Những năm gần đây, nhiều hợp tác xã (HTX) ở TP Cần Thơ không ngừng đổi mới phương thức hoạt động, từng bước chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ sang liên kết theo chuỗi giá trị; đồng thời mở hướng khai thác tiềm năng du lịch nông nghiệp, du lịch trải nghiệm. Hướng đi này không chỉ góp phần nâng cao giá trị nông sản, mở rộng thị trường tiêu thụ mà còn tạo động lực thúc đẩy kinh tế tập thể, HTX phát triển theo hướng bền vững.

Khách hàng tìm hiểu sản phẩm cá thát lát chế biến tại HTX Kỳ Như, xã Thạnh Hòa.

Toàn TP Cần Thơ hiện có 897 HTX đang hoạt động trên nhiều lĩnh vực, trong đó 654 HTX nông nghiệp chiếm tỷ lệ lớn và giữ vai trò nòng cốt trong phát triển kinh tế tập thể. Thay vì sản xuất riêng lẻ như trước đây, nhiều HTX nông nghiệp chủ động sản xuất theo chuỗi giá trị từ cung ứng vật tư đầu vào, hướng dẫn kỹ thuật đến chế biến và tiêu thụ sản phẩm. Nhờ liên kết chặt chẽ, nhiều hàng nông sản của địa phương đã xây dựng được thương hiệu, đạt các chứng nhận OCOP, GAP... đáp ứng yêu cầu khắt khe của thị trường trong và ngoài nước, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân.

Điển hình cho mô hình liên kết chuỗi giá trị mang lại hiệu quả kinh tế cao là HTX Nông nghiệp Thủy sản Thắng Lợi, xã Vĩnh Trinh. Tổ chức nuôi gia công theo hợp đồng, HTX không chỉ phát huy vai trò cầu nối bảo vệ quyền lợi người nuôi mà còn đảm bảo cung cấp nguồn cá tra nguyên liệu chất lượng cao cho các doanh nghiệp xuất khẩu lớn trong và ngoài thành phố. Ông Huỳnh Thanh Bình, Giám đốc HTX Nông nghiệp Thủy sản Thắng Lợi, cho biết: “HTX không chỉ cung ứng vật tư, thức ăn, thuốc thủy sản cho thành viên với giá ổn định, mà còn ký kết hợp đồng với doanh nghiệp bao tiêu đầu ra. Nhờ có đầu ra vững chắc, thu nhập của các thành viên luôn duy trì ở mức cao, từ 400 triệu đến 1 tỉ đồng/năm tùy theo diện tích hiện có, qua đó giúp tạo việc làm thường xuyên cho hàng chục lao động địa phương với mức lương bình quân 5 triệu đồng/người/tháng”.

Ngoài chuẩn hóa chuỗi sản xuất, tận dụng lợi thế là trung tâm vùng ĐBSCL thu hút hơn 10 triệu lượt khách mỗi năm, nhiều HTX tại Cần Thơ đã kết hợp sản xuất nông nghiệp với dịch vụ du lịch, gia tăng giá trị cho sản phẩm. Điển hình cho hướng đi này là HTX Kỳ Như, xã Thạnh Hòa. Không dừng lại ở việc sơ chế, chế biến cá thát lát, HTX đang triển khai kế hoạch phát triển du lịch trải nghiệm gắn với mô hình nuôi cá thát lát sinh sản. Đến đây, du khách được tận mắt chứng kiến toàn bộ quy trình: từ sản xuất con giống, nuôi thả đến chế biến các đặc sản OCOP. Bà Nguyễn Kim Thùy, Giám đốc HTX Kỳ Như, cho biết HTX có vị trí khá thuận lợi, nằm liền kề với Vườn măng cụt 100 tuổi và Khu du lịch sinh thái Eco Resort trên tuyến quốc lộ 61C, mô hình của HTX được kỳ vọng sẽ tạo nên một quần thể du lịch trải nghiệm và mua sắm đặc sản hấp dẫn, nhằm níu chân du khách.

Từ vùng nguyên liệu sẵn có, HTX Kỳ Như đã nghiên cứu và phát triển 14 dòng sản phẩm chế biến, sơ chế; trong đó có 10 sản phẩm đạt OCOP 4 sao và 1 sản phẩm vươn lên hạng OCOP 5 sao. Hiện nay, sản phẩm cá thát lát của Kỳ Như đã phủ sóng tại các hệ thống siêu thị lớn như Mega Market, Co.opmart, Bách Hóa Xanh và được gia công xuất khẩu. Đầu năm 2026 đến nay, HTX đã xuất khẩu thành công 6 đơn hàng sang thị trường Hàn Quốc. Với doanh thu hàng chục tỉ đồng mỗi năm, HTX giải quyết việc làm cho 40-50 lao động địa phương. Vào cao điểm xuất khẩu, số lao động có thể lên đến 70-80 người, chủ yếu là phụ nữ nông thôn có thu nhập ổn định từ 7-9 triệu đồng/người/tháng.

Đánh giá về bước chuyển mình của các HTX, ông Võ Minh Cảnh, Chủ tịch Liên minh HTX TP Cần Thơ, cho biết để khu vực kinh tế tập thể, HTX tiếp tục phát triển bền vững, Liên minh HTX thành phố tích cực tham mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương triển khai nhiều cơ chế, chính sách hỗ trợ HTX về vốn, cơ sở hạ tầng, đào tạo nguồn nhân lực, xúc tiến thương mại và chuyển đổi số. Đây được xem là những yếu tố quan trọng giúp các HTX nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng quy mô hoạt động và thích ứng với yêu cầu phát triển mới. Đặc biệt, việc gắn sản xuất với chuỗi giá trị và đẩy mạnh phát triển du lịch đang mở ra hướng đi đầy triển vọng cho các HTX trên địa bàn TP Cần Thơ, không chỉ tạo ra giá trị kinh tế mà còn góp phần giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.

Bài, ảnh: MỸ HOA