Ngày 12-6, Ủy ban châu Âu (EC) đã đề xuất một gói biện pháp, bao gồm 540 triệu euro (625 triệu USD) hỗ trợ tài chính và những thay đổi có mục tiêu đối với Chính sách Nông nghiệp Chung (CAP) của Liên minh châu Âu (EU), nhằm giúp nông dân ứng phó với giá phân bón tăng cao do căng thẳng địa chính trị và những gián đoạn nguồn cung gần đây.

Xung đột ở Trung Đông đẩy giá phân bón lên cao và tăng chi phí sản xuất cho nông dân châu Âu. Ảnh: EU Monitoring

Tuyên bố của EC nêu rõ nguồn tài trợ này sẽ cung cấp hỗ trợ khẩn cấp cho những nông dân bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi cuộc khủng hoảng phân bón. Các quốc gia thành viên EU có thể bổ sung nguồn tài trợ quốc gia trị giá gấp đôi số tiền họ nhận được từ EU. Nếu được sử dụng đầy đủ, tổng số tiền hỗ trợ có sẵn có thể đạt 1,5 tỉ euro (1,7 tỉ USD).

EC cũng đề xuất những thay đổi có mục tiêu đối với CAP để cho phép các quốc gia thành viên hỗ trợ nông dân nhanh hơn. Các biện pháp bao gồm thiết lập một cơ chế hỗ trợ thanh khoản mới theo các chương trình phát triển nông thôn, tăng các khoản thanh toán trực tiếp tạm ứng cho nông dân và điều chỉnh ngân sách thanh toán trực tiếp năm 2027.

Theo đề xuất, cơ chế hỗ trợ thanh khoản mới có thể nhận được tới 65% đồng tài trợ từ Quỹ Nông nghiệp châu Âu dành cho phát triển nông thôn (EAFRD). Các quốc gia thành viên cũng có thể chuyển hướng các quỹ nông nghiệp chưa sử dụng của EU mà nếu không sẽ bị hết hạn vào cuối kỳ ngân sách hiện tại. Để đẩy nhanh việc thanh toán và giảm bớt gánh nặng hành chính, một số hỗ trợ có thể được cung cấp dưới dạng một khoản tiền cố định trên mỗi hecta.

Đề xuất huy động quỹ dự trữ nông nghiệp vẫn cần sự chấp thuận của các quốc gia thành viên EU. Nếu được thông qua, dự kiến đề xuất này sẽ được chính thức ban hành vào cuối tháng 7. Các sửa đổi CAP được đề xuất cũng phải được Nghị viện châu Âu (EP) và Hội đồng EU phê duyệt.

Ủy viên châu Âu về Nông nghiệp và thực phẩm, ông Christophe Hansen nhận định các biện pháp được đề xuất sẽ làm cho CAP linh hoạt hơn, giúp cải thiện dòng tiền của nông dân và mang lại sự chắc chắn về tài chính hơn.

Căng thẳng địa chính trị và gián đoạn nguồn cung đã đẩy giá phân bón tăng cao trong những tháng gần đây, làm tăng chi phí sản xuất cho nông dân EU. EC cảnh báo rằng chi phí cao hơn có thể buộc nông dân phải giảm sử dụng phân bón, ảnh hưởng đến chất lượng và năng suất cây trồng, thu nhập của nông dân, nguồn cung cấp thực phẩm và cuối cùng là giá cả tiêu dùng.

Ủy ban cũng cho biết sẽ tiếp tục thực hiện Kế hoạch Hành động về Phân bón được công bố vào ngày 19-5 vừa qua. Kế hoạch này nhằm giúp nông dân đối phó với chi phí cao hơn và nguồn cung khan hiếm hơn, đồng thời thúc đẩy sản xuất phân bón trong EU và giảm sự phụ thuộc vào nhập khẩu.

Kế hoạch này bao gồm các biện pháp ngắn hạn để bảo đảm giá cả và nguồn cung phân bón, cũng như các hành động dài hạn hơn nhằm thúc đẩy phân bón sinh học, ít phát thải carbon và theo mô hình kinh tế tuần hoàn.

Hồi tháng 5, Hội đồng EU đã quyết định tạm đình chỉ thuế quan trong 1 năm đối với các loại phân bón chứa nitơ, chủ yếu được sử dụng trong sản xuất nông nghiệp của EU, bao gồm các nguyên liệu đầu vào như ure và amoniac. Quyết định này không áp dụng cho các sản phẩm nhập khẩu từ Nga hoặc Belarus.

BÍCH LIÊN