Nông dân đang rất cần sự hỗ trợ để tăng thu nhập.

Ông Dương Quốc Xuân, Phó Trưởng Ban Chỉ đạo Tây Nam bộ, cho biết: "Thu nhập nông dân Đồng bằng sông Cửu Long còn thấp, tỷ lệ hộ nghèo toàn vùng là 11%, trong đó đa số sống dựa vào nghề nông. Tới đây, Ban Chỉ đạo Tây Nam bộ cùng với các tỉnh, thành thực hiện tốt nghị quyết về tam nông, từ đó giúp nông dân chuyển đổi sản xuất, phát triển nông thôn, nâng cao đời sống; thực hiện tốt xây dựng nông thôn mới". Mong rằng, những chủ trương vực dậy vùng sản xuất nông nghiệp sẽ tạo nên cuộc lột xác mạnh mẽ cho vùng ĐBSCL.

Trong 10 năm qua, sản xuất nông nghiệp vùng ĐBSCL phát triển khá toàn diện về năng suất và chất lượng. Chỉ riêng cây ăn trái hiện toàn vùng có đến 300 mô hình đạt chứng nhận GAP, Global GAP, Viet GAP. Tuy nhiên, bà Nguyễn Hồng Lý, Phó Chủ tịch Trung ương Hội Nông dân Việt Nam, băn khoăn: "Vùng ĐBSCL còn khoảng 11% hộ nghèo và 7% hộ cận nghèo, nhiều hộ nông dân có thu nhập không ổn định và thấp so với mức thu nhập chung, thường xuyên rơi vào tình trạng "được mùa mất giá", không còn khả năng tái đầu tư sản xuất". Nhiều năm nay, nông sản hàng hóa do nông dân làm ra luôn biến động, giá cả bấp bênh. Đặc biệt, với xu hướng giá vật tư đầu vào ngày càng tăng cao, nông dân càng chồng chất khó khăn. Mối liên kết "4 nhà" theo chủ trương của Chính phủ đề nghị cách đây 10 năm vẫn chưa được ứng dụng rộng rãi vào thực tiễn sản xuất.

Ông Đỗ Thành Thưởng, ngụ ấp Hưng Phú, xã Hưng Phong, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre, nói: "Trồng dừa nhiều lúc vinh quang nhưng cũng không ít khi gặp nhiều khó khăn". Gia đình ông Thưởng trồng dừa hàng chục năm qua do ông bà truyền lại. Từ những năm 80, người trồng dừa trải qua 2 lần rớt giá thê thảm, người trồng dừa đua nhau chuyển sang trồng những cây khác. Năm 2011, dừa tăng giá rất cao nhưng chỉ kéo dài 3-4 tháng lại rớt giá thê thảm, người trồng dừa lại khốn đốn. Lĩnh vực nuôi trồng thủy sản, nông dân Võ Hồng Ngoãn, ngụ tỉnh Bạc Liêu, bức xúc bày tỏ: "Nông dân vừa lo đầu vào giá cao, giá bán sản phẩm thấp, dịch bệnh hoành hành. Khi gặp rủi ro, thất bại, nguồn vốn cạn kiệt, nhưng nông dân rất khó tiếp cận vốn vay, nếu vay được cũng nhỏ giọt làm sao tái sản xuất". Ông Ngoãn đề nghị các ngành chức năng, nhà khoa học lắng nghe tâm tư của nông dân, có cơ chế hỗ trợ hợp lý giúp nông dân an tâm sản xuất.

Ông Lê Văn Đông nhà vườn trồng vú sữa ở ấp Long Trị, xã Bàn Long, huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang, tâm tư: "Nông dân cơ cực, nhưng thị trường không ổn định, phải bán sản phẩm qua nhiều thương lái và thường bị ép giá. Ngoài ra, đê bao làm theo kiểu chắp vá, vườn dễ bị lũ tràn gây thiệt hại; giao thông nông thôn chưa thuận lợi, đáp ứng cho việc vận chuyển trái cây nên phí vận chuyển ngày càng tăng cao". Ông đề xuất, cần quy hoạch vùng chuyên canh phù hợp đặc thù địa phương, có cơ chế tập hợp nông dân sản xuất kinh doanh giỏi làm đầu mối để nông dân học hỏi kinh nghiệm lẫn nhau. Bên cạnh, Nhà nước quan tâm đầu tư hệ thống đê bao bền vững...

Chính sách "Tam nông" là đòn bẩy giúp ĐBSCL xây dựng nền nông nghiệp hàng hóa theo hướng hiện đại, góp phần nâng cao đời sống cho nông dân vùng, nhưng hiện nay vẫn còn nhiều trăn trở, trong đó có thách thức lớn ở khâu quy hoạch phát triển... Song, nếu các chính sách phát triển được thực thi đồng bộ, nông dân được hưởng lợi thực sự sẽ góp phần thu hẹp khoảng cách về thu nhập với các vùng khác trên cả nước.

Bài, ảnh: NGUYỄN SỰ