Gần đây, sứ mệnh Artemis II của Mỹ đã đưa 4 phi hành gia lên quỹ đạo Mặt trăng lần đầu tiên sau hơn nửa thế kỷ. Giám đốc Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) Jared Isaacman cho biết sứ mệnh này chỉ là “bước mở đầu” cho một kỷ nguyên mới của việc con người khám phá không gian và cuối cùng là xây dựng một căn cứ có người định cư lâu dài trên Mặt trăng.

NASA tính xây một căn cứ trị giá 28,7 tỉ USD trên Mặt trăng. Ảnh: NASA

Theo sáng kiến mới mang tên “Ignition”, NASA sẽ giảm ưu tiên đối với trạm Gateway trên quỹ đạo Mặt trăng để tăng tốc xây dựng sự hiện diện lâu dài của con người tại cực Nam của hành tinh này.

Nhưng để biến tham vọng đó thành hiện thực, NASA sẽ cần năng lượng hạt nhân và Nhà Trắng cũng vừa công bố kế hoạch hành động. Theo đó, Nhà Trắng đã yêu cầu NASA, Lầu Năm Góc và Bộ Năng lượng Mỹ chuẩn bị một hệ thống điện hạt nhân quay quanh quỹ đạo Mặt trăng, dự kiến phóng nó sớm nhất vào năm 2028. Một sắc lệnh hành pháp do Tổng thống Donald Trump ký vào cuối năm ngoái cũng từng đề cập đến ý tưởng xây các lò phản ứng hạt nhân trên thiên thể này.

Theo kế hoạch, NASA sẽ bắt đầu xây dựng một lò phản ứng không gian công suất trung bình, có thể tạo ra ít nhất 20 kilowatt điện và hoạt động trên Mặt trăng. Cơ quan này cũng sẽ hợp tác với các công ty bên ngoài để phát triển những lò phản ứng nhỏ hơn, với mục tiêu đưa chúng lên Mặt trăng vào năm 2030. Sau đó, những lò phản ứng mini này sẽ được mở rộng quy mô.

Lò phản ứng hạt nhân, vốn sử dụng quá trình phân hạch để tạo ra năng lượng, cần thiết cho mọi sự hiện diện dài hạn trên Mặt trăng bởi mỗi ngày và mỗi đêm trên hành tinh này dài bằng 14 ngày Trái đất. Điều đó có nghĩa một căn cứ trên Mặt trăng sẽ phải trải qua 2 tuần liên tục chìm trong bóng tối, sau đó là 2 tuần có ánh sáng - khiến năng lượng Mặt trời không còn là nguồn điện đáng tin cậy và ổn định. Ngoài ra, trên Mặt trăng cũng không có nhiên liệu hóa thạch, gió hoặc nước chảy để tận dụng mà phát điện, vì vậy năng lượng hạt nhân là lựa chọn bắt buộc.

HẠNH NGUYÊN (Theo Scientific American, Satnews)