30/11/2025 - 08:13

Những tiến bộ trong điều trị bệnh lý động mạch chủ 

Bệnh viện Đa khoa Hoàn Mỹ Cửu Long luôn chú trọng phát triển lĩnh vực tim mạch, đặc biệt nâng cao năng lực điều trị các bệnh lý động mạch chủ; kịp thời cấp cứu nhiều trường hợp nguy kịch.

Gia tăng tỷ lệ bệnh gây tử vong đột ngột

ThS.BS CKII Trần Phước Hòa, Trưởng Khoa Ngoại Tim mạch - Lồng ngực - Hồi sức sau phẫu thuật tim, Bệnh viện Đa khoa Hoàn Mỹ Cửu Long, cho biết mỗi người đều có một động mạch chủ dẫn máu từ tim đi nuôi toàn cơ thể. Khi mạch máu chính này bị bệnh sẽ ảnh hưởng đến tất cả các cơ quan, đặc biệt là não, tim. Bệnh động mạch chủ diễn tiến âm thầm, nhưng khi bộc phát thường đe dọa tính mạng.

Theo BS Trần Phước Hòa, các bệnh mạn tính liên quan đến lối sống như cao huyết áp, đái tháo đường, béo phì... là những yếu tố thúc đẩy dẫn bệnh động mạch chủ. Các bệnh lý động mạch chủ có tỷ lệ tử vong rất cao nếu không được điều trị kịp thời. Khoảng 50% bệnh nhân tử vong trong 48 giờ đầu, 80% tử vong trong 2 tuần đầu sau khởi phát bệnh và trên 90% trong 3 tháng đến 1 năm. Nam giới mắc bệnh động mạch chủ cao hơn nữ giới gấp 2-5 lần, đặc biệt từ sau tuổi 50. Các dạng bệnh thường gặp là van động mạch chủ, phình động mạch chủ, phình bóc tách động mạch chủ, xơ vữa động mạch chủ; viêm động mạch chủ và rối loạn mô liên kết.

Nâng cao năng lực điều trị tại chỗ 

Trong năm 2025, ê-kíp bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Hoàn Mỹ Cửu Long phẫu thuật khoảng 15-20 trường hợp cấp cứu do bệnh lý động mạch chủ nguy cấp, chưa kể các trường hợp can thiệp điều trị chương trình.

Trong đó, có một bệnh nhân người nước ngoài đột ngột đau ngực dữ dội, được đưa đến Bệnh viện Đa khoa Hoàn Mỹ Cửu Long cấp cứu. Bác sĩ chỉ định chụp phim CT, siêu âm... xác định tình trạng bóc tách động mạch chủ ngực. Lập tức ê-kíp cấp cứu kích hoạt quy trình báo động đỏ, phẫu thuật khẩn cho bệnh nhân và ca mổ thành công.

Bác sĩ thăm khám cho bệnh nhân sau phẫu thuật phình động mạch chủ nguy kịch. Ảnh: BV.

Trường hợp khác, nam thanh niên có tiền sử cao huyết áp từ nhỏ nhưng không có dấu hiệu bệnh động mạch chủ cho đến khi bị phình bóc tách. Các bác sĩ mổ khẩn, giúp bệnh nhân thoát nguy kịch, hồi phục sức khỏe. Tuy nhiên cũng có trường hợp đến bệnh viện trễ, bệnh nhân không qua khỏi do suy đa tạng.

Thời gian qua, Bệnh viện Đa khoa Hoàn Mỹ Cửu Long tiên phong ứng dụng trang thiết bị hiện đại trong chẩn đoán và điều trị các bệnh lý phình - bóc tách động mạch chủ. Mới đây, bệnh viện tổ chức hội nghị khoa học về phẫu thuật và can thiệp cấp cứu động mạch chủ. Các chuyên gia cập nhật tiến bộ, kiến thức chuyên sâu và chia sẻ kinh nghiệm lâm sàng cho đội ngũ bác sĩ chuyên khoa ĐBSCL.

Theo PGS.TS.BS Nguyễn Hoàng Định, Phó Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Dược TP Hồ Chí Minh, các bệnh lý động mạch chủ rất nặng và phức tạp, tỷ lệ tử vong rất cao, khoảng 50% bệnh nhân không qua khỏi trong 2 ngày đầu. Vì vậy bệnh nhân cần được chẩn đoán và điều trị sớm. Đối với người bệnh ở ĐBSCL, khi phát bệnh, nếu di chuyển lên TP Hồ Chí Minh phải mất nhiều giờ. Nhiều trường hợp đến bệnh viện trễ, nhiều ca chuyển nặng. Vì vậy, TP Cần Thơ rất cần những cơ sở y tế có năng lực xử trí hiệu quả, phối hợp đa chuyên khoa. Bệnh viện Đa khoa Hoàn Mỹ Cửu Long với sự hỗ trợ, hợp tác từ các bệnh viện TP Hồ Chí Minh, bước đầu đã làm chủ được kỹ thuật này.

PGS.TS.BS Nguyễn Hoàng Định khuyến cáo, triệu chứng điển hình nhận diện bệnh động mạch chủ là đau ngực rất dữ dội. Bệnh nhân đau tức ngực (có thể là phình động mạch chủ ngực), đau nhức trong bụng (phình động mạch chủ bụng) hay đau lan lên vai, cằm, mặt hoặc lưng; cần được đưa ngay đến bệnh viện có năng lực cấp cứu, xử trí kịp thời.

Về phòng bệnh, cần đặc biệt lưu ý đối với huyết áp - yếu tố đầu tiên gây bóc tách động mạch chủ. Phải tránh thuốc lá bởi hút thuốc lá làm tăng nguy cơ bóc tách động mạch chủ. Một số yếu tố khác như người có tiền sử mắc bệnh xơ vữa mạch máu, hay gia đình có người bị đột tử, bóc tách động mạch chủ... cần tầm soát bệnh sớm.

THU SƯƠNG 

Chia sẻ bài viết