01/09/2026 - 07:18

Hướng dẫn phòng ngừa sỏi tiết niệu tái phát

ThS.BS Trần Hữu Thiện, Phó trưởng Khoa Thận - Tiết niệu, Bệnh viện Hoàn Mỹ Cửu Long, cho biết sỏi đường tiết niệu là bệnh lý có tỷ lệ tái phát rất cao, dao động từ 30-50% trong vòng 5 năm sau điều trị.

Việc sỏi xuất hiện trở lại dai dẳng, thậm chí bị kẹt lại đúng vị trí cũ thường xuất phát từ hai nguyên nhân chính. Trước hết là do thói quen sinh hoạt và cơ địa, khi người bệnh chưa điều chỉnh chế độ ăn uống, duy trì thói quen uống ít nước hoặc có bản chất cơ địa dễ lắng đọng tinh thể. Nguyên nhân thứ hai đến từ yếu tố giải phẫu, khi viên sỏi di chuyển xuống đường niệu quản vốn đã có sẵn các vị trí hẹp sinh lý hoặc hẹp cơ học. Sau khi đã điều trị sạch sỏi cũ, nếu sau này xuất hiện viên sỏi mới từ thận rơi xuống, nó sẽ rất dễ dàng bị kẹt lại đúng tại “điểm nghẽn” cũ đó.

Vì vậy, người bệnh cần duy trì lượng nước uống từ 2-2,5 lít mỗi ngày và nên chia nhỏ, uống rải đều trong ngày thay vì uống dồn dập vào một thời điểm. Những người làm việc ngoài trời hoặc mất nhiều mồ hôi cần chủ động bổ sung lượng nước nhiều hơn. Đồng thời, tuyệt đối không nên nhịn tiểu và cần duy trì thói quen vận động thể lực vừa sức, khoảng 30 phút/ngày để tăng cường trao đổi chất, hỗ trợ quá trình đào thải tự nhiên các tinh thể nhỏ ra khỏi cơ thể.

Chế độ dinh dưỡng cũng cần được thay đổi hợp lý thông qua việc cắt giảm lượng muối trong khẩu phần ăn và hạn chế tiêu thụ đạm động vật, nhất là thịt đỏ. Người từng có tiền sử mắc sỏi nên giảm bớt các thực phẩm giàu oxalate như trà đậm màu, nước uống có gas hay sô-cô-la, thay vào đó tăng cường ăn nhiều rau xanh và trái cây tươi. Việc uống nước cam hoặc nước chanh tươi hằng ngày cũng được bác sĩ khuyến khích nhờ chứa lượng citrate dồi dào, giúp ức chế hiệu quả quá trình kết tinh tạo sỏi.

Bên cạnh lối sống lành mạnh, người bệnh cần tuyệt đối tuân thủ hướng dẫn điều trị của bác sĩ chuyên khoa và không tự ý sử dụng các loại thuốc không rõ nguồn gốc. Việc chủ động tái khám định kỳ theo hẹn có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, giúp các bác sĩ theo dõi sát sao, phát hiện sớm và xử lý kịp thời ngay từ khi các viên sỏi mới vừa hình thành ở kích thước nhỏ.

THU SƯƠNG 

Chia sẻ bài viết