NGUYỄN TRƯỜNG

* Trung Quốc hy vọng đẩy mạnh hợp tác với Mỹ về chống biến đổi khí hậu

Ngày 20-11, Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 27 Các bên tham gia Công ước khung của Liên Hiệp Quốc về biến đổi khí hậu (COP27), được tổ chức tại Ai Cập, đã thông qua việc thành lập quỹ đặc biệt để chi trả cho những tổn thất mà các nước dễ bị tổn thương phải gánh chịu do tác động của biến đổi khí hậu.

Đặc phái viên Trung Quốc về biến đổi khí hậu Giải Chấn Hoa (trái) và người đồng cấp Mỹ John Kerry phát biểu tại COP27. Ảnh: AFP

Các phái đoàn tham dự COP27 đã bày tỏ sự ủng hộ sau khi quỹ bồi thường “tổn thất và thiệt hại” được nhất trí thông qua sau 2 tuần đàm phán căng thẳng, liên quan tới yêu cầu của các nước đang phát triển, theo đó các nước giàu có lượng phát thải lớn phải bồi thường cho những tổn thất và thiệt hại mà các đang phát triển phải gánh chịu do các hình thái thời tiết cực đoan. 

Nội dung này không nằm trong chương trình nghị sự chính thức ban đầu, tuy nhiên nỗ lực của các nước đang phát triển đã biến đây thành chủ đề được quan tâm nhất tại hội nghị, và việc Hội nghị thông qua thỏa thuận thành lập quỹ bồi thường được các nhà chuyên môn đánh giá là bước tiến lịch sử. Bước đột phá này mang lại hy vọng cho các cuộc đàm phán tại COP27 nhằm đạt được thỏa thuận cuối cùng của hội nghị.

Quỹ bồi thường sẽ bao gồm các khoản chi trả cho những tổn thất và thiệt hại do tác động của biến đổi khí hậu, từ nhà cửa và cầu bị cuốn trôi do lũ quét tới nguy cơ biến mất các nền văn hóa và các hòn đảo do mực nước biển dâng cao. Các nước phát triển được yêu cầu đóng góp vào quỹ đền bù, cùng với các nguồn kinh phí tư nhân và quỹ công khác như các thể chế tài chính quốc tế.

Trước đó, Ai Cập thông báo các cuộc đàm phán tại COP27 kéo dài thêm một ngày, đến ngày 19-11. Ngoại trưởng Ai Cập đồng thời là Chủ tịch COP27 - ông Sameh Shoukry - nêu rõ chương trình nghị sự của COP27 có sự thay đổi đột ngột do cần thêm thời gian để các bên tiếp tục đàm phán nhằm thống nhất những nội dung quan trọng của một thỏa thuận cuối cùng, trong đó có nội dung về quỹ bồi thường cho những nước nghèo chịu tác động của biến đổi khí hậu.

Trong năm nay, các thảm họa do biến đổi khí hậu gây ra như lũ lụt tại Pakistan, hạn hán nghiêm trọng đe dọa gây ra nạn đói ở Somalia...  đã thu hút sự tập trung vào các nước gánh chịu thảm họa thiên tai, vốn đã chật vật đối phó với lạm phát leo thang và các khoản nợ ngày càng tăng.

 Trong khi đó, ngày 19-11, Đặc phái viên Trung Quốc về biến đổi khí hậu Giải Chấn Hoa bày tỏ hy vọng sẽ tiếp tục hợp tác trực tiếp với người đồng cấp Mỹ John Kerry sau khi kết thúc COP27.

Theo phóng viên TTXVN đưa tin từ Ai Cập, Đặc phái viên Giải Chấn Hoa nêu rõ ông đã gặp cựu Ngoại trưởng John Kerry tại các cuộc đàm phán mở rộng trong khuôn khổ Hội nghị COP27 và các cuộc đàm phán này đã diễn ra “thẳng thắn, thân thiện, tích cực” với tinh thần xây dựng cao. Tuy nhiên, nhà đàm phán khí hậu hàng đầu của Trung Quốc khẳng định vẫn còn nhiều nội dung cần thảo luận giữa hai nước và kết quả của các cuộc đàm phán chỉ có thể được công bố trong thời gian tới. 

Đặc phái viên Giải Chấn Hoa cho biết thêm Trung Quốc ủng hộ thành lập quỹ tổn thất và thiệt hại để hỗ trợ các nước nghèo chi trả cho những thiệt hại không thể khắc phục được do biến đổi khí hậu gây ra.

Liên quan các yêu cầu tại COP27 về một thỏa thuận nhằm thúc đẩy nỗ lực giảm khí nhà kính, Đặc phái viên Giải Chấn Hoa nhấn mạnh các nước phát triển phải có trách nhiệm lớn hơn.

Trung Quốc và Mỹ là 2 quốc gia phát thải khí nhà kính lớn nhất thế giới. Sự hợp tác giữa hai bên được coi là yếu tố sống còn đối với các nỗ lực của cộng đồng quốc tế nhằm ngăn chặn những tác động tiêu cực nhất của biến đổi khí hậu. Trước đó, trong tuần này, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Joe Biden đã nhất trí tái khởi động hợp tác song phương về biến đổi khí hậu sau nhiều tháng gián đoạn kể từ đầu năm nay.