Tập kết container hàng hóa tại cảng chuẩn bị đưa đi xuất khẩu. Ảnh: CPĐT

Số liệu thống kê chính thức của Tổng cục Hải quan vừa cho biết kim ngạch xuất khẩu của nước ta trong tháng 7 đạt gần 10,2 tỉ USD, tăng 3% so với tháng 6, và nhập khẩu hơn 9,6 tỉ USD, tăng 0,8%. Tính ra, chúng ta đã đạt được “kỳ tích” xuất siêu trong tháng này khoảng 600 triệu USD và làm cho cán cân thương mại trong 7 tháng đầu năm nay thặng dư được 88 triệu USD. Kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam trong 7 tháng qua đạt hơn 63,5 tỉ USD, tăng 20% so với cùng kỳ năm trước, còn nhập khẩu 63,46 tỉ USD, tăng hơn 8%. Nếu tiếp tục đà xuất nhập khẩu như trong tháng 7 từ đây đến cuối năm thì từ ngành thương mại nước ta làm nên lịch sử xuất siêu mới, bất chấp nền kinh tế toàn cầu đang suy yếu.

Tuy nhiên, bài toán cấp thiết hiện nay của ngành thương mại là phải nỗ lực giảm bớt nhập siêu quá lớn từ thị trường châu Á gần gũi, đặc biệt là từ Trung Quốc, nền kinh tế lớn thứ hai thế giới có đông người tiêu dùng nhất hành tinh. Nhập siêu của Việt Nam từ Trung Quốc trong tháng 7 là 1,46 tỉ USD, nâng mức nhập siêu trong 7 tháng đầu năm lên tới gần 8,5 tỉ USD trên tổng giá trị hàng hóa nhập khẩu từ “láng giềng phía Bắc” này là 15,66 tỉ USD. Nhập siêu của nước ta từ Hàn Quốc, Đài Loan và Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) lần lượt là khoảng 5,7 tỉ USD, 3,7 tỉ USD và 2,6 tỉ USD. Việt Nam và Hàn Quốc đang tiến hành đàm phán xây dựng thỏa thuận tự do thương mại (FTA) song phương nên đây là thời điểm các doanh nghiệp nước ta có nhiều cơ hội mở rộng thị trường xứ Hàn. Kim ngạch thương mại song phương giữa hai nước đến năm 2015 dự kiến là 20 tỉ USD, so với 17,8 tỉ USD năm 2011. Kim ngạch xuất của ta sang xứ Kim chi hồi năm ngoái chỉ có 4,7 tỉ USD, chiếm chưa đầy 1% tổng giá trị nhập khẩu của nước này.

Mở rộng xuất khẩu sang các thị trường tiềm năng mới cũng là mục tiêu lớn, nhất là khu vực Mỹ La-tinh. Kim ngạch thương mại giữa nước ta với khu vực này còn quá khiêm tốn so với tiềm năng. Chẳng hạn, Mexico là nước có hệ thống thương mại tự do, có kim ngạch nhập khẩu hơn 300 tỉ USD/năm, nhưng giá trị xuất khẩu của Việt Nam sang thị trường hơn 113 triệu dân này chưa tới 1 tỉ USD năm 2011. Thực tế thì kim ngạch xuất khẩu của ta vào Mexico liên tục tăng rất mạnh trong những năm gần đây nhưng còn rất nhiều tiềm năng để tận dụng, khai thác. Quốc gia Trung Mỹ này là thị trường tạo được sức hút hấp dẫn đối với các nhà xuất khẩu từ các nước đang phát triển do những yếu tố thuận lợi về phương thức thanh toán đơn giản, rõ ràng, khối lượng nhập khẩu tương đối ổn định, giá cả phải chăng, chi phí vận chuyển trung bình, yêu cầu chất lượng và kỹ thuật sản phẩm không quá cao... Các mặt hàng may mặc, giày dép, cà phê, đặc biệt là thủy sản cần tập trung vào thị trường Mexico.

ĐỨC TRUNG