Những phụ nữ hút thuốc lá hoặc thường xuyên chịu ảnh hưởng bởi khói thuốc lá do người thân trong gia đình và cộng đồng gây nên (gọi là hút thuốc lá thụ động) sẽ có ảnh hưởng không tốt đối với sức khỏe sinh sản.

Chị N.H.Y (26 tuổi, huyện Châu Thành, tỉnh Hậu Giang) đang mang thai đứa con trai đầu lòng. Chồng chị có thói quen hút thuốc lá rất nhiều, kéo dài nhiều năm qua. Chị cho biết: “Trong những lần vợ chồng đi ăn, uống cà phê là chồng tôi hút thuốc lá liên tục. Mỗi ngày, anh ấy hút hơn 1 gói thuốc (20 điếu). Tôi nghĩ chỉ có người hút thuốc lá mới bị ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe, chứ tôi không hút thì sẽ không ảnh hưởng và nếu có hít khói thuốc lá, chắc cũng không có những ảnh hưởng gì đối với sức khỏe của tôi và thai nhi”.

Hút thuốc lá ảnh hưởng sức khỏe đến thai nhi (ảnh có tính chất minh họa)

Còn chị Đ.T.L (quận Ninh Kiều, TP Cần Thơ) có đứa con nhỏ mới 3 tuổi. Chị cho biết, buổi tối chồng chị thường nằm trong phòng vừa xem ti-vi, vừa hút thuốc lá. Mỗi lần như vậy, đứa con gái của chị thường bị sặc và ho, còn chị thì cũng rất khó chịu trong người, khi hít phải khói thuốc lá.

Cũng như chị Y., chị L., nhiều người nghĩ ai hút thuốc lá thì người đó mới có nguy cơ bị mắc các bệnh về phổi, chứ những người không hút sống cùng nhà hay sinh hoạt cùng sẽ không bị gì.

Bác sĩ chuyên khoa I Nguyễn Duy Linh – Phó trưởng Trung tâm Phẫu thuật Nội soi Phương Châu (Bệnh viện Phụ sản Quốc tế Phương Châu), cho biết: Phụ nữ hút thuốc lá sẽ làm cho họ bị mãn kinh sớm hơn, giảm khả năng sinh sản, tăng tỷ lệ nhồi máu cơ tim, gây bệnh tật và tử vong cho thai nhi,...

Đối với phụ nữ có hút thuốc lá mãn kinh sớm hơn, điều này dẫn đến nguy cơ loãng xương cũng sẽ tăng hơn so với những người phụ nữ không hút thuốc lá. Hút thuốc lá trong thời gian uống thuốc ngừa thai sẽ làm tăng tỷ lệ nhồi máu cơ tim gấp 20 lần, nguy cơ tai biến mạch máu não gấp 7 lần so với người uống thuốc ngừa thai nhưng không có hút thuốc lá. Ngoài ra, phụ nữ hút thuốc lá làm tăng nguy cơ ung thư cổ tử cung do suy giảm khả năng miễn dịch.

Nếu như thuốc lá làm giảm số lượng và chất lượng tinh trùng của nam giới dẫn đến gia tăng tỷ lệ vô sinh thì nó cũng làm giảm khoảng 30% khả năng sinh sản của người phụ nữ có hút thuốc lá. Nguyên nhân chủ yếu là do ở phụ nữ hút thuốc lá, chất lượng trứng sẽ giảm đi, việc phóng noãn cũng sẽ không diễn ra một cách bình thường, đồng thời sự di chuyển của trứng đã thụ tinh vào làm tổ tại buồng tử cung cũng bị tác động. Chính vì vậy, rất dễ xảy ra tình trạng thai làm tổ bên ngoài tử cung. Tỷ lệ thành công của thụ tinh trong ống nghiệm cũng sẽ thấp hơn so với những người phụ nữ không hút thuốc lá.

Bà mẹ mang thai có hút thuốc lá cũng gây những ảnh hưởng rất xấu cho thai nhi. Hơi độc đặc biệt là chất nicotine và CO trong khói thuốc lá sẽ làm giảm khoảng 25% dưỡng khí dẫn tới nuôi thai nhi.

Bác sĩ Duy Linh cũng cho biết thêm: Người phụ nữ hút thuốc lá trong suốt quá trình mang thai sẽ làm gia tăng nguy cơ sẩy thai khoảng 25%, gia tăng nguy cơ thai chết lưu và chậm phát triển trong tử cung; gia tăng nguy cơ sanh non gấp 2 lần, sanh trẻ nhẹ cân từ 13-19%, sinh con dị tật ở tay chân hay hở hàm ếch khoảng 25%; gia tăng nguy cơ tử vong sơ sinh trong vòng 4 tuần đầu sau sinh khoảng 40%,...

Những đứa trẻ được sinh ra và lớn lên trong gia đình có người hút thuốc lá sẽ dễ mắc các bệnh về đường hô hấp như viêm phế quản, viêm phổi, hen suyễn, các bệnh về tai (viêm tai giữa, điếc,...) Trẻ bị giảm chức năng nhận thức, giảm trí nhớ và tăng nguy cơ mắc chứng tâm thần phân liệt gấp 3 lần, trẻ sẽ có kết quả học tập kém hơn, nhất là khả năng đọc và khả năng làm toán.

Với rất nhiều nguy hại ảnh hưởng đến sức khỏe của bà mẹ và trẻ nhỏ thì việc động viên các bà mẹ và người thân trong gia đình ngưng hút thuốc là hết sức cần thiết. Việc ngưng hút thuốc trước khi mang thai đặc biệt là 3 tháng đầu sẽ giúp giảm tỷ lệ trẻ sanh non.

Bác sĩ Duy Linh khuyên cha mẹ và những người lớn trong gia đình cần nâng cao ý thức giữ cho nhà không có khói thuốc lá bằng cách không hút thuốc trong nhà. Vì khói thuốc có thể lởn vởn trong nhà đến vài giờ, dù nhà có mở cửa sổ. Khi hút thuốc, người lớn cần tìm những nơi thoáng mát, trống trải, tuyệt đối không ngồi gần trẻ em hoặc những người đang mang thai.

Nếu vợ chồng muốn có được những đứa con khỏe mạnh thì cần phải từ bỏ hẳn hoặc hạn chế tối đa việc hút thuốc lá hằng ngày. Có nhiều cách có thể giúp ích cho việc cai nghiện thuốc như chọn thời điểm bỏ thuốc thích hợp, nhất là thời điểm thật thoải mái, không có nhiều công việc căng thẳng như thời gian nghỉ lễ, nghỉ phép, thậm chí nghỉ ốm. Bỏ hết thuốc lá, hộp quẹt, gạc tàn và tất cả những gì gợi nhớ đến việc hút thuốc. Tuyên bố với mọi người là mình đã bỏ thuốc và đề nghị mọi người hỗ trợ như không mời thuốc. Có thể áp dụng phương pháp cai thuốc bằng nicotine thay thế, đặc biệt thích hợp chỉ định ở những phụ nữ chuẩn bị mang thai, những người trẻ tuổi (từ 12-17 tuổi), phụ nữ đang cho con bú, những người mắc bệnh tim mạch hoặc những người không thể bỏ hút thuốc ngay.

Bài, ảnh: LÊ KHẢI