Kể từ khi nhậm chức cách đây gần 1 năm, Tổng thống Lee Jae Myung đã vượt qua hàng loạt thách thức ngoại giao, mà các nhà phân tích cho rằng đã giúp Hàn Quốc duy trì linh hoạt các mối quan hệ trên khắp Đông Bắc Á và xa hơn nữa. 

Tổng thống Lee Jae Myung và Tổng thống Mỹ Donald Trump bắt tay trước thềm cuộc gặp thượng đỉnh nhân Hội nghị thượng đỉnh APEC ở Gyeongju, tỉnh Bắc Gyeongsang, ngày 29-10-2025.

Đặc điểm nổi bật trong chính sách đối ngoại của Tổng thống Lee là điều ông gọi là “ngoại giao thực dụng ưu tiên lợi ích quốc gia”. Ông theo đuổi sự tự lực hơn là sự liên kết về ý thức hệ, giúp Seoul cân bằng quan hệ trong bối cảnh Mỹ và Trung Quốc đang cạnh tranh gay gắt, trong khi các vấn đề an ninh và kinh tế ngày càng đan xen nhau.

Joseph DeTrani, cựu đặc phái viên Mỹ phụ trách đàm phán 6 bên về vấn đề hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên, đánh giá rằng ông Lee “đã quản lý tốt cả hai mối quan hệ quan trọng này”, với Mỹ là đồng minh thân cận nhất và Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của Hàn Quốc. 

Daniel Sneider, một học giả của Đại học Stanford chuyên về chính sách đối ngoại và các vấn đề an ninh của Mỹ ở châu Á, cho rằng Tổng thống Lee “đã khéo léo vượt qua hai thách thức song song: sự quyết đoán về kinh tế và chiến lược của Trung Quốc và sự thay đổi của Tổng thống Donald Trump đối với hệ thống liên minh thời hậu chiến và trật tự thương mại tự do”. 

Trong cuộc gặp giữa ông Lee và ông Trump nhân dịp Hội nghị thượng đỉnh APEC do Hàn Quốc đăng cai vào tháng 10-2025, Seoul đã công bố kế hoạch đầu tư 350 tỉ USD vào ngành công nghiệp tiên tiến và đóng tàu của Mỹ, đổi lại việc Washington giảm thuế quan đối với hàng hóa Hàn Quốc từ 25% xuống 15%. Seoul cũng tận dụng các cuộc đàm phán để sửa đổi hợp tác hạt nhân dân sự, mở đường cho việc chế tạo tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân. 

Tổng thống Lee cũng tranh thủ Hội nghị APEC để cải thiện quan hệ ngoại giao với Trung Quốc, vốn căng thẳng kể từ khi Mỹ triển khai Hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối (THAAD) tại Hàn Quốc hồi năm 2017. Chủ tịch Tập Cận Bình trở thành nhà lãnh đạo Trung Quốc đầu tiên thăm Hàn Quốc trong 11 năm. Đến tháng 1-2026, Tổng thống Lee đã có chuyến thăm đáp lễ tới Bắc Kinh, trong đó ông Tập gợi mở khả năng dỡ bỏ những hạn chế đối với xuất khẩu văn hóa Hàn Quốc. 

Tổng thống Lee Jae Myung chụp ảnh với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trong cuộc gặp thượng đỉnh tại Bắc Kinh bằng chiếc điện thoại thông minh Xiaomi do ông Tập tặng. 

Về quan hệ với Nhật Bản, Tổng thống Lee đã nhiều lần tổ chức các cuộc gặp riêng với Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi, trái ngược với những dự đoán tiêu cực do bất đồng trong quá khứ giữa hai nước, đặc biệt là quá khứ thời chiến của Nhật Bản. Trong cuộc gặp thượng đỉnh gần nhất vào ngày 19-5 tại quê nhà của ông Lee ở tỉnh Bắc Gyeongsang, hai nhà lãnh đạo đã nhất trí hợp tác về an ninh năng lượng, bao gồm cả thỏa thuận hoán đổi dầu thô.

Theo Park Won-gon, Giáo sư nghiên cứu quốc tế tại Đại học Nữ sinh Ewha, việc duy trì hình thức “ngoại giao con thoi” như vậy giữa hai nhà lãnh đạo rất đáng khích lệ vì nó tạo ra khuôn khổ để đối phó với những thách thức. 

Mối quan hệ với Triều Tiên nhận được nhiều đánh giá trái chiều. Các học giả Mỹ cho rằng Hàn Quốc khôn khéo khi “theo đuổi chính sách chung sống hòa bình, đồng thời tăng cường mối quan hệ chiến lược với Mỹ và Nhật Bản”. 

LÊ THƯ (Theo The Korea Times)