Việc sắp xếp bộ máy chính quyền địa phương 2 cấp mang lại bước tiến tinh gọn tổ chức, nhưng cũng đặt ra nhiều áp lực trong công tác tiếp dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo (KNTC). Việc nâng cao chất lượng tiếp công dân, tăng cường đối thoại và xử lý dứt điểm đơn thư ngay từ cấp xã, phường, được xác định là giải pháp then chốt nhằm giữ vững an ninh trật tự ở cơ sở, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân.

Ông Trần Chí Hùng, Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ, cùng lãnh đạo Thanh tra, sở, ban, ngành thành phố tại buổi đối thoại giải quyết khiếu nại của công dân.

Nhận diện áp lực

Trong 6 tháng đầu năm 2026, các cấp, các ngành của TP Cần Thơ đã có nhiều nỗ lực trong công tác tiếp công dân, giải quyết KNTC. Tuy nhiên, tình hình khiếu kiện trong nhân dân vẫn còn diễn biến phức tạp, nhiều vụ việc phát sinh kéo dài, tập trung ở các lĩnh vực đất đai, bồi thường, hỗ trợ tái định cư, quản lý tài nguyên và môi trường. Ông Nguyễn Tấn Nhơn, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Cần Thơ, cho biết: “Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính và mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, phạm vi quản lý của ngành mở rộng đáng kể. Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2026, Sở đã tiếp 98 lượt với 112 người dân đến phản ánh, khiếu nại và xử lý triệt để 284/284 đơn thư các loại. Mặc dù Sở đã ban hành các quyết định giải quyết KNTC đúng trình tự thủ tục, bảo đảm không hình thành các điểm nóng về an ninh trật tự, nhưng áp lực đối với đội ngũ cán bộ thực thi nhiệm vụ là vô cùng lớn”.

Bà Nguyễn Thị Hòa Bình, Chủ tịch UBND phường Vĩnh Châu, chia sẻ: “Hiện nay, áp lực tiếp nhận và xử lý kiến nghị của nhân dân dồn vào cấp phường là rất lớn. Hệ thống pháp luật chuyên ngành có nhiều điểm mới, trong khi lực lượng cán bộ làm công tác tiếp dân tại phường chủ yếu là kiêm nhiệm, trình độ chuyên môn chưa đồng đều nên đôi lúc việc xử lý ban đầu còn lúng túng. Nếu cơ sở không kiên trì đối thoại, không nắm chắc quy định để giải thích tận tình thì người dân rất dễ khiếu kiện vượt cấp. Giải pháp then chốt của phường Vĩnh Châu là tập trung nâng cao kỹ năng dân vận, chủ động hòa giải và giải quyết thấu đáo các mâu thuẫn ngay từ khi mới phát sinh tại địa bàn dân cư”.

Theo ông Trần Anh Đức, Phó Chánh Thanh tra TP Cần Thơ, trong 6 tháng đầu năm 2026, các cơ quan hành chính trên địa bàn thành phố tiếp 3.812 lượt công dân với 3.304 vụ việc. Qua phân loại 4.929 đơn thư tiếp nhận, các cơ quan thẩm quyền đã tham mưu giải quyết dứt điểm 151/237 vụ việc KNTC thuộc thẩm quyền (đạt 63,7%). Đáng chú ý, công tác thi hành các quyết định giải quyết khiếu nại và kết luận tố cáo đã có hiệu lực pháp luật đạt tỷ lệ tuyệt đối 100%. Toàn ngành Thanh tra thành phố xác định công tác tiếp dân không chỉ dừng lại ở việc tiếp nhận đơn thư thuần túy, mà phải gắn liền với hoạt động đối thoại trực tiếp, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của người dân. Thực tế cho thấy, rất nhiều vụ việc khiếu kiện kéo dài đã được tháo gỡ dứt điểm ngay sau khi lãnh đạo ngành, địa phương trực tiếp gặp gỡ, giải thích rõ các quy định pháp luật và chỉ đạo các bộ phận chuyên môn rà soát lại quy trình giải quyết trên tinh thần thấu tình, đạt lý.

Giải pháp đồng bộ

Từ thực tiễn giải quyết đơn thư trên địa bàn thành phố thời gian qua, các đơn vị sở, ngành và chính quyền địa phương đề xuất Thanh tra thành phố cần tiếp tục phát huy vai trò "nhạc trưởng", tăng cường mở các lớp tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên sâu và kỹ năng dân vận cho đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác tiếp dân tại cấp xã, phường.

Bên cạnh đó, các đơn vị đề nghị sớm xây dựng quy chế phối hợp liên ngành chặt chẽ giữa Thanh tra thành phố, các sở chuyên môn và UBND cấp phường nhằm tạo kênh thông tin thông suốt, kịp thời xử lý các vụ việc đông người, phức tạp ngay từ khi mới phát sinh. Việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và đưa vào vận hành đồng bộ phần mềm quản lý đơn thư KNTC toàn thành phố được xem là giải pháp then chốt giúp công khai, minh bạch quá trình thụ lý, hạn chế tối đa tình trạng xử lý quá hạn hay đùn đẩy trách nhiệm.

Tại hội nghị sơ kết công tác thanh tra 6 tháng đầu năm 2026, ông Trương Cảnh Tuyên, Chủ tịch UBND TP Cần Thơ, đề nghị toàn ngành Thanh tra, các sở, ban, ngành và chính quyền địa phương phải đề cao trách nhiệm, tăng cường đối thoại và giải quyết dứt điểm mâu thuẫn ngay từ cơ sở, kiên quyết không để phát sinh "điểm nóng" hay tình trạng khiếu kiện kéo dài, vượt cấp. Đồng thời yêu cầu siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính; người đứng đầu các cơ quan, đơn vị phải trực tiếp tiếp công dân định kỳ theo quy định và chịu trách nhiệm trước UBND thành phố nếu để xảy ra sai phạm nghiêm trọng, buông lỏng quản lý hoặc khiếu kiện kéo dài. Các cấp, các ngành cần đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý đơn thư, xây dựng cơ sở dữ liệu tiếp công dân đồng bộ và theo dõi chặt chẽ việc thi hành các quyết định giải quyết đã có hiệu lực. Đặc biệt, cần chú trọng xây dựng đội ngũ cán bộ tiếp dân, thanh tra có bản lĩnh chính trị vững vàng, giỏi chuyên môn, làm việc công tâm và liêm chính.

Việc nâng cao chất lượng tiếp công dân và giải quyết dứt điểm khiếu nại, tố cáo ngay từ cơ sở không chỉ là trách nhiệm quản lý nhà nước, mà còn là thước đo niềm tin của nhân dân đối với bộ máy chính quyền.

Bài, ảnh: PHI YẾN