Bác sĩ Trần Văn Dễ
(Trưởng khoa Ngoại - Bệnh viện Nhi đồng TP Cần Thơ)
Hẹp da quy đầu khá phổ biến ở trẻ nhỏ. Phần lớn trẻ sẽ tự khỏi khi đến tuổi dậy thì, rất ít trường hợp phải can thiệp bằng phẫu thuật. Giai đoạn đầu khi trẻ còn nhỏ, bệnh có thể không ảnh hưởng lớn đến sức khỏe nhưng nếu không phát hiện, can thiệp sớm, tình trạng hẹp da quy đầu sẽ ảnh hưởng đến hạnh phúc gia đình. Đáng lưu ý hơn, đây là yếu tố dẫn đến bệnh ung thư dương vật cho nhiều thanh, thiếu niên.
Cháu H. P, 4 tuổi, ở quận Ninh Kiều, TP Cần Thơ, bị hẹp da quy đầu ngay từ khi mới sinh ra nên đi tiểu khó khăn. Chị Hương, mẹ cháu P., cho biết: “Cháu vẫn phát triển bình thường, chỉ khi đi tiểu thì phải rặn đỏ cả mặt. Bác sĩ nói cháu bị hẹp da quy đầu bẩm sinh, có cho thuốc bôi và hướng dẫn tôi cách nong cho bé. Đồng thời, tôi phải đưa con đến Bệnh viện Nhi đồng (BVNĐ) TP Cần Thơ để tái khám”.
Bình quân mỗi tháng, BVNĐ TP Cần Thơ tiếp nhận khoảng 100 trường hợp trẻ bị hẹp da quy đầu như cháu P. Trong đó, có khoảng 1% trường hợp phải điều trị bằng phẫu thuật. Có 2 dạng hẹp da quy đầu: hẹp da quy đầu bẩm sinh và hẹp da quy đầu mắc phải do viêm nhiễm hay chấn thương. Hẹp da quy đầu mắc phải rất hiếm gặp.
Hẹp da quy đầu là tình trạng lớp da ở phần đầu dương vật không tụt xuống được để đưa phần quy đầu ra ngoài. Khoảng 90 đến 95% bé trai mới sinh bị hẹp da quy đầu bẩm sinh. Khi bé được 2 đến 3 tuổi thì chỉ khoảng 50% bé vẫn còn tình trạng này; đến 4 tuổi, chỉ còn 10% bé bị hẹp quy đầu và khi bước qua tuổi dậy thì, tỷ lệ này chỉ còn 0,5 đến 1%.
Việc điều trị cho trẻ bị hẹp da quy đầu khá nhẹ nhàng, không làm mất sức trẻ, nhưng đòi hỏi sự hợp tác tích cực của gia đình. Các bé được điều trị bằng thuốc bôi tại chỗ kết hợp nong nhẹ. Bác sĩ điều trị sẽ hướng dẫn phụ huynh cách nong, bôi thuốc điều trị, chăm sóc tại nhà cho bé. Tỷ lệ thành công của phương pháp này khoảng 90%. Trường hợp không khỏi, phải nong bằng dụng cụ liên tục đến 5 tuổi. Trường hợp bé 5 đến 10 tuổi hẹp da quy đầu kèm viêm nhiễm và trẻ trên 10 tuổi bị hẹp da quy đầu thì phải điều trị bằng phẫu thuật.
Hẹp da quy đầu tuy không là vấn đề lớn nhưng nếu không được phát hiện, can thiệp sớm sẽ ảnh hưởng đến trẻ không chỉ về mặt sức khỏe mà còn về hạnh phúc gia đình khi trẻ trưởng thành. Nguyên nhân là do hẹp da quy đầu thường làm tích tụ các chất cặn bã của nước tiểu và đường tiết niệu, nếu không được vệ sinh sạch sẽ hằng ngày thì lâu ngày các chất cặn bã này sẽ gây ra viêm nhiễm tại chỗ, viêm đường tiết niệu, ảnh hưởng đến thận... Mặt khác, nếu tình trạng hẹp da quy đầu không được chữa trị sớm, về sau có thể bị ngắn dương vật hoặc đau khi dương vật cương cứng, gây khó khăn trong quan hệ tình dục. Ngoài ra, cũng chính vì các chất cặn bã tích tụ ở nếp da quy đầu, khi lập gia đình, người chồng có thể gây viêm nhiễm cho cả vợ. Đáng sợ hơn, nếu tình trạng viêm nhiễm lâu ngày không được chữa trị có thể gây ung thư dương vật. Và trên thực tế, đã có nhiều thanh niên bị ung thư dương vật bắt nguồn từ nguyên nhân hẹp da quy đầu.
Để tránh những hậu quả đáng tiếc do hẹp da quy đầu gây ra, các bậc cha mẹ cần chú ý đến những bất thường ở bộ phận sinh dục của con em, sớm đưa đến bệnh viện để được điều trị. Nếu có con em bị hẹp da quy đầu, các bậc cha mẹ nên tuân thủ đúng theo hướng dẫn điều trị của bác sĩ, làm vệ sinh hằng ngày cho trẻ. Trường hợp phải phẫu thuật cũng không làm ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe của trẻ vì đây chỉ là tiểu phẫu. Lưu ý, trẻ mắc bệnh này không cần bắt phải kiêng cử ăn uống mà còn phải tăng cường đầy đủ dinh dưỡng để trẻ mau hồi phục sau phẫu thuật.
S. KIM (ghi)
