14/11/2026 - 13:26

Khi kỳ vọng của cha mẹ quá sức với đứa con lớn

Khi sinh thêm con thứ, cha mẹ có thể vô tình kỳ vọng đứa con lớn của mình cư xử chững chạc và có trách nhiệm hơn. Những kỳ vọng này có thể khiến đứa trẻ cảm thấy tủi thân, rằng lớn hơn đồng nghĩa ít nhận được sự quan tâm từ cha mẹ. Các nhà tâm lý học đã chỉ ra nhiều lý do cha mẹ nên để cho đứa lớn tự do mắc lỗi, vui chơi và sống theo tuổi của chúng.

Áp lực phải biết suy xét. Một đánh giá có hệ thống đã xem xét 95 nghiên cứu về hiện tượng phụ huynh hóa (parentification) - khi một đứa trẻ buộc phải đảm nhận trách nhiệm vượt quá khả năng của nó - cho thấy đa số con lớn đều được kỳ vọng trưởng thành quá nhanh. Tuy nhiên, việc đảm nhận những trách nhiệm không phù hợp với độ tuổi có thể ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần của trẻ, có thể trở thành áp lực tâm lý lớn.

Để con sống đúng lứa tuổi. Học viện Nhi khoa Mỹ khuyên các bậc cha mẹ nên đảm bảo rằng trẻ lớn không cảm thấy bị bỏ rơi khi em bé chào đời. Hướng dẫn của học viện khuyến nghị cha mẹ dành thời gian riêng cho trẻ lớn và giúp chúng thích nghi từ từ.

Thay vì bảo chúng phải cư xử chín chắn, cha mẹ nên mang lại sự trấn an mà trẻ cần. Ví dụ, khi đứa trẻ 8 tuổi đòi được ôm hôn như đứa em mới biết đi, hoặc muốn cha mẹ giúp đỡ những việc mà bình thường đều tự làm được, hãy hiểu đơn giản là nó muốn cảm thấy được quan tâm.

Khuyến khích con giúp đỡ cha mẹ, nhưng không nên là gánh nặng. Giúp đỡ em út có thể giúp xây dựng tình cảm và sự tự tin, nhưng việc bắt đứa lớn chịu trách nhiệm về sự an toàn, hành vi hoặc niềm vui của đứa nhỏ là một gánh nặng.

Cha mẹ có thể giao cho con lớn những nhiệm vụ nhỏ trong gia đình và cho phép con phàn nàn khi cảm thấy không công bằng, nhờ giúp đỡ và tận hưởng giờ chơi riêng mà không phải trông em. 

Làm anh chị không có nghĩa là trở thành “người lớn thu nhỏ” trong nhà, mà trẻ vẫn đang lớn lên, đang học hỏi và vẫn cần cha mẹ quan tâm, chăm sóc. 

LÊ THƯ (Theo Indiatimes)

Chia sẻ bài viết