Khi dân số già đi và bệnh tiểu đường ngày càng phổ biến, các vết thương mãn tính cũng gia tăng, khiến nhiều bệnh nhân có nguy cơ phải cắt cụt chi. Các nhà nghiên cứu tại Đại học California, Riverside (UCR - Mỹ) đã tạo ra một loại gel mới có khả năng giúp những vết thương này lành lại trước khi tiến triển đến mức phải đoạn chi. 

“Quá trình chữa lành vết thương mãn tính trải qua 4 giai đoạn: viêm, hình thành mạch máu (trong mô bị tổn thương), tái cấu trúc và phục hồi. Ở bất kỳ giai đoạn nào, việc thiếu nguồn cung ôxy ổn định và liên tục đều là một vấn đề lớn”, Iman Noshadi, Phó giáo sư kỹ thuật sinh học tại UCR, cho biết.

Nhóm nghiên cứu do ông Noshadi dẫn đầu đã phát triển vật liệu mới nhằm khắc phục nguyên nhân chính gây ra các vết thương mãn tính: thiếu ôxy sâu bên trong mô bị tổn thương. Khi nồng độ ôxy quá thấp, vết thương có thể bị viêm nhiễm kéo dài, tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn phát triển và hủy hoại mô. 

Gel mới được cấu tạo từ nước và chất lỏng gốc choline có tính kháng khuẩn, không độc hại và tương thích sinh học. Khi được kết nối với một viên pin nhỏ tương tự như pin trong máy trợ thính, chất gel này hoạt động như một hệ thống điện hóa thu nhỏ, phân tách các phân tử nước để giải phóng ôxy một cách ổn định. 

Có thể tương thích theo hình dạng của mọi vết thương, gel len lỏi vào những khe hở nhỏ nơi thường có nồng độ ôxy thấp nhất và nguy cơ nhiễm trùng cao nhất. Một ưu điểm quan trọng nữa là nó có khả năng cung cấp ôxy liên tục lên đến 1 tháng, đủ lâu để mô hình thành mạch máu mới, từ đó giúp vết thương mãn tính mau lành hơn, giống như các vết thương thông thường. Ngoài ra, nhờ chứa thành phần chính là choline, gel còn giúp điều hòa phản ứng miễn dịch và giảm viêm quá mức. 

Các thí nghiệm trên chuột mắc bệnh tiểu đường và chuột già, có các vết thương tương tự ở người lớn tuổi, đã cho thấy kết quả đáng kinh ngạc. Khi dùng miếng dán chứa gel tạo ôxy áp lên vết thương và thay thế hằng tuần, các vết thương đã lành trong khoảng 23 ngày, giúp chuột sống sót. 

Theo các chuyên gia, những vết thương không lành trong hơn 1 tháng được phân loại là vết thương mãn tính. Mỗi năm, trên toàn cầu có khoảng 12 triệu người bị ảnh hưởng, 1/5 trong số đó phải phẫu thuật đoạn chi, cho thấy mức độ nghiêm trọng của tình trạng bệnh. 

Ngoài điều trị vết thương, ứng dụng tiềm năng của loại gel cung cấp ôxy còn bao gồm hỗ trợ quá trình nuôi cấy mô hoặc cơ quan thay thế.

LÊ THƯ (Theo SciTechDaily)