Ðến nay, Nghị quyết số 120/NQ-CP ngày 17-11-2017 của Chính phủ về phát triển bền vững ÐBSCL thích ứng với biến đổi khí hậu (BÐKH) đã hơn 6 năm triển khai thực hiện. Cùng với các địa phương, TP Cần Thơ được hỗ trợ, triển khai thực hiện  Nghị quyết với nhiều chương trình, dự án ứng phó BÐKH mang lại hiệu quả thiết thực, góp phần phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH) địa phương và cả vùng ÐBSCL…

Ðồng chí Nguyễn Ngọc Hè, Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ (bên trái) kiểm tra công trình xây dựng khẩn cấp kè chống sạt lở tại kênh Cái Sắn, huyện Vĩnh Thạnh.

Lợi dân sinh

Ðầu tháng 12-2023, kè chống sạt lở khẩn cấp kênh Cái Sắn tại ấp Vĩnh Lân, xã Vĩnh Trinh được khởi công xây dựng. Ðây là công trình khẩn cấp khắc phục sạt lở, với tổng chiều dài trên 600m, gồm kè kiên cố, có lan can, hành lang đi bộ và đường giao thông theo kè. Công trình có tổng kinh phí xây dựng gần 66 tỉ đồng, từ nguồn ngân sách nhà nước. Dự kiến hoàn thành và đưa vào sử dụng vào dịp lễ 2-9-2024. Ông Trần Xuân Phương, Phó Chủ tịch UBND huyện Vĩnh Thạnh, cho biết: “Công trình sau khi hoàn thành sẽ góp phần phục vụ thiết thực cho đời sống của người dân tại địa phương. Nhất là tránh được hiểm họa do sạt lở, đáp ứng nhu cầu đi lại, vận chuyển hàng hóa, chỉnh trang diện mạo nông thôn mới tại xã Vĩnh Trinh. Ðây là một trong nhiều công trình, dự án ứng phó BÐKH theo Nghị quyết 120/NQ-CP mà người dân huyện Vĩnh Thạnh được thụ hưởng”.

Kênh Cái Sắn đi qua địa bàn huyện Vĩnh Thạnh có tổng chiều dài trên 25km, xuất hiện nhiều điểm sạt lở bờ kênh, đe dọa việc đi lại, sinh hoạt, kinh doanh của người dân. Ðặc biệt, tại xã Vĩnh Trinh bờ kênh bị sạt lở có tổng chiều dài trên 5km, trong đó có nhiều điểm sạt lở đặc biệt nguy hiểm, ngành chức năng TP Cần Thơ đã ban hành lệnh khẩn cấp xây dựng kè kiên cố, khắc phục sạt lở.

Nhiều năm qua, TP Cần Thơ tranh thủ sự quan tâm đầu tư của Trung ương, nguồn vốn từ Ngân hàng thế giới và các tổ chức quốc tế khác trong đầu tư cơ sở hạ tầng, ứng phó với tình trạng hạn hán, xâm nhập mặn và ngập lụt ở đô thị. Cụ thể: Ban Quản lý Dự án ODA TP Cần Thơ tập trung triển khai thực hiện các hạng mục ưu tiên của Dự án 3, với tổng mức đầu tư hơn 7.343 tỉ đồng, tương đương 322,21 triệu USD. Ðây là dự án lớn mà thành phố triển khai, góp phần hoàn thiện cơ sở hạ tầng, nâng tầm đô thị trung tâm vùng ÐBSCL, tăng cường khả năng thích ứng của đô thị trước BÐKH ngày càng phức tạp.

Ðối với các công trình phòng, chống sạt lở, TP Cần Thơ đã thực hiện gia cố trên 3.000m kè chống sạt lở bằng các giải pháp dân gian, truyền thống. Dự kiến, năm 2024 tiếp tục thực hiện gia cố tại các vị trí sạt lở với tổng chiều dài khoảng 5.000m từ nguồn kinh phí vốn sự nghiệp thủy lợi, Quỹ phòng chống thiên tai của thành phố. Bằng nhiều nguồn vốn khác nhau, thành phố đầu tư xây dựng các công trình kè bảo vệ bờ với mục tiêu chống sạt lở, kết hợp di dời dân cư sống ven sông vào vùng ổn định và chỉnh trang đô thị, ứng phó BÐKH. Trong đó có nhiều công trình kè chống sạt lở, như: Kè chống sạt lở sông Ô Môn, Rạch Cam, sông Trà Nóc, rạch Gốc, sông Bình Thủy, Phong Ðiền, Giáo Dẫn, Thốt Nốt… với tổng kinh phí xây dựng gần 2.000 tỉ đồng, tổng chiều dài kè kiên cố trên 20km. Các công trình góp phần chỉnh trang, phát triển đô thị, KT-XH tại địa phương.

