Từ đầu năm 2026 đến nay, nhiều mặt hàng vật liệu xây dựng (VLXD) bán tại TP Cần Thơ ghi nhận mức tăng giá khá mạnh, bình quân tăng 15-20% so với cuối năm 2025. Tình trạng này không những gây áp lực tài chính cho những gia đình đang xây dựng mới hay sửa nhà cũ mà còn ảnh hưởng dây chuyền làm giảm sức mua của nhiều mặt hàng liên quan.

Chung cư nhà ở xã hội Hồng Loan 5C với 420 căn hộ đang xây dựng có khả năng vượt tổng dự toán.

Ảnh hưởng sức mua

Chị Trang, đại diện một công ty cung cấp VLXD ở khu dân cư Hưng Phú, phường Hưng Phú, TP Cần Thơ, chia sẻ, từ đầu năm đến nay giá nhập kho các mặt hàng như ống nhựa, gạch lót, gạch dán tường, đá cao cấp, thiết bị phòng tắm, sản phẩm trang trí nội thất… liên tục điều chỉnh tăng giá hằng tuần. So với đầu năm, giá các loại ống nhựa tăng từ 15-30%, tùy thời điểm. Giá tăng, nhưng khách hàng đến mua thưa thớt, giảm hơn 30% so với mùa xây dựng năm ngoái.

Theo báo giá mới nhất của Công ty Linh Phượng ở phường Tân An, TP Cần Thơ, tăng mạnh nhất phải kể tới đá xây dựng 1x2, hiện được giao dịch với giá 785.000-890.000 đồng/m³ (tùy loại, vận chuyển bằng xe lớn hay xe nhỏ); cát xây tô dao động 340.000-370.000 đồng/m³, cát to bê tông 410.000-450.000 đồng/m³. Gạch ống 8x18 từ 1.570-1.750 đồng/viên; gạch thẻ đặc 1.900 đồng/viên… Đây là những mặt hàng tăng giá nhiều so với đầu năm 2026, lại chiếm tỷ trọng lớn trong công trình xây dựng.

Trong khi nhiều mặt hàng xây dựng khác tăng giá, ngành thép đang đối mặt với một thực tế trái ngược khủng hoảng thừa công suất. Ngay từ đầu tháng 6, các đại gia trong ngành như Hòa Phát, Thép Việt Đức… cùng nhiều đơn vị khác buộc phải kích hoạt chiến dịch điều chỉnh giảm giá bán từ 150-300 đồng/kg. Tuy nhiên, tổng chi phí xây dựng công trình nhà ở, mặt hàng sắt thép thường chiếm 10-20% tổng giá trị công trình, nên giá giảm chút ít không kéo giảm tổng dự toán của cả công trình.

Giá VLXD tăng đồng loạt đang tạo áp lực tài chính đè nặng lên vai những người dân đang xây dựng, sửa chữa nhà. Anh Thái đang xây dựng công trình quy mô 7 tầng trên diện tích hơn 250m2, trên đường Phạm Sơn Khai, phường Tân An, để kinh doanh dịch vụ, chia sẻ: "Nhà thầu dự toán công trình vào giữa năm 2025 chỉ hơn 12 tỉ đồng, đến cuối tháng 7 tới sẽ hoàn tất công trình, nhưng tính sơ bộ phải bỏ ra thêm hơn 3 tỉ đồng".

Còn anh bạn đồng nghiệp khởi công xây dựng căn nhà 1 trệt, 2 lầu từ đầu năm 2026, hiện trong giai đoạn hoàn thiện những hạng mục cuối cùng cho biết các loại VLXD, điện nước, trang trí nội thất, thiết bị nhà bếp, phòng tắm… tăng giá bình quân khoảng 20% so với cuối năm 2025. Đây là thách thức không nhỏ cho những ai đang xây dựng nhà mới hay sửa chữa nhà cũ.

Chủ đầu tư chung cư nhà ở xã hội Hồng Loan 5C - ông Nguyễn Hữu Đức, Tổng Giám đốc Công ty CP Xây dựng - Thương mại Địa ốc Hồng Loan, cho biết: Công ty đang xây dựng 420 căn hộ nhà ở xã hội và nhà xe 2 tầng, tổng vốn đầu tư khoảng 282 tỉ đồng, dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2026 hoặc đầu năm 2027. Theo các đơn vị thi công báo cáo, do giá VLXD tăng liên tục trong thời gian qua nên khả năng vượt dự toán khoảng 30%. Đây là khó khăn rất lớn đối với đơn vị thi công dự án này.

Có rất nhiều lý do lý giải cho việc giá VLXD tăng như giá xăng dầu tăng đẩy giá cước vận chuyển tăng lên; nguyên liệu phục vụ sản xuất VLXD khan hiếm... Còn tại ĐBSCL, do công trình cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng đang cần hơn 3,4 triệu m3 cát; vật liệu đá cho dự án này cũng còn thiếu hơn 2,4 triệu m3 gây áp lực cho các dự án trọng điểm quốc gia và người dân có nhu cầu xây dựng nhà ở.

Nhiều mặt hàng nội thất “vạ lây”

Đại diện Công ty TNHH Nội thất - Chiếu sáng LED.160, chuyên kinh doanh đèn Led - trang trí nội thất ở đường Nguyễn Văn Cừ, phường Tân An chia sẻ, so với cuối năm 2025, các mặt hàng công ty đang kinh doanh hầu hết đều tăng giá 8-10%, đây là mức tăng giá chung của ngành hàng này. Tuy nhiên, sức mua giảm do nhu cầu xây dựng nhà mới của người dân giảm so với trước.

Còn theo chủ cửa hàng Đồ gỗ nội thất Đại Phát, phường Tân An, thị trường những tháng gần đây thưa thớt khách, nhiều cửa hàng kinh doanh xung quanh phải đóng cửa hoặc chuyển đi nơi khác. Có thể do chi tiêu của người dân thắt chặt, nhưng chủ yếu là nhu cầu xây dựng nhà giảm nhiều nên các thầu xây dựng liên kết với cửa hàng rất ít giới thiệu khách hàng đến giao dịch. Nhiều nhà thầu phải chấp nhận thu hẹp hoạt động, ít nhà nhầu chịu nhận thầu trọn gói dạng chìa khóa trao tay do giá VLXD biến động.

Theo dự báo của Bộ Xây dựng, trong những tháng tới đây, giá VLXD vẫn neo ở mức cao, nhưng tốc độ tăng có thể thấp hơn những tháng đầu năm 2026. Bên cạnh yếu tố cung - cầu trong nước, thị trường VLXD còn chịu tác động từ diễn biến kinh tế thế giới, giá năng lượng và chi phí logistics. Nếu giá dầu tiếp tục ở mức cao hoặc thị trường nguyên liệu toàn cầu biến động mạnh, mặt bằng giá VLXD trong nước có thể tiếp tục chịu áp lực tăng.

Trong thời gian tới, việc ổn định nguồn cung vật liệu, kiểm soát chi phí đầu vào và minh bạch thông tin thị trường là yếu tố quan trọng nhằm hạn chế biến động giá, tạo điều kiện cho thị trường xây dựng phát triển ổn định, hỗ trợ hiệu quả cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế năm 2026.

Bài, ảnh: AN KHÁNH