TRÍ VĂN (Tổng hợp)

Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken hôm 19-2 cáo buộc rằng Trung Quốc đang cân nhắc cung cấp vũ khí cho Nga trong “chiến dịch quân sự đặc biệt” ở Ukraine sau một năm kiềm chế, không viện trợ về mặt vật chất cho Mát-xcơ-va. Ðộng thái này của Bắc Kinh được cho là “vượt qua lằn ranh đỏ”, từ đó có thể châm ngòi cho cuộc Chiến tranh Lạnh mới.

Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken tại Hội nghị An ninh Munich. Ảnh: AFP

“Trung Quốc hiện đang cân nhắc cung cấp hỗ trợ sát thương cho Nga, từ đạn dược cho đến vũ khí. Chúng tôi đã nói rất rõ ràng với họ rằng điều đó sẽ gây ra vấn đề nghiêm trọng trong mối quan hệ của chúng tôi” - ông Blinken nói kênh truyền hình CBS. Ông này nhấn mạnh, Tổng thống Mỹ Joe Biden hồi tháng 3 năm ngoái đã cảnh báo Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình về việc gửi vũ khí cho Nga. Kể từ thời điểm đó, “Trung Quốc đã cẩn thận không vượt qua ranh giới đó, gồm cả việc ngừng bán các hệ thống sát thương để sử dụng trên chiến trường”.

Trước đó, nhà ngoại giao hàng đầu xứ cờ hoa hôm 18-2 cũng đã đưa ra những bình luận tương tự trong một loạt cuộc phỏng vấn từ Ðức, nơi ông tham dự Hội nghị An ninh Munich và gặp nhà ngoại giao hàng đầu Trung Quốc Vương Nghị.

Lindsey Graham, thượng nghị sĩ hàng đầu đảng Cộng hòa cũng tham dự hội nghị ở Munich, cho rằng Trung Quốc cung cấp vũ khí cho Nga sẽ là sai lầm nghiêm trọng. Theo ông này, Mỹ nên xem Nga là nhà tài trợ khủng bố bởi các hành động của Mát-xcơ-va tại Ukraine. Ðiều này đồng nghĩa với việc Trung Quốc hoặc bất kỳ quốc gia nào khác cung cấp vũ khí cho Nga sẽ phải đối mặt với các lệnh trừng phạt.

Theo giới phân tích, nếu việc Trung Quốc hỗ trợ vũ khí cho Nga trở thành hiện thực thì điều đó sẽ làm thay đổi bản chất cuộc xung đột, biến nó thành một cuộc chiến thời đại với sự tham gia của cả 3 siêu cường lớn nhất thế giới và các đối tác trên 2 chiến tuyến, một bên là Nga, Trung Quốc, Iran và Triều Tiên, bên còn lại là Mỹ, Ukraine, các đồng minh và đối tác Mỹ ở châu Âu, châu Á, gồm Nhật Bản và Hàn Quốc.

Theo tờ Thời báo New York, Mỹ lâu nay đã cố gắng ngăn cản Trung Quốc cung cấp viện trợ quân sự cho Nga bằng cách cho công bố những phát hiện mà tình báo nước này thu thập được, từ đó làm gia tăng sự giám sát của công chúng đối với “nhất cử nhất động” của Bắc Kinh. Ðây được xem là một phần trong nước cờ chiến lược rộng lớn hơn liên quan đến việc Washington sử dụng thông tin tình báo để cố gắng ngăn chặn Nga phát động cuộc chiến. Trong những tháng trước khi Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố tấn công Ukraine, chính quyền Tổng thống Biden đã nhanh chóng công khai thông tin tình báo được giải mật để cố gắng ngăn nhà lãnh đạo xứ bạch dương đưa quân đến Ukraine. Tuy thông tin tình báo phía Mỹ thu thập được được chứng minh là chính xác nhưng nỗ lực của Washington bất thành.

Thế nhưng, nỗ lực của Mỹ không thể cản trở quan hệ Nga - Trung. Giới chức Mỹ nói rằng Trung Quốc đã tăng cường quan hệ với Nga trong thời gian xung đột nổ ra ở Ukraine. Trước thềm diễn ra Hội nghị An ninh Munich, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Uông Văn Bân cho biết nước này sẵn sàng hợp tác với Nga để thúc đẩy hơn nữa quan hệ đối tác chiến lược toàn diện giữa 2 nước trong kỷ nguyên mới.

Ngoài ra, Trung Quốc còn hỗ trợ về mặt ngoại giao cho Nga trong suốt thời gian diễn ra xung đột tại Ukraine. Hồi tháng 1 vừa qua, Mỹ áp đặt các lệnh trừng phạt đối với một công ty Trung Quốc do đã cung cấp hình ảnh vệ tinh cho Wagner, công ty an ninh tư nhân của Nga có quan hệ với Ðiện Kremlin đang chiến đấu ở Ukraine và đang hoạt động ở châu Phi, Trung Ðông. Giới chức Mỹ còn cho biết đã phạt một số công ty Trung Quốc khác vì vi phạm các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đối với Nga.