn nhất thế giới. Cũng theo thông cáo báo chí, ở phần thượng lưu sông Mê Công, Trung Quốc đã và đang xây dựng nhiều đập thủy điện rất lớn, đe dọa thay đổi chế độ dòng chảy, cản trở lưu thông của phù sa và dinh dưỡng sông ở vùng hạ nguồn. Ngay tại hạ lưu vực, trong cùng 1 thời điểm, hơn 140 đập thủy điện được lên kế hoạch xây dựng (có đập đã được xây dựng), trong đó, có 11 đập ở dòng chính, còn lại ở các chi lưu lớn sông Mê Công. Hoạt động này sẽ làm thay đổi chế độ thủy văn, biến đổi hệ sinh thái và đe dọa đời sống hàng triệu người dân đang phụ thuộc dòng sông. Nằm ở hạ nguồn, ĐBSCL của Việt Nam sẽ là nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Tại đây, các nhà báo được xem bộ phim Mê Công (gồm hai phần) là những đoạn ký sự khảo cứu các vấn đề liên quan đến phát triển và sử dụng tài nguyên nước dọc theo dòng sông Mê Công, ảnh hưởng của sự phát triển đập thủy điện lên cuộc sống cư dân ven sông. Các nhà báo đặt nhiều câu hỏi xung quanh vấn đề về sự hài hòa nhu cầu năng lượng và phát triển bền vững tài nguyên nước ở lưu vực và chiến lược thích nghi của ĐBSCL thời gian tới.

Ông Nguyễn Quốc Việt, Phó Trưởng Ban chỉ đạo Tây Nam Bộ, nhấn mạnh: "Hiện tại, Trung Quốc đã hoàn thành một nửa quy hoạch của 8 điểm ngăn dòng làm thủy điện. Vài năm gần đây, một số quốc gia dự kiến tiếp tục thực thi 12 dự án thủy điện trên dòng chính. Nếu 12 dự án được tiến hành thì vùng hạ lưu sẽ bị tác động mạnh và ảnh hưởng xấu sinh kế khoảng 30 triệu dân khu vực hạ lưu, đặc biệt là Việt Nam sẽ chịu hiểm họa về môi trường, tác động biến đổi khí hậu…Đây là những vấn đề cần xem xét trước khi quyết định đầu tư thực hiện 12 dự án trên".

H.V