Tại TP Cần Thơ, các cơ sở giáo dục đại học đang triển khai nhiều giải pháp nhằm thúc đẩy phong trào nghiên cứu khoa học (NCKH) trong sinh viên, tạo môi trường học thuật năng động và khơi dậy sự đổi mới sáng tạo (ĐMST).

Nhóm sinh viên CTUT họp nhóm thực hiện đề tài NCKH. 

Cuối tháng 5-2026, Trường Đại học Y Dược Cần Thơ (CTUMP) đã tổ chức Hội nghị Khoa học và Công nghệ Tuổi trẻ, với chủ đề "Tuổi trẻ ngành Y tế Việt Nam tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân". Đây là ngày hội học thuật quy mô lớn, khẳng định vai trò then chốt của NCKH trong việc nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực y tế vùng ĐBSCL.

Theo PGS.TS Nguyễn Văn Lâm, Phó Hiệu trưởng CTUMP, quán triệt Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22-12-2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, ĐMST và chuyển đổi số quốc gia, năm nay CTUMP ưu tiên các báo cáo có tính sáng tạo, khả năng ứng dụng thực tiễn cao, phù hợp với định hướng phát triển của nhà trường và toàn ngành. Tại hội nghị, 130 báo cáo khoa học được trình bày bằng tiếng Anh, nội dung các nghiên cứu bao quát nhiều lĩnh vực chuyên sâu.

Hằng năm, CTUMP đều tổ chức các hội nghị về NCKH, ĐMST trong sinh viên, giảng viên trẻ nhằm tạo diễn đàn học thuật và thông qua các đề tài gắn với thực tiễn, sinh viên phát huy năng lực sáng tạo, nâng cao chuyên môn, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo. Tham gia Ngày hội Khởi nghiệp quốc gia của học sinh, sinh viên lần thứ VIII năm 2026, nhóm sinh viên CTUMP đã đạt giải nhì với dự án "AIDE - Nền tảng chia sẻ thực hành lâm sàng cho sinh viên Răng Hàm Mặt". Tranh tài tại lĩnh vực công nghiệp, chế tạo, trí tuệ nhân tạo (AI) và STEM, với sự hướng dẫn của PGS.TS.BS Đỗ Thị Thảo, Phó Trưởng Khoa Răng Hàm Mặt, nhóm thực hiện dự án AIDE xây dựng hệ thống học liệu chuẩn hóa, giúp sinh viên y khoa rèn luyện kỹ năng lâm sàng và tối ưu hóa việc ra quyết định trên nền tảng số hóa. Theo PGS.TS.BS Đỗ Thị Thảo, AIDE là mô hình minh họa cho khả năng sáng tạo và tinh thần chủ động của sinh viên CTUMP trong ứng dụng công nghệ vào đào tạo y khoa.

Tại Trường Đại học Kỹ thuật - Công nghệ Cần Thơ (CTUT), cũng chú trọng tổ chức hằng năm các cuộc thi, hội thi về NCKH, ĐMST trong sinh viên: hội thi sáng tạo khoa học kỹ thuật; hội thi "ĐMST CTUT"…

Theo NGND.PGS.TS Huỳnh Thanh Nhã, Hiệu trưởng CTUT, các hội thi hội tụ trí tuệ, khơi nguồn cảm hứng và lan tỏa tinh thần ĐMST trong toàn trường; tạo môi trường để sinh viên thể hiện năng lực, tư duy sáng tạo, kỹ năng nghiên cứu và khả năng giải quyết những vấn đề thực tiễn của xã hội.

Những đề tài, dự án của sinh viên, nhất là những đề tài có khả năng ứng dụng thực tiễn và đạt giải cao đã khơi nguồn cảm hứng, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, NCKH. Tiêu biểu là dự án "Drone hỗ trợ trẻ tự kỷ" của nhóm sinh viên Khoa Kỹ thuật Cơ khí (đạt giải Khuyến khích tại Giải thưởng Sinh viên NCKH - Euréka 2024). Dự án ứng dụng trí tuệ nhân tạo, xử lý hình ảnh để thiết bị bay có thể nhận diện, phản hồi thời gian thực các bài tập vận động của trẻ, hỗ trợ cải thiện khả năng tương tác và hòa nhập cộng đồng. Tiếp nối thành công đó, năm 2025, dự án "Nghiên cứu và phát triển robot tự hành kết hợp AI cho STEM" của sinh viên CTUT đạt giải Khuyến khích tại vòng chung kết Euréka. Không chỉ là mô hình kỹ thuật, dự án đề xuất giải pháp giáo dục tiên tiến, giúp học sinh phổ thông tiếp cận trực quan với công nghệ xe tự hành và học sâu (Deep Learning), góp phần thúc đẩy giáo dục STEM…  

TP Cần Thơ hiện có 8 cơ sở giáo dục đại học, đào tạo hàng chục ngàn sinh viên ở nhiều lĩnh vực, ngành nghề. Bên cạnh nhiệm vụ đào tạo nguồn nhân lực, các trường đang đẩy mạnh hoạt động NCKH, ĐMST và chuyển đổi số, trong đó đặc biệt chú trọng NCKH trong sinh viên. Đây được xem là nền tảng quan trọng, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, khơi dậy tinh thần sáng tạo và tạo động lực phát triển bền vững cho các cơ sở giáo dục đại học trong giai đoạn mới.

Bài, ảnh: B.KIÊN