Trong Windows Vista và Windows 7 có một tính năng rất thú vị, gọi là Shadow Copy. Shadow Copy có sẵn trong các bản Ultimate, Business, và Enterprise từ phiên bản Windows Vista. Tính năng này tạo bản sao ở các thời điểm khi bạn làm việc với tập tin. Vì vậy, bạn có thể khôi phục lại nguyên bản tài liệu hoặc văn bản bạn đã vô tình xóa. Shadow Copy tự động tạo ra bản sao, trên cơ sở dự kiến các tập tin có thể thay đổi. Và tùy không gian đĩa được dùng cho Shadow Copy, tập tin sẽ được lưu nhiều hay ít sau mỗi lần thay đổi.

Mặc dù Shadow Copy chỉ có ở các bản Ultimate, Business, và Enterprise, nhưng người dùng cũng có thể tạo chức năng này ở bản Basic hoặc Home Premium của Vista và Windows 7. Trong phần sau đây, bạn sẽ được giới thiệu một phần mềm miễn phí gọi là ShadowExplorer, dùng để truy cập Shadow Copy.

ShadowExplorer là một công cụ miễn phí của Windows, nó hoạt động trên tất cả các bản của Vista và Windows 7.

Để đảm bảo Windows tạo ra bản sao các tập tin trong Shadow Copy, bạn hãy chắc chắn rằng chức năng System Restore đã được bật (turn on). Theo mặc định, thư mục System Protection dùng lưu những tập tin hệ thống, nên không gian thường hạn chế. Do đó, để đủ chỗ lưu các tập tin của Shadow Copy, bạn phải cấu hình tăng dung lượng lưu trữ cho System Protection, không nhất thiết trên ở đĩa hệ thống.

Sau khi cấu hình System Protection, bạn tải ShadowExplorer (http://www.shadowexplorer.com/downloads.html) và cài đặt trên máy. Bây giờ, chắc chắn bạn đang muốn truy cập vào các tập tin trong Shadow Copy để tìm xem các tập tin đã xóa. Hãy chạy ShadowExplorer với quyền quản trị.

Công cụ này rất dễ sử dụng. Khi chạy chương trình, bạn sẽ thấy ba chức năng điều khiển ở menu xổ xuống, phía trên màn hình. Sử dụng chức năng đầu tiên để chọn phân vùng ổ cứng bạn muốn truy cập, và chọn dấu thời gian trong chức năng thứ hai. Chức năng thứ ba được sử dụng để thay đổi cách hiển thị.

Windows sẽ tự động tạo ra và xóa dấu thời gian của Shadow Copy. Điều này phụ thuộc vào những thay đổi bạn thực hiện trên các tập tin và dung lượng đĩa cứng bạn đã phân bổ cho các thiết lập của System Protection.

ShadowExplorer sẽ hiển thị tất cả các tập tin (bao gồm cả những tập tin ẩn) cùng với các thông tin về thời gian tạo, thời điểm truy cập cuối cùng và ngày sửa đổi. Để khôi phục một tập tin bất kỳ, bạn kích chuột phải vào nó và chọn export. Sau đó, chọn nơi để lưu tập tin bạn muốn phục hồi và bấm Ok. Các phiên bản cũ của tập tin sẽ được khôi phục ngay lập tức ở vị trí mong muốn.

Hoàng Thy