Dị vật phế quản có thể bị bỏ sót trong thời gian dài nếu không được phát hiện kịp thời, gây ra nhiều triệu chứng hô hấp và dễ nhầm lẫn với các bệnh lý hô hấp khác. Tại Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ, các bác sĩ đã phát hiện và xử trí thành công 2 trường hợp dị vật phế quản bỏ quên bằng kỹ thuật nội soi phế quản ống mềm, giúp loại bỏ dị vật và cải thiện nhanh chóng tình trạng hô hấp cho người bệnh.

Trường hợp thứ nhất: Người bệnh nam (58 tuổi), đến khám vì ho khạc đàm đục kéo dài 2 tuần, thỉnh thoảng kèm ho ra máu. Khai thác bệnh sử ghi nhận khoảng 4 tuần trước khi nhập viện, người bệnh có sặc trong lúc ăn thịt gà. Sau đó người bệnh đã khám và điều trị nhưng triệu chứng không cải thiện. Kết quả chụp cắt lớp vi tính lồng ngực ghi nhận hình ảnh đông đặc đáy phổi phải, tràn dịch màng phổi phải và nghi ngờ dị vật dạng xương trong phế quản phải. Người bệnh được chỉ định nội soi phế quản để đánh giá và can thiệp.

Trong quá trình nội soi, các bác sĩ phát hiện một dị vật hình tam giác nằm trong phế quản thùy dưới phổi phải. Dị vật đã được lấy thành công bằng kìm nội soi chuyên dụng. Sau thủ thuật, tình trạng ho và nhiễm trùng hô hấp của người bệnh cải thiện rõ rệt.

Trường hợp thứ hai: Người bệnh nam (66 tuổi), đến khám vì ho và khò khè kéo dài. Người bệnh có tiền sử hen phế quản 26 năm và hút thuốc lá. Khai thác bệnh sử ghi nhận khoảng 10 năm trước, người bệnh có sặc khi ăn hủ tiếu xương, sau đó các triệu chứng ho và khò khè trở nên nặng hơn và tái phát nhiều lần. Kết quả chụp cắt lớp vi tính lồng ngực ghi nhận nghi ngờ dị vật dạng xương bỏ quên trong phế quản phải, kèm theo nhiều kén khí và khí phế thủng cạnh màng phổi và trung thất. Kén khí lớn nhất ở thùy trên phổi phải kích thước khoảng 43 × 55mm. Đây là trường hợp phức tạp với nguy cơ tràn khí màng phổi và tràn khí trung thất trong quá trình can thiệp.

Người bệnh được chỉ định nội soi phế quản ống mềm tại phòng mổ để lấy dị vật, với sự phối hợp của đội ngũ nội soi hô hấp gồm TS.BS. Dương Thị Thanh Vân, ThS.BS. Trần Trọng Anh Tuấn, ĐD. Đỗ Gia Huy, ĐD. Lý Hoàng Giang; bác sĩ ngoại lồng ngực ThS.BS. Liêu Vĩnh Đạt và ê-kíp gây mê do ThS.BSCKII. Vũ Văn Kim Long phụ trách, nhằm đảm bảo an toàn tối đa cho người bệnh. Qua nội soi, các bác sĩ phát hiện dị vật nằm trong phế quản thùy dưới phổi phải và lấy ra thành công bằng kìm nội soi.

Dị vật phế quản nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời có thể dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng như viêm phổi kéo dài, xẹp phổi, áp xe phổi, giãn phế quản hoặc ứ khí. Trong một số trường hợp, dị vật có thể tồn tại lâu trong đường thở mà không được nhận biết, dễ bị nhầm lẫn với các bệnh lý hô hấp khác, dẫn đến chậm trễ trong chẩn đoán và điều trị.

Nội soi phế quản là phương pháp quan trọng giúp bác sĩ quan sát trực tiếp hệ thống đường thở, đồng thời cho phép can thiệp lấy dị vật một cách hiệu quả và ít xâm lấn. Với hệ thống trang thiết bị hiện đại cùng đội ngũ nhân viên y tế mô hình Viện - Trường được đào tạo chuyên sâu, Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ đã triển khai hiệu quả kỹ thuật nội soi phế quản trong chẩn đoán và điều trị dị vật đường thở. Quá trình thực hiện có sự phối hợp liên chuyên khoa giữa bác sĩ hô hấp, bác sĩ gây mê và bác sĩ ngoại lồng ngực, giúp xử trí an toàn và hiệu quả những trường hợp dị vật phế quản kèm tổn thương phức tạp trong đường thở.

PGS.TS.BS. Võ Phạm Minh Thư khuyến cáo người dân khi có các dấu hiệu sau cần đến cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám và điều trị kịp thời.

• Ho kéo dài không rõ nguyên nhân

• Khò khè kéo dài

• Viêm phổi tái phát

• Ho ra máu

Một số hình ảnh ghi nhận trong quá trình thực hiện:

Hình ảnh dị vật thuộc trường hợp 1 và trường hợp 2, được phát hiện CTSCan ngực.

Hình ảnh dị vật sau khi được gắp ra khỏi đường thở.

Hình ảnh ê-kíp bác sĩ thực hiện nội soi phế quản.

Việc phát hiện sớm và xử trí kịp thời dị vật phế quản giúp hạn chế nhiều biến chứng nguy hiểm và nâng cao hiệu quả điều trị cho người bệnh. Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ tiếp tục phát huy thế mạnh chuyên môn và triển khai các kỹ thuật nội soi phế quản hiện đại nhằm phục vụ tốt hơn nhu cầu khám và điều trị bệnh lý hô hấp cho người dân khu vực.