Thúc đẩy quy trình chia sẻ công nghệ tiên tiến giữa các đồng minh, một quan chức Mỹ cấp cao cho biết Washington sẵn sàng hợp tác với Nhật Bản trong các dự án phát triển máy bay không người lái (UAV) tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI).

UAV trinh sát MQ-9 Reaper của Mỹ tại Căn cứ Không quân Kanoya, Nhật Bản. Ảnh: Kyodo News

Từ năm ngoái, Không quân Mỹ đã đề nghị quốc hội dành một phần ngân sách tài khóa 2024 cho chương trình máy bay chiến đấu hợp tác (CCA), cũng như chương trình thống trị trên không thế hệ tiếp theo (NGAD). Trong đó, phi đội CCA sẽ bao gồm nhiều loại UAV tác chiến với kích cỡ và khả năng khác nhau, có thể nhận lệnh từ phi công điều khiển máy bay gần đó và thực hiện một số nhiệm vụ như tấn công mục tiêu, thu thập tình báo, giám sát và trinh sát hoặc các hoạt động chiến tranh điện tử như gây nhiễu tín hiệu và thả mồi nhử đối thủ.

Dự kiến, Không quân Mỹ sẽ mua ít nhất 1.000 chiếc CCA. Với mô hình này, họ sẽ có hai CCA cho mỗi trong số 200 chiến đấu cơ thuộc NGAD và hai CCA cho mỗi trong 300 chiến đấu cơ tàng hình F-35. Trả lời phỏng vấn trang tin Nikkei, Bộ trưởng Không quân Mỹ Frank Kendall cho biết lô CCA đầu tiên sẽ do các nhà thầu trong nước phát triển. Ông cũng nói thêm rằng Tokyo vào “thời điểm thích hợp” sẽ tham gia chương trình CCA dựa trên thỏa thuận nghiên cứu chung ký kết giữa Lầu Năm Góc và Bộ Quốc phòng Nhật Bản vào tháng 12-2023. Mục tiêu của thỏa thuận là tăng cường các bước đột phá hiện có của Nhật Bản trong nghiên cứu AI và tích hợp chúng với các nền tảng không người lái. 

Đối phó Trung Quốc

Được biết, sáng kiến ​​CCA do ông Kendall dẫn đầu nhắm mục tiêu đối phó những gì Mỹ coi là mối đe dọa ngày càng tăng do Trung Quốc gây ra trong bối cảnh Bắc Kinh không che giấu tham vọng thống trị trên không ở Tây Thái Bình Dương. Theo báo cáo thường niên của Lầu Năm Góc về sức mạnh quân sự Trung Quốc năm 2023, cường quốc châu Á sở hữu hệ thống phòng không tích hợp mạnh mẽ trong phạm vi 556km tính từ bờ biển nước này. Điều đó có thể gây rủi ro cho máy bay của Mỹ tiếp cận vùng ngoại vi của Trung Quốc trong trường hợp xảy ra xung đột.

Trong một bình luận, Bộ trưởng Không quân Mỹ cho biết chiến lược quân sự của Trung Quốc rõ ràng được thiết kế để chống lại Mỹ, đặc biệt nhắm vào khả năng triển khai sức mạnh tới Tây Thái Bình Dương. Trước mục tiêu này của Bắc Kinh, Washington cần cải tiến phi đội máy bay chiến đấu với công nghệ tự động và AI mới nổi để duy trì ưu thế trên không. Không quân Mỹ cũng đang xem xét hợp tác với Tokyo thúc đẩy chiến lược triển khai linh hoạt (ACE) nhằm phân tán máy bay khắp khu vực để tránh các cuộc tấn công của Trung Quốc khi xảy ra xung đột. Điều này đồng nghĩa với khả năng Lầu Năm Góc có thể tiếp cận nhiều hơn các sân bay và tiền đồn ở Nhật Bản.

MAI QUYÊN