Năm 2014, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đề ra mục tiêu tăng trưởng tín dụng trong năm là 12-14%; đồng thời cho phép các Tổ chức tín dụng (TCTD) có thể đề ra mục tiêu tăng trưởng cao hơn, tùy theo tình hình tài chính và năng lực quản lý nợ vay của TCTD đó. Ngoài ra, NHNN Việt Nam cũng cho phép các TCTD mở rộng cho vay ngoại tệ nhằm đáp ứng nhu cầu về vốn thuộc các lĩnh vực ưu tiên, phù hợp với cơ cấu vốn và khả năng quản trị rủi ro. Theo báo cáo của NHNN, tăng trưởng tín dụng 6 tháng đầu năm 3,52%, con số này chỉ mới bằng ¼ mục tiêu cả năm mà ngành ngân hàng đề ra. Tuy nhiên, lãnh đạo NHNN khẳng định, mục tiêu của năm 2014 có thể đạt được, vì NHNN và các TCTD đang nỗ lực triển khai các chương trình tín dụng, gói sản phẩm với lãi suất cho vay ưu đãi ra thị trường.

Để mở rộng tín dụng ra thị trường và đảm bảo lưu thông dòng vốn thông suốt, NHNN vừa triển khai chương trình thí điểm mô hình cho vay liên kết theo chuỗi sản xuất, tiêu thụ sản phẩm trong nông nghiệp; chỉ đạo các NHNN chi nhánh phối hợp cùng chính quyền địa phương triển khai Chương trình kết nối Ngân hàng- Doanh nghiệp. Hiện hai chương trình này đang được một số địa phương triển khai tích cực (TP Hồ Chí Minh, TP Cần Thơ, Hà Nội…); đối tượng thụ hưởng chương trình là những doanh nghiệp có tình hình tài chính lành mạnh và được chính quyền địa phương, TCTD xác định là có uy tín trên địa bàn nhằm giúp ngành ngân hàng hạn chế rủi ro tín dụng. Mới đây, NHNN có Công văn số 5342/NHNN-TTGSNH ngày 24-7-2014 yêu cầu các TCTD xây dựng hệ thống xếp hạng tín dụng để tăng cường khả năng cho vay không cần tài sản đảm bảo. Công văn số 5342 nhằm thực hiện Chỉ thị 11 ngày 21-5-2014 của Thủ tướng Chính phủ về giải quyết khó khăn, vướng mắc, kiến nghị, thúc đẩy sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. NHNN yêu cầu các TCTD chủ động tiếp cận doanh nghiệp và tư vấn cho doanh nghiệp; đồng thời hạ lãi suất cho vay đối với các khoản vay lãi suất cao trước đây… Mục tiêu của các chương trình tín dụng mà NHNN yêu cầu các TCTD triển khai cho thấy quyết tâm của ngành ngân hàng trong chia sẻ khó khăn cùng cộng đồng doanh nghiệp, góp phần phát triển kinh tế - xã hội các địa phương.

Mặt bằng lãi suất cho vay đối với các lĩnh vực ưu tiên như: nông nghiệp nông thôn, công nghiệp hỗ trợ, doanh nghiệp nhỏ và vừa, xuất khẩu, chế biến thủy sản xuất khẩu… hiện ở mức 7%-8%/năm. Cho vay sản xuất kinh doanh thông thường ở mức 9-11%/năm (ngắn hạn) và 11-13%/năm đối với trung và dài hạn. Tuy lãi suất đã giảm mạnh so với trước đây nhưng các tiêu chí xét vay của ngân hàng không thay đổi và tài sản thế chấp là nút thắt khiến doanh nghiệp khó tiếp cận nguồn vốn. Theo phản ánh của một số doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa việc tiếp cận vốn khó khăn, do doanh nghiệp không còn tài sản đảm bảo để thế chấp. Với chủ trương mà NHNN Việt Nam đưa ra yêu cầu các TCTD đẩy mạnh cho vay tín chấp, nhiều doanh nghiệp đang khấp khởi chờ ngân hàng triển khai. Song, nhiều ý kiến cho rằng, trong tình hình hiện nay, nợ xấu vẫn có xu hướng gia tăng và tiềm ẩn nhiều rủi ro nên các ngân hàng sẽ “chọn mặt gửi vàng” để đảm bảo an toàn tín dụng.

Song Nguyên