Thời gian qua, các tổ chức phản động lưu vong, số đối tượng chống đối ở trong nước đã triệt để lợi dụng trí tuệ nhân tạo (AI) nhằm mục đích câu view, câu like hoặc xuyên tạc, vu khống, nhất là để chỉnh sửa, cắt ghép hình ảnh chiến sĩ QĐND và CAND thực hiện nghĩa vụ quân sự với khuôn mặt bầm tím, bị thương, dị dạng, sau đó tung lên mạng xã hội kèm với thông tin sai lệch, bịa đặt về các hành vi hành hung, bạo lực trong môi trường lực lượng vũ trang.
Thủ đoạn cắt ghép, đánh tráo bản chất
Với các kỹ thuật xử lý đơn giản, không khó để các đối tượng sử dụng công nghệ AI tạo nên các video clip có nội dung nói về những mâu thuẫn của các chiến sĩ như đánh nhau, dìm nước rồi tung lên không gian mạng khiến người xem không thể phân biệt được thật-giả.
Hoặc thủ thuật tạo dựng hình ảnh, video giả mạo (deepfake) để tạo ra video có hình ảnh và giọng nói của quân nhân với các phát ngôn tiêu cực hoặc thực hiện những hành vi bôi nhọ lực lượng QĐND, CAND tạo nên sự quan tâm của dư luận xã hội.

Những tân binh tham gia nhập ngũ trong lực lượng CAND.
Các đối tượng sử dụng công nghệ AI để xuyên tạc, bôi nhọ hoạt động thực hiện nghĩa vụ quân sự, tham gia CAND với phương thức, thủ đoạn sau:
- Tạo tin giả (fake news) để dẫn dắt dư luận. Thông qua các công cụ AI, chúng nhanh chóng tạo ra những bài báo, clip, bản tin giả mạo dẫn nguồn “chính thống” nhằm gieo rắc thông tin sai lệch về đời sống, sinh hoạt của các chiến sĩ nghĩa vụ trong QĐND, CAND, đặc biệt trong các thời điểm nhạy cảm như bầu cử, sự kiện, hội nghị lớn của Đảng và Nhà nước.
Các đối tượng tung nhiều tin, clip sai lệch về lịch sử tình hình đất nước, về đời sống sinh hoạt, huấn luyện chiến đấu của các chiến sĩ QĐND, CAND trong thời gian thực hiện nghĩa vụ với những luận điệu quen thuộc như: “Trong khi các nước quan tâm chăm lo đào tạo cho thanh niên lập nghiệp, làm ăn kinh tế thì chỉ có Việt Nam mới bắt ép người dân đi NVQS, CA”; “sao không để thanh niên lập nghiệp, làm giàu chính đáng lại bắt đi nghĩa vụ”; “con nhà giàu đến giảng đường, chỉ con nhà nghèo mới bị bắt đi nghĩa vụ”...
- Công nghệ deepfake cho phép dựng video giả mạo nội dung xuyên tạc như tình huống chiến sĩ bị người yêu phản bội, chia tay để đi theo lợi ích vật chất, tiền tài, danh vọng; xuyên tạc việc chiến sĩ đi nghĩa vụ bị chỉ huy tra tấn, hành hung…
Các thông tin giả mạo, xuyên tạc trên có thể khiến người dân hiểu sai về Quân đội, Công an, về quan hệ đồng chí, đồng đội trong môi trường vũ trang, nội bộ đơn vị có mâu thuẫn, mất đoàn kết, “thanh trừng” lẫn nhau, cán bộ suy thoái phẩm chất đạo đức, lối sống, hướng lái dư luận, gây hoang mang với các phụ huynh có con em đi nghĩa vụ. Từ đó làm giảm uy tín của tổ chức Đảng, chính quyền và lực lượng QĐND, CAND nơi có chiến sĩ đăng ký thực hiện nghĩa vụ.
Ngoài ra, một số nhóm, hội trên mạng xã hội và diễn đàn trực tuyến lập ra các chủ đề như “cách trốn nghĩa vụ quân sự, Công an hợp pháp”, “mẹo trốn nghĩa vụ”, “cách rớt khám sức khỏe”... Nguy hại hơn, bên dưới những hình ảnh, video xấu độc đó lại được một bộ phận giới trẻ bày tỏ trạng thái đồng tình, thậm chí là cổ xúy, tán dương chia sẻ.
