Tối 24-2 (theo giờ địa phương), Tổng thống Mỹ Donald Trump đã có bài phát biểu Thông điệp liên bang tại Điện Capitol, lần đầu tiên trong nhiệm kỳ thứ hai với chủ đề "Nước Mỹ 250 năm: Mạnh mẽ, Thịnh vượng và Được tôn trọng".

Tổng thống Trump có bài phát biểu hùng hồn trước Quốc hội Mỹ tối 24-2. Ảnh: Getty images

Thông điệp liên bang của ông chủ Nhà Trắng được ghi nhận là dài nhất trong lịch sử truyền hình, với thời lượng 1 giờ 48 phút.

Thời đại hoàng kim của nước Mỹ

Mở đầu bài phát biểu, Tổng thống Trump tuyên bố: "Nước Mỹ đã trở lại", đồng thời khẳng định chính quyền của ông đang mở ra một "thời đại hoàng kim của nước Mỹ". Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt vẫn là mối quan tâm lớn của nhiều người dân Mỹ, ông Trump đã chỉ ra lạm phát tương đối thấp, giá xăng, lãi suất thế chấp giảm và các dấu hiệu tích cực khác để khẳng định những tiến triển về khả năng chi trả.

Vị tổng thống 79 tuổi cho biết khi ông nhậm chức vào năm ngoái, nền kinh tế trong tình trạng "trì trệ” với lạm phát ở mức kỷ lục. Tuy nhiên, chỉ trong 12 tháng, chính quyền của ông đã kéo lạm phát lõi xuống mức thấp nhất trong hơn 5 năm, giá trứng đã giảm 60% và giá thịt bò từng tăng rất cao hiện đang bắt đầu giảm đáng kể.

Tuyên bố nền kinh tế Mỹ đang tăng trưởng mạnh mẽ hơn bao giờ hết, Tổng thống Trump dẫn chứng hiện số người Mỹ có việc làm nhiều hơn bất kỳ thời điểm nào trong lịch sử, và ông đã giành được các cam kết đầu tư trị giá hơn 18.000 tỉ USD từ khắp nơi trên toàn cầu.

Tổng thống Trump cho rằng chính quyền của ông đã đưa được 2,4 triệu người Mỹ ra khỏi chương trình tem thực phẩm. Tuy nhiên, theo một nghiên cứu, khoảng 2,4 triệu người trong số gần 42 triệu người Mỹ phụ thuộc vào Chương trình Hỗ trợ Dinh dưỡng Bổ sung, dự kiến sẽ mất quyền tham gia chương trình này do các yêu cầu làm việc mới được thông qua trong Đạo luật “To và Đẹp”.

Tổng thống Trump nói rằng ông muốn “chấm dứt mọi khoản thanh toán cho các công ty bảo hiểm lớn, và thay vào đó trao số tiền đó trực tiếp cho người dân để họ có thể tự mua dịch vụ chăm sóc sức khỏe”. Ông cũng quảng bá sáng kiến giảm giá thuốc chữa bệnh của mình - một nỗ lực nhằm gắn giá thuốc kê đơn tại Mỹ với giá thuốc ở các quốc gia khác có chi phí thấp hơn.

Tổng thống Trump đã công bố một sáng kiến nhằm buộc các công ty công nghệ tự cung cấp điện cho các trung tâm dữ liệu hỗ trợ sự bùng nổ trí tuệ nhân tạo (AI). Thông báo này được đưa ra trong bối cảnh phản ứng dữ dội của cử tri đối với các trung tâm dữ liệu AI, vốn cần lượng điện lớn để vận hành và đã được liên kết với việc tăng hóa đơn điện của người tiêu dùng. 

Về vấn đề nhập cư, Tổng thống Trump cho biết “không có người nhập cư bất hợp pháp nào được nhận” tại biên giới. Theo đánh giá, các vụ vượt biên bất hợp pháp vào Mỹ đã giảm mạnh trong 12 tháng qua so với chính quyền trước, ở mức thấp kỷ lục, nhưng không phải bằng 0.

