Với mức độ ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) nhanh nhất thế giới, tham vọng của Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) trở thành cầu nối AI cho Nam Bán cầu vừa đón “cú hích” mạnh mẽ nhờ tiếp nhận các lô chip tiên tiến nhất do Mỹ thiết kế.

Thái tử Abu Dhabi, ông Khaled bin Mohamed Al Nahyan dự Hội nghị G20 tại Nam Phi. Ảnh: The National News

Chiến lược AI của UAE được xây dựng trên 2 trụ cột. Một là các khoản đầu tư quy mô lớn, đòi hỏi rót nhiều vốn vào những công ty công nghệ tiên phong của Mỹ và hai là phát triển/xuất khẩu các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) tới những thị trường chưa được các nền tảng phương Tây như ChatGPT phục vụ đầy đủ.

Việc lô GPU Blackwell Ultra đầu tiên của Nvidia, vốn đóng vai trò then chốt cho hạ tầng AI, được chuyển giao hồi đầu tháng này đã đưa trụ cột thứ hai trong chiến lược AI của UAE tiến gần hơn tới hiện thực.

Cửa ngõ tới Nam Bán cầu

Nhiều bằng chứng cho thấy Chính phủ UAE đang xúc tiến kế hoạch trở thành thị trường triển khai AI và nhà cung cấp hạ tầng hàng đầu cho Nam Bán cầu. Chẳng hạn, tại Hội nghị thượng đỉnh G20 ở Johannesburg (Nam Phi) cuối năm ngoái, UAE đã khởi động “Sáng kiến AI vì sự phát triển” trị giá 1 tỉ USD nhằm mở rộng hạ tầng và dịch vụ AI trên khắp châu Phi với khẩu hiệu đảm bảo “không quốc gia nào bị bỏ lại phía sau trong kỷ nguyên AI”.

Trọng tâm trong kế hoạch này là Khuôn viên AI UAE - Mỹ tại Abu Dhabi, trung tâm dữ liệu AI lớn nhất thế giới bên ngoài xứ cờ hoa, với tổng công suất dự kiến 5 gigawatt. Trước đây, các công ty AI phục vụ khu vực Trung Đông, châu Phi và Nam Á phải phụ thuộc vào các trung tâm dữ liệu xa tận châu Âu hoặc Mỹ. Khuôn viên AI sẽ thu hẹp khoảng cách này, khi mang đến năng lực tính toán ngay trong khu vực với khả năng phục vụ Nam Bán cầu, tạo sự linh hoạt về lựa chọn hạ tầng mà các doanh nghiệp toàn cầu đặc biệt coi trọng.

Ngoài sáng kiến trên, UAE, thông qua công ty G42 có trụ sở tại Abu Dhabi và tập đoàn Microsoft của Mỹ, cũng đã cam kết đầu tư 1 tỉ USD nhằm phát triển cơ sở hạ tầng AI tại Kenya, bao gồm một trung tâm dữ liệu chạy bằng địa nhiệt và các mô hình AI ngôn ngữ Swahili/tiếng Anh.

“Vị trí địa lý, nguồn vốn, lập trường địa chính trị tương đối trung lập và các mối quan hệ thương mại lâu đời với châu Phi và Nam Á mang lại cho UAE những lợi thế cấu trúc mà ít quốc gia phương Tây nào có thể dễ dàng sao chép trong vai trò cầu nối AI tới Nam Bán cầu”, Vincent Charles, chuyên gia AI tại Đại học Nữ hoàng Belfast (Anh), nhận định.

Phân tích gần đây của trung tâm GeoTech cho thấy tầm nhìn quốc gia dài hạn, tính linh hoạt thể chế và mô hình đổi mới dựa trên đầu tư đã giúp UAE đạt được tiến bộ nhanh chóng, đặc biệt trong triển khai AI, xây dựng hạ tầng và hình thành hệ sinh thái công nghệ. Quốc gia vừa rút khỏi Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) này định vị mình như cầu nối giữa các khu vực, “cửa ngõ tới Nam Bán cầu” trong khi điều hướng sự cân bằng khéo léo giữa hai siêu cường AI lớn nhất thế giới là Mỹ và Trung Quốc.

HẠNH NGUYÊN (Theo SCMP, Atlantic Council)