Thành phố Sao Paulo của Brazil.

Thời gian qua, trong khi kinh tế thế giới chao đảo mạnh vì cơn bão giá nhiên liệu và lương thực thì Brazil và Canada là hai nền kinh tế lớn hiếm hoi vẫn “bình chân như vại” trước sức ép lạm phát toàn cầu. Trong đó, thành công của Brazil, nền kinh tế từng lận đận trong một thời gian dài, gây bất ngờ nhiều hơn.

Dù từng trải qua thời kỳ siêu lạm phát kéo dài nhất trong lịch sử, nhưng hiện nay, kinh tế Brazil đang phát triển theo hướng thịnh vượng và bền vững. Năm 2007, tăng trưởng GDP đạt 5,1%; thu nhập bình quân đầu người 8.450 USD, vượt xa Trung Quốc (3.000 USD) và Ấn Độ (1.100 USD). Ngoài ra, Brazil thu hút được 35 tỉ USD vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài, tăng gấp đôi so với năm 2006 và dự báo sẽ chỉ xếp sau Trung Quốc trong năm 2008. Tỷ lệ lạm phát ở Brazil hiện ở mức 6,5%, thấp nhất trong số các thị trường mới nổi.

Xét về điều kiện khách quan, Brazil được thiên nhiên ưu đãi nhiều nguồn tài nguyên có giá trị như gỗ, nước sạch, vàng, và là quốc gia có trữ lượng quặng sắt lớn nhất thế giới. Trong khi đất trồng trọt ở hầu hết các quốc gia đang dần bị thu hẹp thì diện tích đất nông nghiệp của Brazil ngày càng mở rộng, với hơn 70 triệu hécta. Trong thập niên qua, Brazil đã tăng gấp đôi sản lượng ngũ cốc và là quốc gia duy nhất trên thế giới sản xuất nhiên liệu sinh học mà không ảnh hưởng đến nguồn thực phẩm. Gần đây, Brazil loan báo khám phá được nhiều mỏ dầu mới với trữ lượng có thể lên đến 30 tỉ thùng, phát hiện lớn nhất ở khu vực Tây Bán cầu trong 30 năm qua. Không chỉ vậy, kinh tế Brazil tăng trưởng ổn định hơn so với các nền kinh tế mới nổi khác như Nga và Ấn Độ, tuy có tỷ lệ tăng trưởng nhanh hơn, nhưng lạm phát ở mức 2 con số, trong khi Trung Quốc cũng ngấp nghé ngưỡng nguy hiểm đó.

Trước khi đạt được những thành tựu trên, kinh tế Brazil từng “ba chìm bảy nổi” trong thập niên 1970. Trước Plano Real - cuộc cải cách bình ổn nền kinh tế năm 1994, Brazil đã trải qua 15 năm liên tiếp lạm phát ở mức 3 con số mà Thống đốc Ngân hàng trung ương Henrique Meirelles gọi là “thời kỳ siêu lạm phát dài nhất trong lịch sử đương đại”.

Năm 2001, kinh tế Brazil ổn định trở lại, nhưng hầu như “giậm chân tại chỗ”. Đến năm 2002, kinh tế Brazil bắt đầu khởi sắc khi ông Lula da Silva trở thành tổng thống. Ông bổ nhiệm Henrique Meirelles làm Thống đốc Ngân hàng trung ương và ủng hộ “liều thuốc đắng” do ông Meirelles “kê đơn” nhằm kiềm chế lạm phát. Từ đầu năm đến nay, trong khi các nước đang phát triển vất vả chống chọi với lạm phát thì Brazil vẫn ung dung do đã chủ động ngăn ngừa cuộc khủng hoảng năng lượng và lương thực toàn cầu bằng cách tăng lãi suất cho vay cơ bản 3 lần trong năm, lên 13%.

Tăng sức cạnh tranh cho thị trường chính là biện pháp giúp Brazil đề phòng lạm phát quay trở lại. Hiện đất nước của vũ điệu Samba là một trong những nền kinh tế đa dạng hóa nhất trong khối các nước đang phát triển, không chỉ đứng đầu về xuất khẩu cà phê, đậu nành, đường, ethanol, quặng sắt, thịt bò và thịt gà đông lạnh mà còn nổi tiếng về sản xuất máy bay thương mại cỡ vừa và nhỏ, kinh doanh ngân hàng, gia công hàng công nghệ... Tuy vậy, Brazil vẫn còn nhiều khó khăn cần được khắc phục, như đẩy lùi tệ quan liêu, xóa mù chữ, nâng cấp cơ sở hạ tầng và hệ thống y tế công cộng - những yếu tố có thể đe dọa đến khả năng cạnh tranh của nền kinh tế quốc gia Nam Mỹ này.

THỤY TRÚC (Theo Newsweek, Wikipedia)