Ly hôn tuổi trung niên, từ ngữ chỉ những cuộc chia tay xảy ra sau tuổi 50, ngày càng trở nên phổ biến. Chuyện gì đang diễn ra trong cách các cặp đôi lớn tuổi nhìn nhận hôn nhân và tương lai của họ? 

Một chút thấu cảm, sự hỗ trợ và thời gian có thể giúp các cặp đôi trở nên bền chặt hơn từ tuổi trung niên. Ảnh: Pexels

Theo nghiên cứu của Trung tâm Nghiên cứu Gia đình và Hôn nhân Quốc gia (Mỹ), trong khi tỷ lệ ly hôn ở những người trẻ tuổi hơn giảm xuống, tỷ lệ ly hôn ở những người trên 50 tuổi lại tăng gấp đôi kể từ năm 1990. Khảo sát gần đây của NOON, một nền tảng nhằm trao quyền cho phụ nữ trung niên, cho thấy cứ 3 phụ nữ trong độ tuổi 45-65 thì có 1 người sẵn sàng từ bỏ hôn nhân. Cuộc khảo sát, dựa trên phản hồi từ hơn 2.000 phụ nữ trên khắp Vương quốc Anh, cũng chỉ ra rằng 46% các vụ ly hôn là “do phụ nữ khởi xướng”.

Không chỉ là chuyện hết yêu, thực trạng ly hôn tuổi trung niên còn liên quan đến những thay đổi cơ bản về tuổi thọ, sự độc lập tài chính, sự chấp nhận của xã hội và những gì mọi người sẵn sàng chịu đựng trong nửa sau của cuộc đời. Dưới đây là những lý do chính khiến nhiều cặp đôi trên 50 tuổi chia tay:

Sự độc lập về tài chính của phụ nữ. Đây có lẽ là yếu tố quan trọng nhất. Ở các thế hệ trước, nhiều phụ nữ phải chịu đựng những cuộc hôn nhân không hạnh phúc vì họ không đủ khả năng để duy trì cuộc sống hoặc nuôi con sau ly hôn. Họ phụ thuộc tài chính vào chồng, thiếu cơ hội nghề nghiệp, hoặc đã nghỉ việc quá lâu, đến nỗi khó có thể bắt đầu đi làm trở lại.

Ngày nay, phụ nữ độ tuổi 50-60 có nhiều khả năng có sự nghiệp riêng, khoản tiết kiệm riêng và sự an toàn tài chính riêng. Khi có thể tự lo cho bản thân, việc duy trì một cuộc hôn nhân không hạnh phúc đối với phụ nữ là một sự lựa chọn chứ không phải là một điều cần thiết, do đó, nhiều người chọn cách ly hôn.

Tuổi thọ cao hơn, nhiều người không muốn tồn tại với cuộc hôn nhân "tạm ổn". Tuổi thọ trung bình đã tăng lên đáng kể. Một người 50 tuổi khỏe mạnh ngày nay có thể kỳ vọng sống thêm 30-40 năm nữa, nghĩa là một cuộc hôn nhân có thể kéo dài 50 hoặc 60 năm. Đó là khoảng thời gian quá dài để duy trì một mối quan hệ chỉ ở mức tạm ổn. 

Hội chứng "tổ trống", khi nuôi con là mục đích duy nhất. Nhiều cặp đôi cùng nhau nuôi dạy con cái rất tốt, nhưng họ không phải là những người bạn đời tuyệt vời. Nghiên cứu về sự hài lòng trong hôn nhân cho thấy sự hài lòng cao xuất hiện trong giai đoạn đầu hôn nhân, rồi giảm xuống trong những năm nuôi dạy con cái, sau đó tăng trở lại khi con cái trưởng thành, hoặc giảm mạnh.

Đối với những cặp đôi mà toàn bộ mối quan hệ xoay quanh việc nuôi dạy con cái, hiện tượng "tổ trống" cho thấy không còn nền tảng vững chắc nào bên dưới. Khi con cái trưởng thành, họ chẳng còn gì chung nữa, nên đường ai nấy đi.

Định kiến xã hội thay đổi cũng khiến việc ly hôn trở nên bình thường. Mọi người không còn bị gièm pha khi ai đó chấm dứt cuộc hôn nhân không hạnh phúc. 

Cùng với ly hôn tuổi trung niên, một thuật ngữ khác cũng nổi lên gần đây là "ly hôn tuổi mãn kinh", đặt ra nghi vấn liệu thay đổi sinh lý trong thời kỳ mãn kinh có phải là nguyên nhân khiến ngày càng có nhiều phụ nữ muốn ly hôn hay không? 

Các chuyên gia nhận định mãn kinh không hẳn là một nguyên nhân, mà nó chỉ làm trầm trọng thêm những rạn nứt đã tích tụ từ lâu. Họ lý giải rằng sự thay đổi nội tiết tố trong thời kỳ mãn kinh có thể khiến phụ nữ nhạy cảm hơn, hệ thần kinh phản ứng mạnh hơn, vì vậy những xung đột chưa được giải quyết càng trở nên nặng nề hơn.

Làm thế nào để vượt qua khủng hoảng hôn nhân?

Ở tuổi trung niên, ham muốn tình dục cũng dao động khi phụ nữ bước vào thời kỳ mãn kinh. Họ thường muốn sự gần gũi về mặt cảm xúc hơn là thân mật về thể xác. Trong khi đó, sự thiếu hiểu biết của nam giới về những thay đổi sinh học thần kinh này tạo ra một khoảng cách về sự đồng cảm. Khoảng cách đó có thể trở thành một lỗ hổng lớn giữa vợ chồng nếu không được lấp đầy. 

Để dung hòa mối quan hệ, lời khuyên từ các bác sĩ và chuyên gia tư vấn hôn nhân bao gồm: vợ chồng cần nói chuyện cởi mở về các nhu cầu cảm xúc, tránh biến mãn kinh thành “vấn đề của riêng cô ấy”; điều chỉnh sự thân mật của vợ chồng bằng cử chỉ quan tâm, kiên nhẫn, hoặc tập trung vào sự gần gũi về mặt cảm xúc; trở thành chỗ dựa tinh thần đáng tin cậy cho bạn đời.

Ngoài ra, điều quan trọng nhất là cả hai phải thiết lập những thói quen hỗ trợ lẫn nhau, như chăm lo giấc ngủ, tập thể dục và giảm căng thẳng. Thường xuyên hỏi thăm sức khỏe tinh thần cũng có thể tạo ra sự khác biệt đáng kể.

T. TRÚC (Tổng hợp)