Trước tình trạng tội phạm lợi dụng công nghệ để bóc lột tình dục hàng ngàn phụ nữ ở Ai Cập, Mohammed Elyamani - một nhà hoạt động xã hội 35 tuổi - đã thành lập nhóm hoạt động trực tuyến mang tên “Qawem” nhằm giúp những phụ nữ khác khỏi lâm vào tình cảnh tương tự.

“Tống tình” tăng mạnh trong kỷ nguyên số. Ảnh: New York Post

Elyamani thành lập Qawem (tiếng Arab có nghĩa là “Kháng cự”) hồi tháng 6 năm ngoái, sau khi cảm thấy quá day dứt trước trường hợp một cô gái từng tìm kiếm sự giúp đỡ từ anh đã tự sát. Trước đó, khi thiếu nữ 17 tuổi kể việc bị bạn trai cũ dọa phát tán các hình ảnh nhạy cảm, anh khuyên cô trình báo cảnh sát. Nhưng chỉ một ngày sau, nạn nhân tự tử vì bị tình cũ gửi ảnh riêng tư cho cha cô. Ðáng buồn là khi Elyamani liên lạc với phía gia đình nhằm theo đuổi hành động pháp lý chống lại kẻ tống tình/tiền, câu trả lời lại là: “Chúng tôi không muốn sự gièm pha. Dù gì con bé cũng chết rồi”.

Hiện tại, trang Facebook của Qawem có hơn 250.000 người đăng ký theo dõi và hoạt động nhờ 200 tình nguyện viên. Khi thành viên này trả lời tin nhắn từ nạn nhân, thành viên khác thu thập thông tin về kẻ xấu, về gia đình, đồng nghiệp và cả nơi anh ta làm việc nếu cần. Cụ thể, nhóm sẽ tiếp cận qua mạng với kẻ tống tình/tiền để yêu cầu xóa tất cả nội dung riêng tư của nạn nhân, nói rõ hậu quả có thể gặp nếu phát tán số tài liệu đó, đồng thời cảnh cáo sẽ tiết lộ hành vi đê tiện với gia đình, bạn bè và nơi y làm việc. Ðể chắc chắn, họ yêu cầu y quay phim quá trình xóa tài liệu rồi gửi lại video, sau đó xin lỗi nạn nhân.

Theo Elyamani, những kẻ tống tình/tiền đã đáp ứng yêu cầu khi nhận ra nạn nhân không hề đơn độc, dù đa số trường hợp chỉ thực hiện khi bị nhóm dọa “vạch mặt”. Thỉnh thoảng, các tình nguyện viên phải trực tiếp đi gặp mặt chúng để gây áp lực, hoặc hợp tác với cảnh sát.

Qawem hiện tiếp nhận khoảng 500 vụ mỗi ngày và giải quyết 200 trường hợp mỗi tuần. Thời gian để xử lý xong 1 vụ có thể mất từ vài giờ đến một tuần. Như trong trường hợp của Randa (tên đã được thay đổi theo yêu cầu của nhân vật), nhóm mất 3 ngày để giúp cô gái 29 tuổi thoát khỏi lời đe dọa tiết lộ ảnh khỏa thân từ người bạn trai mà cô muốn chia tay.

Thách thức lớn nhất của Qawem là khi nạn nhân không biết danh tính kẻ tấn công họ. “Một số phụ nữ bán điện thoại khi đã xóa tất cả hình ảnh và video lưu trữ bên trong mà không biết rằng chủ mới có thể khôi phục nội dung đó bằng các chương trình đặc biệt. Họ sau đó bắt đầu bị tống tình/tiền từ người mà họ không quen biết” - Elyamani giải thích. Trong những trường hợp như thế, nhóm thường khuyên nạn nhân đến gặp cảnh sát và họ cũng không thể xử lý các trường hợp liên quan đến băng đảng tội phạm.

Ðược biết, Ai Cập hồi năm ngoái đã thông qua luật bảo vệ danh tính các nạn nhân bạo lực tình dục nhằm khuyến khích thêm nhiều phụ nữ mạnh dạn tìm kiếm sự giúp đỡ, nhưng họ vẫn ngại tiếp cận cảnh sát. Theo luật sư Aziza Eltawil - thành viên tổ chức Sáng kiến vì Nhân quyền Ai Cập, việc e ngại là có lý do. Nhiều nạn nhân tránh nói chuyện với cảnh sát vì sợ tin xấu sẽ đến tai gia đình hoặc lan truyền lên các phương tiện truyền thông hoặc trên mạng. Ngoài ra, thủ tục pháp lý để xử lý những vụ như thế thường kéo dài và nạn nhân dưới 18 tuổi phải nộp đơn khiếu nại thông qua người giám hộ hợp pháp, thường là cha mẹ. Ðiều này khiến các nạn nhân nhỏ tuổi giữ im lặng vì sợ phải kể với người thân.

NGUYỆT CÁT (Theo DW.com)