Việc các tay súng Hồi giáo Houthi hôm 20-1 cùng lúc đột kích tư dinh Tổng thống Abdurabbu Mansour Hadi và đánh chiếm phủ tổng thống tại Thủ đô Sanaa đang gây quan ngại đặc biệt cho Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc (HĐBA LHQ), phương Tây và các nước A-rập trong cuộc chiến chống khủng bố tại Yemen.

Thủ lĩnh Abdel-Malek al-Houthi đã lên truyền hình cảnh báo Tổng thống Hadi phải thực thi thỏa thuận chia sẻ quyền lực được ký kết hồi tháng 9-2014 do LHQ làm trung gian, thời điểm nhóm Hồi giáo dòng Shiite này giành quyền kiểm soát Sanaa. Đáp lại thông điệp lên án hành động tiếm quyền được HĐBA đưa ra trong cuộc họp kín khẩn cấp hôm 20-1, al-Houthi cảnh báo rằng cộng đồng quốc tế sẽ không có lợi gì nếu áp đặt ý chí của mình lên người Hồi giáo Houthi, đồng thời mạnh mẽ tuyên bố: "Chúng tôi sẵn sàng đối mặt với các hậu quả, bất kể đó là gì".

Theo thỏa thuận chia sẻ quyền lực, Houthi được phép tham gia vào mọi cơ quan nhà nước, bộ máy an ninh quân sự và ủy ban soạn thảo hiến pháp. Nhóm này cáo buộc Tổng thống Hadi "bao che tham nhũng" và ủng hộ "tình trạng chia rẽ" của Yemen khi đưa ra dự thảo hiến pháp phân chia đất nước thành nhà nước liên bang gồm 6 khu vực, đồng thời bắt cóc chánh văn phòng tổng thống Ahmed Mubarak làm con tin. Hôm 17-1, họ đã chiếm một căn cứ quân sự trước phủ tổng thống, kiểm soát phương tiện truyền thông quốc gia và nổ súng vào đoàn xe chở Thủ tướng Khalid Bahah. Cựu Tổng thống Ali Abdullah Saleh, người bị phế truất năm 2012 sau 3 thập niên cầm quyền, được cho đang hậu thuẫn nhóm nổi dậy này chống lại chính quyền của người Hồi giáo Sunni. Cộng đồng Shiite chiếm 45% dân số, so với 55% của người Sunni tại Yemen.

Hãng tin AP dẫn lời các nhà phân tích nhận định, Houthi trên thực tế đang khẳng định quyền lực và chính quyền Hadi đã hoàn toàn sụp đổ. "Ông ta đã mất hết quyền lực và giải pháp duy nhất là trở thành bù nhìn hoặc rút khỏi chính trường"- nhà phân tích chính trị Maged al-Mahjai đánh giá. Theo Reuters, Tổng thống Hadi là đồng minh của phương Tây và ủng hộ nhiệt tình chiến dịch không kích bằng máy bay không người lái của Mỹ chống lại nhóm al-Qaeda trên Bán đảo A-rập (AQAP) tại Yemen, tổ chức chủ mưu nhiều vụ tấn công khủng bố bất thành nhằm vào Mỹ và vừa nhận trách nhiệm vụ tấn công kép đẫm máu ở Paris (Pháp) mới đây.

KIẾN HÒA (Theo Reuters, AFP, AP)