Tại Tiền Giang, nhiều Hợp tác xã (HTX) đã có bước chuyển biến tích cực trong hoạt động theo Luật HTX 2012. Nhiều HTX đã có cách làm mới riêng phù hợp với kinh tế thị trường, hội nhập quốc tế. Đồng thời không ngừng sáng tạo, đem lại lợi ích cho từng thành viên.

Bản lĩnh "đầu tàu"

Các ngành chức năng tham quan HTX thanh long Mỹ Tịnh An.

HTX thanh long Mỹ Tịnh An (xã Mỹ Tịnh An, huyện Chợ Gạo) được xem là một điển hình trong những HTX kiểu mới hiện nay của tỉnh Tiền Giang. Điểm nổi bật là thành viên hội đồng quản trị 4 người, nhưng đến 3 người đạt trình độ đại học chuyên ngành ngoại thương, ngân hàng, kinh tế và 1 trung cấp kế toán. Ông Võ Chí Thiện, Giám đốc HTX cho biết, HTX thành lập năm 2009 và qua nhiều trăng trầm, có lúc tưởng chừng sẽ giải thể. Song, đầu năm 2015 đến nay, HTX dần ổn định và sản xuất trái thanh long theo tiêu chuẩn an toàn, đạt tiêu chuẩn Global GAP. Có được kết quả này nhờ HTX chủ động liên kết với các doanh nghiệp để xuất khẩu sang các thị trường khó tính. Đối với các thành viên còn thiếu kinh nghiệm sản xuất, Ban Giám đốc HTX cử cán bộ có kinh nghiệm trực tiếp hướng dẫn sản xuất để làm ra sản phẩm đạt tiêu chuẩn xuất khẩu. Giữ chữ tín và tuân thủ nguyên tắc an toàn trong sản xuất, không để tồn dư lượng thuốc bảo vệ thực vật nên các doanh nghiệp rất an tâm liên kết với HTX.

"Năm 2015, HTX được tổ chức chứng nhận quốc tế NHO trao giấy chứng nhận Global GAP. Tất cả cơ sở hạ tầng được khách hàng châu Âu, châu Mỹ nhiều lần kiểm tra và chấp nhận. Cuối năm 2016, HTX tái chứng nhận Global GAP. Cuối năm 2016, HTX đã mời tổ chức IMO Thụy Sĩ sang đánh giá, chứng nhận chứng chỉ For Life (chứng nhận xã hội) để trái thanh long của Việt Nam đủ điều kiện xuất sang thị trường châu Âu"-ông Võ Chí Thiện cho biết. Chia sẻ kinh nghiệm điều hành HTX, ông Thiện cho rằng, Ban Giám đốc luôn đặt lợi ích các thành viên HTX lên hàng đầu, tạo được khối thống nhất trong sản xuất và quản lý chất lượng sản phẩm. Đồng thời HTX cũng chủ động đàm phán với đối tác để hợp tác với họ đưa trái thanh long xuất khẩu và tăng thu nhập của thành viên.

Với HTX Chăn nuôi - thủy sản Gò Công (thị xã Gò Công) thành lập tháng 4-2007, HTX xác định mục tiêu chiến lược là tổ chức chăn nuôi theo chuỗi giá trị trên cơ sở liên kết "4 nhà" ngay từ ngày đầu đi vào hoạt động. Ông Nguyễn Quốc Kiệt, Giám đốc HTX cho biết, năm 2007 - 2008, HTX đã lai tạo thành công giống gà ta Gò Công từ các giống gà bản địa. Ưu điểm của giống gà ta Gò Công là năng suất đẻ cao, chất lượng thịt ngon, được thị trường ưa chuộng. HTX đã chuyển giao quy trình kỹ thuật nuôi an toàn sinh học, cung cấp dịch vụ chăn nuôi đầu vào cho hộ xã viên và tìm kiếm đối tác giải quyết đầu ra ổn định cho sản phẩm. Ông Nguyễn Quốc Kiệt cho hay: "Để đảm bảo lợi ích xã viên và HTX phát triển bền vững, đơn vị đã liên kết tiêu thụ sản phẩm với Công ty TNHH San Hà. Mỗi tháng HTX cung ứng cho Công ty từ 700-1.000 con gà ta Gò Công thịt, giá ổn định 60.000 đồng/kg gà trống và 75.000 đồng/kg gà mái". Theo tính toán của ông Kiệt, hộ xã viên nuôi 1.000 con (vay vốn ngân hàng và thuê lao động), sau 4 tháng nuôi gà có thể thu lãi trên 8,5 triệu đồng. Còn không vay vốn ngân hàng, nhưng thuê lao động, lãi khoảng 15 triệu đồng…

Đánh dấu bước tiến mới

Toàn tỉnh có 41 HTX nông nghiệp, với trên 20.000 thành viên. Trong đó, các HTX hoạt động chủ yếu trên các lĩnh vực cung cấp nước sinh hoạt nông thôn (10 HTX), sản xuất tiêu thụ lúa-trái cây-rau màu-hoa kiểng (17 HTX, kinh doanh tổng hợp từ 2 dịch vụ trở lên (7 HTX), chăn nuôi gia súc-gia cầm (2 HTX), khai thác thủy sản (1 HTX). Ông Trịnh Công Minh, Phó Giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh cho biết, Tiền Giang xuất hiện nhiều HTX kiểu mới như: HTX thanh long Mỹ Tịnh An, HTX Chăn nuôi-thủy sản Gò Công, HTX rau an toàn Long Hòa… hoạt động theo hướng an toàn, liên kết chuỗi, có đầu ra ổn định và đảm bảo lợi nhuận cho từng thành viên.

Luật HTX năm 2012 tác động tích cực đến sự ra đời của mô hình HTX kiểu mới. Tính đến cuối năm 2016, trên địa bàn tỉnh có 83/96 HTX được tổ chức lại theo Luật HTX 2012. Các HTX đã tổ chức lại bộ máy, hội đồng quản trị, Ban Giám đốc. Một số HTX đã năng động, nhạy bén trong quản lý, điều hành hoạt động HTX; chủ động vận động phát triển thêm thành viên, huy động thêm vốn, mở thêm nhiều dịch vụ phục vụ cho thành viên… Theo ông Nguyễn Văn Hồng, Chủ tịch Liên Minh HTX tỉnh, cơ chế, chính sách của HTX kiểu mới đã tác động tích cực đối với sự phát triển của các HTX. Từ đó, phát huy sức mạnh của cá nhân, kinh tế hộ với tư cách là thành viên gắn kết với nhau cùng hợp tác phát triển. Yếu tố mang lại thành công của các HTX kiểu mới đến từ nhiều phía, trong đó, nổi bật lên vấn đề lợi ích của thành viên phải được đặt lên hàng đầu và đóng góp của từng thành viên phải được nhìn nhận và được trả công xứng đáng.

Trên thực tế, nhiều HTX nông nghiệp kiểu mới đang thoát khỏi những hạn chế yếu kém đã tồn tại lâu năm; đồng thời, phát huy được tính năng động, sáng tạo của các thành viên. Đây là yếu tố quan trọng, quyết định giúp cho mô hình HTX kiểu mới tồn tại. Đặc biệt, hoạt động của HTX dựa trên mối quan hệ hỗ trợ lẫn nhau, cùng hướng tới mục đích chung, hài hòa lợi ích là lời giải để HTX phát triển ngày càng tốt hơn.

Bài, ảnh: KHẢI CA