Tổng thống Joe Biden từng được kỳ vọng trở thành “vị cứu tinh”, đưa Mỹ thoát khỏi xung đột chính trị sau 4 năm dưới thời người tiền nhiệm Donald Trump và tình trạng hỗn loạn do đại dịch COVID-19. Tuy nhiên, năm đầu cầm quyền của ông mất nhiều điểm bởi chiến dịch rút quân “thảm họa” ở Afghanistan, lạm phát tăng kỷ lục, COVID-19 bùng phát dữ dội.

Tổng thống Mỹ Biden và cấp phó Kamala Harris trong năm 2021 đầy khó khăn. Ảnh: AP

Chiến dịch rút quân “thảm họa”

Tổng thống Biden đã phải đối mặt với làn sóng phản ứng khắp toàn cầu sau khi các tay súng nổi dậy Taliban tái chiếm Afghanistan vào trung tuần tháng 8-2021. Cuối tháng đó, trong chiến dịch sơ tán của quân đội Mỹ tại sân bay quốc tế Hamid Karzai ở thủ đô Kabul, một vụ đánh bom tự sát đã làm chết ít nhất 183 người, bao gồm 13 quân nhân xứ cờ hoa. Để trả đũa, Washington tiến hành 2 cuộc không kích nhằm vào các phần tử khủng bố ISIS-K, nhánh của tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) tại Afghanistan. Thế nhưng một trong 2 vụ không kích lại khiến 10 dân thường thiệt mạng.

Chiến dịch sơ tán trên kết thúc một ngày trước hạn chót 30-8, bỏ lại hàng trăm công dân Mỹ cùng hàng chục ngàn đồng minh người Afghanistan, mặc dù ông Biden trước đó cam kết đưa “tất cả” rời khỏi quốc gia Tây Nam Á. 

Không thắng được COVID-19 như cam kết

Cách xử lý tình hình Afghanistan đã kéo giảm tỷ lệ ủng hộ vốn ở mức trung bình - thấp của Tổng thống Biden trong 6 tháng đầu tiên tại Nhà Trắng. Tỷ lệ này giảm còn bởi số ca nhiễm COVID-19 tăng cao, trong khi số người tử vong trong năm đầu nhiệm kỳ của ông nhiều hơn so với thời ông Trump, mặc dù vaccine rất phổ biến. Mỹ hiện ghi nhận hơn 54 triệu ca nhiễm COVID-19 với 842.000 người chết. Trong đó, gần nửa triệu người tử vong trong năm 2021.

Tổng thống Biden từng hứa sẽ “đẩy lùi” COVID-19 khi vận động tranh cử. Thế nhưng hôm 28-12, ông lại nói “không có giải pháp liên bang nào” để đối phó đại dịch và nó tùy vào các thống đốc. Vị tổng thống thứ 46 của Mỹ cũng thừa nhận những biện pháp của ông trong năm nay nhằm nâng cao năng lực xét nghiệm rõ ràng là “chưa đủ”.

Thật ra, cho đến gần đây, Nhà Trắng không có kế hoạch cung cấp bộ xét nghiệm miễn phí cho người dân và chỉ tiết lộ rằng kế hoạch đã được thảo luận trong tháng 12 này. Tờ New York Times nhận định biến thể mới Omicron đã “khiến Nhà Trắng bối rối” và số ca nhiễm lấn át khả năng cung cấp xét nghiệm của Chính phủ Mỹ.

Khủng hoảng biên giới

Trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2020, ông Biden mô tả “cảnh tượng khủng khiếp” ở khu vực biên giới Mỹ - Mexico là “những đứa trẻ bị giam giữ trong lồng” và các đặc vụ liên bang dưới thời Donald Trump đã “giật những đứa trẻ khỏi tay các bà mẹ”.

Những “chiếc lồng” đó dùng để nhốt người di cư tại các cơ sở giam giữ ở biên giới. Chúng được xây dựng bởi chính quyền Tổng thống Barack Obama, đến thời ông Trump thì đóng cửa nhiều cơ sở. Tuy nhiên, chính quyền Tổng thống Biden đã mở cửa trở lại nhiều cơ sở để đối phó với làn sóng người di cư bất hợp pháp kể từ khi ông nhậm chức hồi tháng 1 năm nay. Trong năm tài khóa 2021, giới chức Mỹ đã bắt giữ 1,7 triệu người di cư tại biên giới phía Nam, con số cao kỷ lục và chỉ một số ít người di cư được tiêm vaccine.

Lạm phát tăng cao nhất trong 39 năm

Có tới 2/3 dân Mỹ không đồng tình với cách Tổng thống Biden xử lý lạm phát, theo thăm dò của Hãng ABC/Ipsos.

Nhà Trắng đã bắt đầu nhận thấy lạm phát là vấn đề nghiêm trọng sau nhiều tháng đánh giá thấp nó là “sự chuyển tiếp”. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Mỹ trong tháng 11 đã tăng 6,8% so với cùng kỳ năm ngoái, đánh dấu mức tăng mạnh nhất kể từ tháng 6-1982. 

Theo kết quả khảo sát trên toàn quốc hồi tháng rồi của Hãng tin Fox News, chưa tới ¼ số người tham gia đánh giá kinh tế Mỹ tích cực, giảm 10 điểm so với những tháng đầu nhiệm kỳ của ông Biden.

HẠNH NGUYÊN (Theo Fox News)