Đúc kết thành tựu kinh tế và chống nhập cư, ông Trump nhấn mạnh: "Hiện nay biên giới của chúng ta an toàn, tinh thần của chúng ta được khôi phục. Lạm phát đang giảm mạnh, thu nhập đang tăng nhanh. Nền kinh tế bùng nổ chưa từng thấy và kẻ thù của chúng ta đang lo sợ. Quân đội và lực lượng cảnh sát của chúng ta được tăng cường, và nước Mỹ một lần nữa được tôn trọng".

Đối ngoại theo Học thuyết Monroe

Bài phát biểu Thông điệp liên bang 2026 diễn ra vào thời điểm đầy thách thức đối với Tổng thống Trump, khi các cuộc thăm dò cho thấy ông đang tụt hậu về nhiều vấn đề, trong đó có kinh tế, trước thềm cuộc bầu cử giữa kỳ chỉ còn chưa đầy 9 tháng nữa. Đáng chú ý nhất là mới đây Tòa án Tối cao Mỹ đã bác bỏ các mức thuế quan đối ứng toàn cầu của Tổng thống - điều ông Trump gọi đó là một phán quyết “rất đáng tiếc”.

Tuy nhiên, sau khi ca ngợi chương trình kinh tế và các hoạt động thực thi pháp luật nhập cư của mình trong năm đầu tiên trong nhiệm kỳ thứ hai, gọi đó là một “sự xoay chuyển lịch sử”, Tổng thống Trump mở đầu phần nói về chính sách đối ngoại bằng cách ca ngợi Ngoại trưởng Marco Rubio và ngay lập tức đề cập tới chủ đề Iran trong bối cảnh Mỹ đang tăng cường hiện diện quân sự tại khu vực Trung Đông.

Lặp lại tuyên bố rằng ông đã chấm dứt 8 cuộc chiến kể từ khi trở lại nắm quyền, Tổng thống Trump mô tả thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel - Hamas tại Dải Gaza là một thành công, dù lực lượng Israel vẫn tiếp tục ném bom dải đất này và khiến nhiều người Palestine thiệt mạng.

Trong khi đó, đề cập đến các cuộc không kích vào Iran vào tháng 6-2025 mà ông nói đã làm suy yếu chương trình hạt nhân của nước này, Tổng thống Trump nhấn mạnh Mỹ sẽ không cho phép Tehran sở hữu vũ khí hạt nhân. Ông Trump đồng thời cho biết mong giải quyết vấn đề hạt nhân của Iran thông qua con đường ngoại giao, song khẳng định Mỹ duy trì năng lực quân sự cần thiết để bảo vệ lợi ích của mình. 

Ông Trump cũng nói về Venezuela, quốc gia mà ông gọi là "người bạn và đối tác mới của chúng ta". Theo ông, Mỹ đã nhận 80 triệu thùng dầu từ nước này. Đặc biệt, nhà lãnh đạo Mỹ cho biết chiến lược của chính quyền hiện nay có điểm tương đồng với Học thuyết Monroe trong thế kỷ XIX, nhấn mạnh việc hạn chế ảnh hưởng từ bên ngoài và tăng cường vai trò của Mỹ tại khu vực Tây Bán cầu. Phát biểu về định hướng này, ông Trump cho biết Mỹ đang tăng cường bảo đảm an ninh tại Tây bán cầu, bảo vệ lợi ích quốc gia và ứng phó với các nguy cơ như bạo lực, ma túy, khủng bố và sự can thiệp từ bên ngoài.

Tuy nhiên, ông Trump chỉ đề cập ngắn gọn tới cuộc xung đột tại Ukraine, đề cập đến những thiệt hại về người và tái khẳng định đang nỗ lực thúc đẩy chấm dứt giao tranh. Tổng thống Mỹ cũng không đề cập đến mong muốn kiểm soát Greenland - một lãnh thổ tự trị thuộc Vương quốc Đan Mạch, vấn đề nhận được đánh giá rất thấp trong các cuộc thăm dò và vấp phải sự phản ứng mạnh mẽ của các đồng minh châu Âu.

ĐỨC TRUNG (Tổng hợp)