* Hệ thống phân phối lúa gạo đến năm 2020: Không thể thiếu lực lượng thương lái

(TTXVN)- Theo tin từ Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), kế hoạch xuất khẩu gạo trong quý 3-2010 dự kiến sẽ đạt 1,6 triệu tấn gạo, trong đó tháng 7 sẽ xuất 600.000 tấn, tháng 8 xuất 550.000 tấn và tháng 9 xuất khẩu 450.000 tấn.

Dự kiến xuất khẩu gạo của quý 3 dựa trên số lượng hợp đồng đã ký và tiến độ giao hàng đạt 1,6 triệu tấn, nhiều hơn so với cùng kỳ năm 2009 (1,3 triệu tấn) và dự kiến quý 4 sẽ xuất khẩu đạt tương đương với năm trước là 1-1,2 triệu tấn gạo do nhu cầu thị trường yếu và bán ra chậm trong quý 3. Như vậy, dự kiến cả năm Việt Nam sẽ xuất khẩu được 6 đến 6,1 triệu tấn gạo.

Tính đến ngày 20-6-2010, lượng gạo xuất khẩu của Việt Nam đạt 3,310 triệu tấn gạo, trị giá FOB đạt 1,396 tỉ USD, so với cùng kỳ năm ngoái giảm 9,08% về số lượng và 0,78% về trị giá. Dự kiến tháng 6 xuất được 600.000 tấn gạo, như vậy lũy kế đến cuối tháng xuất khẩu được 3,3 triệu tấn gạo. Hiện tại, VFA đã ký hợp đồng xuất khẩu được 4,934 triệu tấn gạo, tăng 17,14% so với cùng kỳ năm trước.

* Ngày 21-6, tại thành phố Hồ Chí Minh, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) đã tổ chức Hội thảo đóng góp ý kiến vào dự thảo Quy hoạch phát triển hệ thống phân phối lương thực ở Việt Nam đến năm 2020, định hướng đến năm 2030 với sự tham gia của Sở Nông nghiệp các tỉnh phía Nam. Đánh giá về vai trò của các thành phần tham gia hệ thống phân phối lương thực trong tương lai, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Diệp Kỉnh Tần cho rằng, lực lượng thương lái (hàng xáo) là một trong những “mắt xích” không thể thiếu trong chuỗi sản xuất và tiêu thụ lương thực.

Theo Dự thảo, do đặc điểm sản xuất lúa ở Việt Nam nhỏ lẻ, manh mún với hàng triệu hộ sản xuất, vì vậy chỉ có hệ thống thương lái có nhiều kinh nghiệm, am hiểu địa bàn, tổ chức gọn nhẹ, cơ động có thể len lỏi vào vùng sâu, vùng xa, đến từng hộ mua lúa trong điều kiện sông kênh chằng chịt, điều này các doanh nghiệp xuất khẩu gạo khó có thể làm được. Hiện có khoảng 80-90% sản lượng lúa hàng hóa ở khu vực Đồng bằng sông Cửu Long được bán thông qua mạng thương lái, trong đó có một số doanh nghiệp đã ký kết thỏa thuận hợp tác với các thương lái trong việc thu gom hàng phục vụ xuất khẩu.

Tiến sĩ Hoàng Thọ Xuân (Bộ Công thương) cho rằng, hệ thống thương lái thích hợp nhất và sẽ không thể thay thế được đối với vùng ĐBSCL, nhưng phải tổ chức lại lực lượng này bằng các chính sách kinh tế, biến họ thành lực lượng thu mua chuyên nghiệp, thông qua doanh nghiệp Nhà nước để chi phối và kiểm soát. Ngoài ra, các cơ sở thu mua của doanh nghiệp cần được bố trí ở những vùng trọng điểm về lúa, có vị trí giao thông thuận lợi, bên cạnh các chợ đầu mối lúa gạo và các cơ sở xay xát, kho dự trữ.