Cơ quan Hợp tác An ninh Quốc phòng (DSCA) thuộc Lầu Năm Góc trong thông báo trình Quốc hội Mỹ ngày 1-4 cho biết Bộ Ngoại giao nước này đã “bật đèn xanh” cho thỏa thuận bán vũ khí tiềm năng trị giá 5,6 tỉ USD với Philippines, một bước đi quan trọng giúp hiện đại hóa không quân của quốc gia đồng minh Đông Nam Á.

Phi đội máy bay chiến đấu F-16 nâng cấp đầu tiên của Đài Loan. Ảnh: eurasiantimes
Gói vũ khí được phê duyệt gồm 20 tiêm kích F-16 Block 70/72 và nhiều thiết bị đi kèm khác. Ngoài ra còn một số vũ khí, trong đó có 112 tên lửa AIM-120C-8 hoặc thiết bị tương đương, 36 quả bom lượn dẫn đường chính xác GBU 39/B SDB-1, 40 tên lửa không đối không tầm ngắn tiên tiến AIM-9X Block II Sidewinder, 32 tên lửa huấn luyện không chiến AIM-9X Block II Sidewinder (CATM), 60 quả bom đa dụng MK-82 500 lb và 60 quả MK-84 2.000 lb cùng nhiều thiết bị liên quan khác.
Theo thông tin từ nhà sản xuất Lockheed Martin, F-16 Block 70/72 là phiên bản nâng cấp sâu và mạnh nhất của máy bay chiến đấu thế hệ thứ 4. Về thiết kế, máy bay có chiều dài 15,02m, cao 5,09m và sải cánh rộng 9,45m; trọng lượng rỗng 9,2 tấn và có thể đạt tốc độ tối đa hơn 2.469km/giờ. Block 70/72 có tuổi thọ kết cấu kéo dài lên tới 12.000 giờ - cao hơn 50% so với các biến thể F-16 trước đó. Về kỹ thuật, công nghệ cốt lõi của phiên bản mới là radar quét mảng pha quét điện tử chủ động APG-83 AESA tận dụng công nghệ từ các chiến đấu cơ tàng hình thế hệ thứ 5 như F-22 và F-35. Máy bay còn tích hợp hệ thống tác chiến điện tử tối tân trong khi buồng lái gắn màn hình độ phân giải cao. Các trang bị này giúp phi công linh hoạt trong mọi điều kiện thời tiết và tương thích với tầm nhìn ban đêm, tăng khả năng nhận thức tình huống theo thời gian thực khi tầm hoạt động, tốc độ quét và số lượng mục tiêu theo dõi cùng lúc vượt trội hơn so với radar trên các phiên bản cũ.
Block 70/72 còn được lắp thiết bị định vị GPS cùng hệ thống tránh va chạm mặt đất tự động (Auto GCAS), có thể phát cảnh báo cho phi công khi máy bay sắp lao xuống hoặc tự động điều chỉnh đường bay khi người điều khiển bất tỉnh. Đặc biệt, phi công được gắn thêm hệ thống ngắm bắn gắn trên mũ bay (JHMCS), giúp nâng cao uy lực cho tên lửa tầm nhiệt AIM-9X nhờ khả năng khóa và tấn công mục tiêu theo hướng nhìn của phi công. Ngoài tên lửa tầm trung AIM-120C, Block 70/72 có một động cơ nhưng có thể mang tới 7,9 tấn vũ khí bao gồm tên lửa diệt hạm AGM-84 Harpoon, tên lửa không đối đất AGM-88 HARM và AGM-65 Maverick cùng bom dẫn đường laser GBU-12.
Thông báo về gói vũ khí được đưa ra sau nhiều tháng Philippines và Trung Quốc chứng kiến các cuộc đối đầu leo thang tại những vùng tranh chấp ở Biển Đông. Thỏa thuận cũng được xúc tiến vài ngày sau khi Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth có chuyến thăm Philippines trong bối cảnh Nhà Trắng đang tìm cách chuyển hướng các nỗ lực quân sự của Lầu Năm Góc sang châu Á.
Trong chuyến thăm, Bộ trưởng Hegseth thông báo rằng Mỹ sẽ triển khai các kết cấu tiên tiến hơn đến Philippines, bao gồm Hệ thống tên lửa chống hạm ven biển của Hải quân - Thủy quân lục chiến (NMESIS) và tàu mặt nước không người lái (USV). Đặc biệt, Mỹ có khả năng sẽ triển khai thêm một hệ thống tên lửa tầm trung Typhon tại Philippines nhằm răn đe các mục tiêu quân sự của Trung Quốc ở Biển Đông.
Ông Hegseth cũng tái khẳng định cam kết của Washington hợp tác nhiều hơn về đào tạo quân sự song phương và cơ sở công nghiệp quốc phòng. Trong cuộc họp báo chung với người đồng cấp Philippines Gilbert Teodoro, Bộ trưởng Hegseth cho biết những nỗ lực này phản ánh sức mạnh của “liên minh sắt đá” giữa Mỹ và Philippines, hướng tới mục tiêu “tái lập khả năng răn đe trước những mối đe dọa” từ Trung Quốc ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Được biết, Quốc hội Mỹ sẽ có 30 ngày kể từ khi nhận thông báo để quyết định có chặn thương vụ hay không. Nếu không gặp sự phản đối từ Đồi Capitol, hợp đồng sẽ được trình lên Tổng thống Donald Trump ký duyệt. Bộ Ngoại giao Mỹ hồi tháng 6-2021 cũng duyệt hợp đồng tiềm năng trị giá 2,43 tỉ USD để bán 12 tiêm kích F-16 cùng tên lửa cho Philippines, nhưng không có dấu hiệu nào cho thấy thương vụ này đã được tiến hành.
MAI QUYÊN (Theo AFP, CNN)