Đây là những chiêu trò trên không gian mạng nhằm phá hoại tư tưởng, lòng tin hòng làm cho thanh niên Việt Nam nói chung và thanh niên nhập ngũ thực hiện nghĩa vụ quân sự, Công an nói riêng dao động tư tưởng, hoài nghi dẫn đến phai nhạt lý tưởng, trốn tránh thực hiện nghĩa vụ.
Có thể thấy, mặc dù là chiêu trò cũ song âm mưu, thủ đoạn lợi dụng trí tuệ nhân tạo của các tổ chức phản động lưu vong, số đối tượng chống đối là tinh vi, nguy hiểm, hết sức khó lường. Đối tượng mà các tổ chức phản động lưu vong, số đối tượng chống đối hướng đến là một bộ phận người dân thiếu hiểu biết về việc thực hiện nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ Công an, đặc biệt là giới trẻ.
Không những thế, những người thiếu bản lĩnh khi tiếp nhận thông tin trên sẽ mất niềm tin vào thế hệ trẻ, không tin tưởng vào chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước và chủ trương, chính sách của QĐND, CAND. Từ đó, tạo luồng tư tưởng “tự diễn biến” khiến cho công dân đến tuổi nhập ngũ hoang mang, buông lỏng về trách nhiệm, nghĩa vụ của bản thân với Tổ quốc, làm phụ huynh không muốn cho con em mình thực hiện nghĩa vụ quân sự, Công an.
Cùng với luận điệu sai trái trên là mưu đồ hòng gây mất an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội khi các đối tượng kích động người dân biểu tình, chống phá, kích động các quân nhân đào ngũ, chống đối việc thực hiện nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc. Thông qua đó, các đối tượng xấu lôi kéo người trẻ, nhất là một bộ phận còn mơ hồ, thiếu hiểu biết về chính trị, có lối sống hưởng thụ tham gia các hoạt động trốn tránh nghĩa vụ, đòi xóa bỏ quy định của pháp luật về nghĩa vụ quân sự, Công an; gieo rắc tâm lý lơ là, xem nhẹ nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay.
Minh chứng sinh động về ngày hội tòng quân
Dựng nước đi liền với giữ nước, xây dựng gắn liền với bảo vệ Tổ quốc, đó là quy luật tồn tại và phát triển của đất nước Việt Nam. Qua các giai đoạn, thời kỳ lịch sử, các thế hệ người Việt Nam luôn biết tiếp nối truyền thống cha ông, chung sức, đồng lòng bảo vệ đất nước trước các thế lực ngoại xâm. Quy luật đó luôn đúng, dù trong chiến tranh hay trong hòa bình, chủ quyền, lãnh thổ của Tổ quốc chỉ có thể được bảo toàn trọn vẹn khi có sự tham gia, vào cuộc của toàn dân.
Ngày nay, điều đó được thể hiện qua việc lớp lớp thanh niên xung phong thực hiện nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ Công an để góp phần cùng toàn Đảng, toàn dân, toàn quân bảo vệ vững chắc thành quả cách mạng, giữ gìn bản sắc, truyền thống dân tộc, tự tin hội nhập quốc tế, thực hiện thắng lợi mục tiêu “Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”.
Điều 45, Hiến pháp năm 2013 nêu rõ: Bảo vệ Tổ quốc là nghĩa vụ thiêng liêng và quyền cao quý của công dân và công dân phải thực hiện nghĩa vụ quân sự và tham gia xây dựng nền quốc phòng toàn dân.
Luật nghĩa vụ quân sự năm 2015 quy định: Nghĩa vụ quân sự là nghĩa vụ vẻ vang của công dân phục vụ trong QĐND. Công dân không phân biệt dân tộc, thành phần xã hội, tín ngưỡng, tôn giáo, trình độ học vấn, nghề nghiệp, nơi cư trú khi đến tuổi tham gia nghĩa vụ quân sự phải thực hiện trách nhiệm, nghĩa vụ của mình với Tổ quốc. Bảo vệ Tổ quốc là nghĩa vụ thiêng liêng và là quyền cao quý của công dân. Dù trong chiến tranh hay hòa bình, luôn cần có những lực lượng thường trực để bảo vệ Tổ quốc.
Hằng năm, QĐND, CAND tiến hành tuyển chọn và tổ chức cho công dân nhập ngũ, tạo ra sự tiếp nối giữa các thế hệ, cùng nhau gìn giữ thành quả cách mạng mà bao thế hệ người Việt Nam đã ngã xuống mới có được. Do đó, đối với mỗi công dân đến tuổi trưởng thành, việc thực hiện nghĩa vụ quân sự, tham gia CAND luôn là trách nhiệm, nghĩa vụ và cũng là niềm vinh dự, tự hào của mỗi người.
