Tại Hội thảo khoa học “Phát triển dịch vụ logistics TP Cần Thơ với vai trò trung tâm vùng ĐBSCL” do UBND TP Cần Thơ tổ chức mới đây, các chuyên gia, đại diện hiệp hội và doanh nghiệp đưa ra nhiều đề xuất nhằm tháo gỡ điểm nghẽn, phát huy lợi thế và định vị Cần Thơ trở thành trung tâm logistics của vùng. 

Ông Trần Thanh Hải, Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương): Tăng cường hợp tác để hình thành hệ sinh thái logistics hiệu quả và bền vững

- Logistics không phải là hướng phát triển mới đối với Cần Thơ, từ sớm thành phố đã quan tâm phát triển lĩnh vực này thông qua nhiều chương trình, kế hoạch và hoạt động xúc tiến đầu tư. Hiện nay, TP Cần Thơ có thêm không gian phát triển dịch vụ logistics với những định hướng rõ ràng từ Chính phủ và sự tham gia tích cực của cộng đồng doanh nghiệp. Tuy nhiên, để hiện thực hóa tầm nhìn này, thành phố cần giải quyết thấu đáo nhiều vấn đề.

TP Cần Thơ có lợi thế là trung tâm của vùng ĐBSCL về mặt địa lý, nhưng để phát triển trung tâm logistics của khu vực và xa hơn là của cả nước thì thành phố phải chứng minh bằng năng lực hạ tầng, chất lượng dịch vụ và những kết quả phát triển cụ thể. Điều quan trọng là sự phát triển của Cần Thơ không thể tách rời sự phát triển chung của vùng ĐBSCL. Vì vậy, cùng với việc phát triển dịch vụ logistics trên địa bàn, thành phố cần phát huy vai trò trung tâm, đầu tàu liên kết vùng; tăng cường hợp tác với các địa phương để hình thành hệ sinh thái logistics hiệu quả và bền vững.

Cần Thơ cần có các chính sách ưu đãi đột phá để thu hút các tập đoàn lớn đầu tư chế biến sâu nông thủy sản. Đây là giải pháp vừa nâng cao giá trị nông sản của vùng, vừa tạo nguồn hàng ổn định cho ngành logistics. Thành phố cũng cần phát triển các loại hình logistics chuyên biệt như thương mại điện tử xuyên biên giới hay vận chuyển hàng siêu trường, siêu trọng.

Ông Nguyễn Đức Bình, Tổng Thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics Việt Nam: Quy hoạch hệ thống logistics gắn với nguồn hàng và nhu cầu thị trường

- Qua quá trình triển khai Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam theo Quyết định số 221/QĐ-TTg của Chính phủ, có thể thấy các địa phương và doanh nghiệp thành công đều xây dựng tầm nhìn dài hạn, lộ trình triển khai rõ ràng dựa trên nền tảng hạ tầng cứng và hạ tầng số.

Để trở thành trung tâm logistics của vùng, TP Cần Thơ cần tận dụng tối đa cơ chế đặc thù về phát triển thành phố theo Nghị quyết số 45/2022/QH15 của Quốc hội nhằm phát huy hiệu quả nguồn lực hiện có và tạo động lực tái cấu trúc mạng lưới logistics vùng ĐBSCL. Thành phố cần đẩy mạnh thu hút các nhà đầu tư lớn để bổ sung nguồn vốn, công nghệ và kinh nghiệm quản trị hiện đại cho ngành logistics.

Một trong những nhiệm vụ quan trọng là Cần Thơ phải thu hút được dòng hàng về địa phương để thực hiện khâu bảo quản, sơ chế, chế biến và phân phối. Thành phố cần khẳng định vai trò trung tâm của vùng thông qua việc kết nối các địa phương, phát huy lợi thế riêng của từng tỉnh, tránh đầu tư dàn trải và chồng chéo. Việc quy hoạch hệ thống logistics phải gắn với nguồn hàng thực tế và nhu cầu thị trường để bảo đảm hiệu quả đầu tư.

Ông Cao Hồng Minh, Giám đốc Chi nhánh Tân Cảng ĐBSCL: Chủ động liên kết với các cảng cửa ngõ quốc tế

- TP Cần Thơ cần tiếp tục triển khai hiệu quả cơ chế đặc thù phát triển luồng Định An nhằm bảo đảm điều kiện cho tàu trọng tải lớn ra vào thuận lợi, qua đó nâng cao năng lực khai thác của hệ thống cảng trong vùng. Tạo điều kiện để các doanh nghiệp mở rộng đầu tư cảng, kho bãi và trung tâm logistics, đáp ứng nhu cầu vận chuyển hàng hóa đang tăng nhanh.

Một giải pháp quan trọng khác là xây dựng cơ chế thông quan thuận lợi ngay tại các cảng ở ĐBSCL. Hiện nay, việc phải vận chuyển container rỗng từ TP Hồ Chí Minh về ĐBSCL làm tăng đáng kể chi phí cho nhiều mặt hàng chủ lực như gạo, nông sản và thủy sản. Do vậy, Cần Thơ cần có chính sách thu hút thêm các hãng tàu, phát triển nguồn container rỗng ngay tại vùng để giảm chi phí logistics cho doanh nghiệp xuất khẩu.

Thành phố cần phát huy lợi thế vận tải thủy nội địa, đẩy mạnh kết nối giữa nhà máy, cảng và trung tâm logistics theo hướng logistics xanh; chủ động liên kết với các cảng cửa ngõ quốc tế như Cát Lái, Cái Mép và cảng nước sâu Hòn Khoai trong tương lai. Đây được xem là giải pháp nền tảng để Cần Thơ khẳng định vai trò đầu mối logistics của vùng ĐBSCL.

Ông Phạm Quốc Long, Chủ tịch Hiệp hội Đại lý, Môi giới và Dịch vụ Hàng hải Việt Nam, Phó Tổng Giám đốc Công ty CP Tập đoàn Gemadept: Chú trọng đào tạo nguồn nhân lực logistics chất lượng cao

- Từ góc nhìn doanh nghiệp logistics và hàng hải, tôi cho rằng TP Cần Thơ cần tập trung xây dựng hệ sinh thái logistics đồng bộ, trong đó lấy hạ tầng đường thủy, trung tâm logistics cấp vùng và cải cách thể chế làm động lực đột phá.

Trước hết, thành phố cần ưu tiên đầu tư và kiến nghị Trung ương đẩy nhanh nạo vét, duy tu luồng sông Hậu, nâng tĩnh không các cầu trên các tuyến thủy trọng yếu nhằm khai thác hiệu quả lợi thế giao thông đường thủy của vùng. Thành phố sớm quy hoạch và kêu gọi đầu tư trung tâm logistics cấp vùng quy mô lớn, tích hợp kho bãi, cảng cạn, khu thông quan và kết nối trực tiếp với cảng biển, cao tốc. Đồng thời, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, rà soát quy hoạch theo hướng linh hoạt hơn để tạo điều kiện cho các mô hình logistics hiện đại phát triển.

Ngoài ra, việc đào tạo nguồn nhân lực logistics chất lượng cao theo mô hình liên kết doanh nghiệp - nhà trường cũng cần được chú trọng. Cùng với đó, việc thành lập hiệp hội cảng - logistics Cần Thơ sẽ góp phần tạo đầu mối kết nối doanh nghiệp, thúc đẩy hợp tác và nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành logistics địa phương trong thời gian tới

KHÁNH NAM (lược ghi)