Theo cố vấn quân sự hàng đầu của Tổng thống Mỹ Donald Trump, quân đội cần mở rộng tầm nhìn chiến lược và năng lực tác chiến để thích ứng mọi môi trường tranh chấp toàn cầu, trải dài từ đáy đại dương đến không gian quanh Mặt trăng.

Tướng Caine muốn đảm bảo Mỹ sẵn sàng cho bất cứ cuộc chiến nào trên toàn cầu. Ảnh: U.S. Department of War

Không gian quanh Mặt trăng (cislunar) là thuật ngữ chỉ vùng nằm giữa bề mặt Trái đất tới quỹ đạo Mặt trăng. Vài năm trở lại đây, giới chức quân sự liên tục nhấn mạnh tầm quan trọng chiến lược của khu vực được dự đoán đông đúc hơn trong thập kỷ tới. Theo giới tinh hoa ở Washington, trong cuộc đua chinh phục Mặt trăng, bên nào chiến thắng sẽ giành quyền thiết lập các quy tắc trên và xung quanh vệ tinh gần nhất của Trái đất.

Ngoài Mỹ, Trung Quốc đang lên kế hoạch xây dựng căn cứ gần cực Nam của Mặt trăng. Từ năm 2019, nước này đã chứng minh những năng lực ấn tượng, điển hình như sứ mệnh robot Hằng Nga 4 thực hiện thành công lần hạ cánh mềm đầu tiên trong lịch sử tại vùng tối của Mặt trăng. Năm 2024, Hằng Nga 6 lần đầu tiên trong lịch sử nhân loại lấy thành công mẫu vật từ nửa khu vực khuất tầm nhìn của Mặt trăng.

Không đề cập những nhiệm vụ như vậy hay bất kỳ hình thức xung đột nào, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ, Tướng John Daniel “Razin” Caine chỉ lưu ý các quân chủng lực lượng vũ trang Mỹ không thể mặc định họ sẽ tiếp tục nắm giữ ưu thế khi tác chiến. Chiến trường hiện đại ngày càng mở rộng, họ sẽ phải chiến đấu ở những khu vực xa biên giới hơn bao giờ hết trong điều kiện không còn “ra vào tự do”, không “khu vực an toàn” cũng như chuỗi hậu cần thông suốt. Với bối cảnh này, quân đội phải thích nghi mới trụ vững và giành chiến thắng.

Thông báo về việc mở ra mặt trận mới trong chiến tranh được đưa ra vài ngày sau tiết lộ hiếm hoi của Mỹ về triển khai vũ khí kiểm soát không gian trên quỹ đạo Trái đất.

Chia sẻ tại Hội nghị Không quân, Không gian và Không gian mạng về định hướng chiến lược mới, người đứng đầu Bộ Tư lệnh Lực lượng Tác chiến của Lực lượng Không gian Mỹ, Trung tướng Gregory Gagnon cho biết quân đội Mỹ phải phản ứng khi các đối thủ tiềm năng đang tìm cách mở rộng chiến tranh ra ngoài vũ trụ. Tuy nhiên, ông từ chối cho biết cách thức sử dụng các loại vũ khí hay vật thể phóng trong không gian. Thay vào đó, Trung tướng Gagnon cho biết Lực lượng Không gian đặt mục tiêu tăng gấp đôi quy mô trong 5 năm tới - lên khoảng 25.000 quân nhân - và 2/3 nhân sự đó sẽ điều về Bộ Tư lệnh Lực lượng Tác chiến.

Hiện chưa rõ việc triển khai vũ khí trên quỹ đạo hoặc tiềm năng sử dụng chúng quanh Mặt trăng có vi phạm các hiệp ước quốc tế cấm quân sự hóa không gian hay không. Tuy nhiên, thông tin liên tiếp từ Mỹ có thể gửi thông điệp tới các quốc gia khác về khả năng biến quỹ đạo Trái đất thành khu vực quân sự ngày càng tranh chấp.

Được biết, Trung Quốc năm 2024 đã lập lực lượng quân sự vũ trụ riêng để tăng cường khả năng quản lý khủng hoảng trong không gian. Hồi tháng 7, một báo cáo cho biết các chuyên gia hàng không vũ trụ Trung Quốc đang nghiên cứu những kịch bản có thể xảy ra khi xung đột quân sự lan rộng vào không gian giữa Trái đất và Mặt trăng. Nước này trước đây cùng với Nga đã thực hiện nhiều cuộc diễn tập và sở hữu các thiết bị gây nhiễu sóng vô tuyến đặt trong không gian. Cả 2 còn đang phát triển một loạt năng lực tiên tiến có khả năng vô hiệu hóa, thậm chí phá hủy vệ tinh và các hệ thống khác.

MAI QUYÊN (Theo Space, daily-sun)