Công trình kè chống sạt lở khẩn cấp sông Trà Nóc, quận Bình Thủy được đẩy nhanh tiến độ thực hiện.

Tạo động lực tăng trưởng   

Từ khi ban hành đến nay, Nghị quyết 120/NQ-CP đã giải quyết  từng  bước phục hồi “sức khỏe” đất đai, sông ngòi, giảm sử dụng nước ngầm, sụt lún đất, phục hồi nguồn lợi thủy sản, khắc phục sạt lở bờ sông... cho ÐBSCL. Ðồng chí Trần Việt Trường, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND TP Cần Thơ, nhấn mạnh: “Tầm nhìn chiến lược về TP Cần Thơ đô thị loại I trực thuộc Trung ương ngày càng văn minh, hiện đại, trở thành đô thị hạt nhân, có vai trò trung tâm động lực phát triển vùng ÐBSCL luôn được thể hiện xuyên suốt trong các chủ trương, quyết sách của Trung ương, của thành phố. Ðặc biệt, các nghị quyết của bộ, ngành Trung ương, trong đó có Nghị quyết 120/NQ-CP tạo thuận lợi cho TP Cần Thơ thích ứng BÐKH, phát triển KT-XH, từng bước khẳng định vai trò động lực thúc đẩy mạnh mẽ sự phát triển của vùng ÐBSCL”...

Ðể thích ứng BÐKH, TP Cần Thơ đang kiến nghị bộ, ngành Trung ương xem xét hỗ trợ bố trí vốn để thành phố đầu tư xây dựng một số công trình kè chống sạt lở trọng điểm, bức xúc, như 2 dự án kè chống sạt lở sông Trà Nóc, với chiều dài 2,5km, kinh phí đầu tư dự kiến 250 tỉ đồng; Dự án kè chống sạt lở khẩn cấp sông Bình Thủy, với chiều dài xây dựng 650m, kinh phí đầu tư dự kiến 100 tỉ đồng; Dự án kè chống sạt lở khẩn cấp kênh Cái Sắn với chiều dài 2km, kinh phí đầu tư dự kiến 300 tỉ đồng… Các dự án này được triển khai thực hiện sẽ góp phần ổn định bờ sông, phát triển kinh tế, văn hóa, du lịch và đô thị tại TP Cần Thơ.

Ðầu tháng 10-2023, Phó Thủ tướng Lê Minh Khái ký Quyết định số 1162/QÐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về bổ sung vốn từ nguồn dự phòng ngân sách Trung ương năm 2023 cho các tỉnh vùng ÐBSCL thực hiện dự án phòng, chống sạt lở bờ sông, bờ biển, ứng phó BÐKH. Cụ thể, Thủ tướng Chính phủ bổ sung 4.000 tỉ đồng cho các địa phương, trong đó, TP Cần Thơ được bổ sung 250 tỉ đồng và đang triển khai thực hiện dự án kè chống sạt lở bờ sông Ô Môn (quận Ô Môn). Ngoài ra, Quy hoạch vùng ÐBSCL thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 đã được phê duyệt ngày 28-2-2022, trong đó có tích hợp quy hoạch phát triển KT-XH của các ngành, địa phương… Ðây là điều kiện quan trọng định hướng phát triển vùng, liên vùng ÐBSCL thích ứng BÐKH...

Nhìn lại quá trình triển khai thực hiện Nghị quyết số 120/NQ-CP của Chính phủ trên địa bàn TP Cần Thơ, có thể khẳng định thành phố đã và đang phát triển theo hướng “thuận thiên” để thích ứng với BÐKH. Nhiều giải pháp công trình, phi công trình được triển khai phù hợp với điều kiện cụ thể của từng địa phương. Cùng với sự vào cuộc chủ động, quyết liệt và sáng tạo của các cấp chính quyền và nhân dân trên địa bàn, tin tưởng rằng TP Cần Thơ sẽ ngày càng gặt hái được nhiều thành công hơn trong việc đưa Nghị quyết số 120/NQ-CP vào cuộc sống.

Bài, ảnh: HÀ VĂN