Cuộc trốn chạy bất thành của Gadhafi là do chỉ điểm của một công ty Anh? Ảnh: EPA

Cơ quan tình báo Nam Phi đang điều tra làm rõ vai trò của một công ty an ninh tư nhân Anh trong việc giúp đỡ Muammar Gadhafi, nhà lãnh đạo bị lật đổ ở Libye, chạy trốn khỏi thành phố Sirte, nơi sau đó ông bị bắt và giết chết.

Theo thông tin tình báo, công ty của Anh cùng một phụ nữ Kenya - người được cho đã đứng ra tuyển mộ các tay lính đánh thuê ở Nam Phi với mục đích giúp ông Gadhafi chạy trốn - đang bị điều tra. Công ty này là một trong những nơi cung cấp lính cho nhiệm vụ trên và có thể đã hành động như “một điệp viên hai mang”, giúp Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) xác định vị trí của đoàn hộ tống để tấn công. Và vì thế cuộc tẩu thoát của nhà lãnh đạo bị lật đổ này thất bại.

Trong số 50 lính đánh thuê có 19 người Nam Phi đến Libye theo chỉ thị đưa ông Gadhafi từ Sirte vượt biên sang Niger. Một số người được cho là thành viên của một nhóm dưới sự chỉ huy của cựu nhân viên lực lượng đặc nhiệm SAS của Anh có tên là Simon Mann với ý muốn thủ tiêu Gadhafi. Khi nhóm hộ tống rời Sirte, họ bị máy bay của NATO tấn công và ông Gadhafi bị bắt.

Theo cựu nhân viên cảnh sát Nam Phi Danie Odendaal, mọi người trong nhóm của anh đều tin rằng họ sẽ hộ tống cho ông Gadhafi rời khỏi quê hương với sự cho phép ngầm của NATO. Anh còn cho biết ông Gadhafi mong muốn có thể sống lưu vong trong một túp lều ở một vùng hoang vắng tại Nam Phi. Nhưng nhiệm vụ của họ bất thành. Hai người Nam Phi bị giết cùng với ông Gadhafi còn những người khác bị thương. Odendaal và những chuyên gia an ninh khác hiện đang cung cấp thông tin về công ty mà họ tình nghi “bán đứng” ông Gadhafi cho NATO.

Vụ việc này có thể làm căng thẳng quan hệ giữa Luân Đôn và Pretoria. Tổng thống Nam Phi Jacob Zuma luôn phản đối phương Tây quanh việc can thiệp quân sự vào Libye vì cho đây là hành động “đảo chính bất hợp pháp”.

THUẬN HẢI (Theo Telegraph)