Cơ quan Năng lượng Quốc gia Trung Quốc đang xúc tiến việc thành lập một quỹ đặc biệt nhằm hỗ trợ các tập đoàn dầu mỏ nhà nước mua các hãng dầu khí nước ngoài. Đối tượng được nhận nguồn vốn vay ưu đãi trên là 3 tập đoàn năng lượng khổng lồ Petrochina, Sinopec và CNOOC. Chủ tịch Petrochina cho rằng việc giá dầu mỏ giảm mạnh kể từ mùa hè năm ngoái cùng với kinh tế thế giới suy thoái đã khiến giá trị cổ phiếu của nhiều công ty năng lượng xuống thấp, và điều này tạo ra cơ hội cho các doanh nghiệp dầu mỏ Trung Quốc. Cách đây 4 năm, CNOOC từng thắng thầu trong việc mua lại công ty dầu mỏ tư nhân Unocal của Mỹ nhưng bị Quốc hội Mỹ ngăn cản nên vụ mua bán bất thành. Còn hiện nay, giá dầu mỏ thế giới đang ở mức thấp và tình hình kinh tế khủng hoảng có thể khiến nhiều nước không quan tâm đến các công ty dầu mỏ, mà chủ yếu lo dốc sức hỗ trợ ngành ngân hàng - tài chính.
Nhằm tìm kiếm nguồn cung ứng năng lượng dài hạn cho tương lai, Trung Quốc cũng dự định sử dụng một phần trong 2.000 tỉ USD dự trữ ngoại hối của mình để đầu tư vào lĩnh vực năng lượng ở hải ngoại. Chỉ tính riêng tuần rồi, Bắc Kinh đã ký kết một loạt thỏa thuận đầu tư có liên quan đến năng lượng với tổng trị giá hàng chục tỉ USD với các nước như Nga, Venezuela, Brazil, trong đó lớn nhất là với Nga 25 tỉ USD, Brazil 10 tỉ USD, Venezuela 8 tỉ USD. Hợp đồng với Venezuela sẽ giúp Trung Quốc tăng thêm nguồn cung từ 350.000 thùng/ngày hiện nay lên 1 triệu thùng/ngày vào năm 2015. Còn Brazil cam kết sẽ bán cho Trung Quốc 100.000-160.000 thùng dầu/ngày. Đáng chú ý là hợp đồng cho vay với lãi suất ưu đãi 25 tỉ USD giữa Trung Quốc và Nga, theo đó Ngân hàng Phát triển Trung Quốc sẽ tài trợ 15 tỉ USD cho công ty xuất khẩu dầu mỏ Rosneft và 10 tỉ USD cho công ty vận chuyển dầu mỏ Transneft trong thời hạn 10 năm. Đổi lại, hai công ty này sẽ cung cấp cho Trung Quốc không dưới 241.000 thùng dầu/ngày trong vòng 20 năm tới. Năm 2004, Bắc Kinh cũng đã hỗ trợ tài chính cho Rosneft mua công ty khí đốt tư nhân Yuganskneftegaz, đổi lại Rosneft cung cấp cho Trung Quốc 194.000 thùng dầu/ngày trong giai đoạn 2005-2010.
Là quốc gia tiêu thụ năng lượng lớn thứ hai thế giới và phải lệ thuộc khoảng 80% vào nguồn nhập khẩu từ Vịnh Persic nên trong những năm qua, Trung Quốc không ngừng tìm kiếm nguồn cung ứng dầu mỏ khác từ Nga, Trung Á, Đông Phi và Nam Mỹ. Phương Tây rất quan ngại bước đi này. Washington lo lắng Bắc Kinh sẽ thâu tóm thị trường cung ứng năng lượng từ Nam Mỹ, nhà cung cấp dầu quan trọng cho nền kinh tế số 1 thế giới.
Có thể vì lẽ đó mà trong chuyến thăm Trung Quốc mới đây, Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton đã nhắc khéo rằng, Bắc Kinh cần sử dụng nguồn dự trữ ngoại hối khổng lồ của mình để mua trái phiếu chính phủ Mỹ, qua đó hỗ trợ gói kích thích kinh tế của Tổng thống Barack Obama. Bà Hillary cảnh báo nền kinh tế Mỹ và Trung Quốc đang phụ thuộc lẫn nhau, nên cả hai hoặc sẽ cùng đi lên hoặc sẽ cùng sụp đổ.
KIẾN HÒA (Theo Telegraph, Atimes)
