Phân tích được tờ Guardian công bố mới đây ước tính, 100 công ty dầu khí hàng đầu thế giới thu về 30 triệu USD/giờ kể từ khi Mỹ và Israel tấn công Iran hôm 28-2. Theo Guardian, cuộc xung đột đã đẩy giá dầu lên mức trung bình 100USD/thùng trong tháng 3, các công ty dầu khí nhờ đó “bỏ túi” khoản lợi nhuận lên tới 23 tỉ USD.

ExxonMobil dự kiến thu về 11 tỉ USD trong năm nay nếu giá dầu duy trì ở mức trung bình 100USD/thùng. Ảnh: India Times

Nếu giá dầu duy trì ở mức trung bình 100USD/thùng cho tới cuối năm nay thì những doanh nghiệp này sẽ kiếm được 234 tỉ USD. Trong đó, Saudi Aramco (Saudi Arabia) dự kiến thu về 25,5 tỉ USD, Tập đoàn Dầu khí Kuwait 12,1 tỉ USD, Shell (Anh) 6,8 tỉ USD. Về phần mình, 2 tập đoàn dầu khí Mỹ ExxonMobil và Chevron dự kiến sẽ bỏ túi lần lượt 11 tỉ USD và 9,2 tỉ USD.

Giá trị của ExxonMobil và Shell cũng như nhiều công ty khác đã tăng đáng kể do giá cổ phiếu tăng sau khi nổ ra xung đột ở Iran. Trong khi ExxonMobil trị giá hơn 118 tỉ USD, Shell được định giá hơn 34 tỉ USD. Giám đốc điều hành Chevron Mike Wirth cũng được hưởng lợi khi bán số cổ phiếu Chevron trị giá 104 triệu USD trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 3.

Riêng 3 công ty dầu khí của Nga, gồm Gazprom, Rosneft và Lukoil, dự kiến sẽ thu được 23,9 tỉ USD vào cuối năm nay “nhờ” cuộc chiến tại Iran. Theo phân tích của Trung tâm Nghiên cứu về Năng lượng và Không khí Sạch, trong tháng rồi, 3 doanh nghiệp này thu về 840 triệu USD/ngày tiền xuất khẩu dầu mỏ, tăng hơn 50% so với tháng 2.

“Mức lợi nhuận này chủ yếu là từ túi tiền của người dân. Họ phải bấm bụng đổ xăng giá cao, mua điện giá ngất ngưỡng để thắp sáng nhà cửa, trong khi các doanh nghiệp phải chịu hóa đơn năng lượng cao hơn. Để hỗ trợ người tiêu dùng đang gặp khó, hàng chục quốc gia như Úc, Nam Phi, Ý, Brazil hay Zambia đã phải cắt giảm thuế nhiên liệu” - phân tích có đoạn viết.

Giá dầu và khí đốt tăng vọt khiến Thư ký điều hành Công ước khung Liên Hiệp Quốc về biến đổi khí hậu Simon Stiell hồi tháng rồi cảnh báo, sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch đang tước đoạt an ninh và chủ quyền quốc gia.

Theo ông Stiell, chỉ có năng lượng tái tạo mới có thể bảo vệ người dân và các quốc gia khỏi cơn “bão giá” năng lượng hiện tại. Đồng quan điểm, Jess Ralston, nhà phân tích tại Đơn vị Tình báo Khí hậu và Năng lượng, cho rằng đầu tư vào công nghệ không phát thải ròng không chỉ là con đường dẫn đến an ninh năng lượng lâu dài mà còn là cách duy nhất để đưa hệ thống khí hậu trở lại trạng thái cân bằng.  

Trong nỗ lực giúp người tiêu dùng “thu hồi” một phần tiền đã mất do giá nhiên liệu tăng cao, các nhà hoạt động vì khí hậu kêu gọi áp thuế lợi nhuận đối với các tập đoàn dầu khí lớn. Đầu tháng này, tổ chức vận động vì khí hậu 350.org đã nhắc lại lời kêu gọi đó, yêu cầu dùng số tiền thuế này để đầu tư phát triển các nguồn năng lượng tái tạo, mang lại sự hỗ trợ lâu dài cho người tiêu dùng toàn cầu.

Số liệu do Chính phủ Mỹ vừa công bố cho thấy, xuất khẩu dầu mỏ của nước này tăng lên 5,2 triệu thùng/ngày, mức cao nhất trong 7 tháng qua. Khoảng 2,4 triệu thùng trong số đó được đưa đến châu Âu, trong khi 1,49 triệu thùng đi sang châu Á. Khách hàng lớn của Mỹ gồm Hà Lan, Nhật Bản, Pháp, Đức và Hàn Quốc. Matt Smith, nhà phân tích tại công ty nghiên cứu Kpler, dự báo xuất khẩu dầu của Mỹ trong tháng 4 có thể tiến sát giới hạn công suất khoảng 6 triệu thùng/ngày của nước này.

TRÍ VĂN (Tổng hợp)