Sau thông tin Tổng thống Mỹ Donald Trump (ảnh) mời người đồng cấp Philippines đến thăm Washington thời gian tới, Nhà Trắng trong một tuyên bố cho biết ông Trump cũng gởi lời mời tương tự đến lãnh đạo Thái Lan và Singapore.

Theo thông cáo của Nhà Trắng, Tổng thống Trump và Thủ tướng Thái Lan Prayuth Chan-ocha đã có cuộc điện đàm hôm 30-4. Trong đó, hai bên tái khẳng định cam kết song phương và mong muốn chung đối với "hòa bình và ổn định tại châu Á - Thái Bình Dương". Hai nhà lãnh đạo còn nhất trí tăng cường hơn nữa quan hệ hợp tác thương mại và kinh tế. Đặc biệt, Tổng thống Trump đảm bảo cam kết của Washington về việc "đóng vai trò tích cực và dẫn dắt ở châu Á, hợp tác chặt chẽ với các đối tác hay đồng minh như Thái Lan".

Tương tự, Tổng thống Trump và Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long trong cuộc điện đàm cũng khẳng định cam kết chung đối với liên minh hai nước. "Quan hệ đối tác Mỹ - Singapore được đánh dấu bởi sự lớn mạnh trong lĩnh vực thương mại và đầu tư, hợp tác chặt chẽ về an ninh, phối hợp ăn ý trước những thách thức trong khu vực và trên toàn cầu" – theo thông cáo của Nhà Trắng. Tổng thống Trump đã mời lãnh đạo Singapore đến thăm Washington để tăng cường quan hệ song phương.

Việc Tổng thống Mỹ mời các nhà lãnh đạo Đông Nam Á đến Nhà Trắng diễn ra trong bối cảnh căng thẳng với CHDCND Triều Tiên ngày càng leo thang khiến khu vực lo ngại. Trích lời Chánh Văn phòng Nhà Trắng Reince Priebus, hãng tin AP cho biết lời mời trước đó của ông Trump gởi đến người tương nhiệm Philippines Rodrigo Duterte cũng phần lớn liên quan vấn đề Triều Tiên. Theo thông cáo của Nhà Trắng hôm 1-5, hai nhà lãnh đạo đã có cuộc điện đàm "rất thân thiện" và ông Trump "rất thích" cuộc trò chuyện với Tổng thống Duterte. Cùng ngày, phát ngôn viên Ernie Abella của Tổng thống Duterte đã lên tiếng xác nhận lời mời từ Tổng thống Mỹ. Vị này cho biết ông Trump hiểu rõ những thách thức mà Tổng thống Duterte đang đối mặt, đặc biệt trong cuộc chiến chống ma túy. Đồng thời, lãnh đạo Mỹ còn đề cập cam kết của Washington đối với hiệp ước quốc phòng song phương và mối quan tâm của ông nhằm phát triển "quan hệ nồng ấm và hợp tác" với Manila.

Theo giới phân tích, nhận xét của quan chức Philippines phản ánh thái độ thân thiện hơn của chính quyền Duterte đối với Tổng thống Trump so với quan điểm đối nghịch dành cho người tiền nhiệm Barack Obama. Tuy nhiên, quyết định của ông Trump sau đó bị chỉ trích là Washington đang thỏa hiệp với cuộc chiến chống ma túy gây tranh cãi của chính quyền Duterte. Đáp lại, Chánh Văn phòng Nhà Trắng Priebus khẳng định vấn đề Triều Tiên mới là nội dung chính của cuộc gọi.

Trong chương trình "This Week" của kênh ABC News, ông Priebus cho rằng cả Mỹ lẫn châu Á không đối mặt với điều gì lớn hơn diễn biến ở Triều Tiên. Do đó, ông nhấn mạnh xây dựng liên minh trong khu vực, đặc biệt ở Đông Nam Á nhằm kiềm chế chương trình hạt nhân và tên lửa của Bình Nhưỡng là hành động cần thiết hơn so với quan ngại về chiến dịch chống ma túy đẫm máu của ông Duterte ở Philippines. Dẫu vậy, Chánh Văn phòng Nhà Trắng nói rõ cách tiếp cận này không có nghĩa Washington "ca ngợi" hay "ủng hộ" chính sách của Tổng thống Duterte. Thay vào đó, động thái này cho thấy tính nghiêm trọng của vấn đề Triều Tiên và nó đòi hỏi chính quyền ông Trump cần hợp tác càng nhiều càng tốt với các đối tác khu vực nhằm đảm bảo có quan điểm thống nhất về Bình Nhưỡng. "Nếu xảy ra điều gì ở Triều Tiên, chúng ta có được sự ủng hộ của các bên trong một kế hoạch hành động có thể cần đến sự hợp tác khu vực" – ông Priebus lý giải.

MAI QUYÊN