Thực tiễn cho thấy, đứng trước yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, thanh niên cả nước luôn ý thức được vai trò và trách nhiệm của bản thân trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, từng bước hiện thực khẩu hiệu hành động: “Tuổi trẻ Việt Nam xây hoài bão lớn, rèn đức, luyện tài, đoàn kết, sáng tạo, xung kích xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”. Đó không chỉ là nghĩa vụ với hiện tại và tương lai trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc mà còn là trách nhiệm bảo vệ thành quả cách mạng của thế hệ cha ông đi trước. Những người đã hy sinh vì nền hòa bình, độc lập dân tộc và hạnh phúc của nhân dân.
Có thể khẳng định môi trường Quân đội, Công an là trường học lớn để các thế hệ thanh niên có thể rèn luyện bản thân và trưởng thành. Được nhập ngũ phục vụ trong lực lượng QĐND, CAND là góp phần bảo vệ Tổ quốc, là niềm tự hào, vinh dự của mỗi công dân.
Bởi môi trường lực lượng vũ trang với đặc tính thống nhất, kỷ luật nghiêm minh, tinh thần tập thể và tình đồng chí, đồng đội sâu sắc là điều kiện tốt để mỗi chúng ta phấn đấu học tập, rèn luyện và trưởng thành hơn, sẵn sàng đối mặt vượt qua mọi thử thách trong cuộc sống.
Trong thời gian thực hiện nghĩa vụ quân sự, Công an, các chiến sĩ có cơ hội học tập về quốc phòng, an ninh, về chiến lược xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Học tập, rèn luyện không chỉ giúp mỗi chiến sĩ trưởng thành hơn về nhận thức, bản lĩnh mà còn giúp họ sau khi rời ghế nhà trường, xa vòng tay gia đình có thể tự tin định hướng nghề nghiệp cho tương lai, nhất là được định hướng, học nghề trang bị những hiểu biết về kinh tế, chính trị, xã hội, an ninh, quốc phòng sau khi xuất ngũ.
Chính những tháng ngày sống trong môi trường lực lượng vũ trang đã hình thành nếp sống có kỷ luật và trưởng thành trong suy nghĩ, hành động, rèn luyện được bản lĩnh vững vàng, không dao động trước khó khăn, thử thách và có ý thức tổ chức kỷ luật tốt hơn.
Hòa cùng không khí vui tươi của những ngày đầu Xuân Bính Ngọ 2026, hàng vạn thanh niên trên khắp mọi miền Tổ quốc đang nô nức lên đường tòng quân. Mỗi thanh niên sẵn sàng tòng quân chính là thể hiện nghĩa vụ cao cả và lòng biết ơn sâu sắc với Tổ quốc và dân tộc.
Từ đó, xác định rõ trách nhiệm của bản thân trong việc hun đúc lý tưởng cách mạng, rèn luyện, tu dưỡng phẩm chất đạo đức, lối sống, trình độ năng lực chuyên môn, kỹ năng sống, có điều kiện trải nghiệm xã hội…
Thời gian thực hiện nghĩa vụ trong Quân đội, Công an là cơ hội để mỗi thanh niên được trải nghiệm, rèn luyện và trưởng thành, phát triển những phẩm chất mà môi trường khác khó có thể mang lại.
Nhận diện và đấu tranh với âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch, số đối tượng cơ hội lợi dụng công nghệ AI để bôi nhọ, xuyên tạc về ngày hội tòng quân bảo vệ Tổ quốc, xuyên tạc đời sống quân ngũ, chia rẽ mối quan hệ giữa QĐND, CAND với nhân dân trên không gian mạng là việc làm thiết thực, giải pháp quan trọng.
Vì vậy, mỗi người cần cảnh giác, chủ động tìm hiểu thông tin từ nguồn chính thống, không để bị lôi kéo bởi các âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch. Đồng thời, cần tích cực tuyên truyền về nghĩa vụ thiêng liêng của công dân, lan tỏa hình ảnh đẹp của người chiến sĩ QĐND, CAND từ nhân dân mà ra, vì nhân dân mà phục vụ.
Liêm Chính - Bình Nguyên (Báo Công an Nhân dân)