(CT)- Ngày 17-7- 2013, tại trụ sở Ban Chỉ đạo Tây Nam Bộ, Phó Thủ tướng, Trưởng Ban Chỉ đạo Tây Nam Bộ Vũ Văn Ninh đã chủ trì hội nghị thông qua một số cơ chế, chính sách phát triển đảo Phú Quốc, tỉnh Kiên Giang. Đại diện lãnh đạo các bộ, ngành trung ương, Thường trực Ban Chỉ đạo Tây Nam Bộ và lãnh đạo tỉnh Kiên Giang tham dự hội nghị.

Theo báo cáo của Tổ Công tác nghiên cứu cơ chế, chính sách phát triển đảo Phú Quốc (gọi tắt là Tổ Công tác), ngay sau khi được thành lập, Tổ Công tác đã kiện toàn tổ chức và khẩn trương triển khai nghiên cứu, rà soát văn bản, cơ chế, chính sách hiện hành; khảo sát thực tế và làm việc với địa phương... Trên cơ sở đó, Tổ công tác đã tham mưu, đề xuất: Trước mắt, đề xuất các cơ chế, chính sách thuộc thẩm quyền của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ để tháo gỡ ngay các khó khăn về đầu tư cơ sở hạ tầng, thu hút đầu tư, tổ chức bộ máy; về lâu dài, sẽ nghiên cứu xây dựng Đề án cơ chế, chính sách đặc thù nhằm phát triển Phú Quốc về lâu dài theo định hướng đề ra. Theo nội dung dự thảo các cơ chế, chính sách cần ban hành ngay, Tổ Công tác đề nghị 3 nhóm cơ chế, chính sách đặc thù để phát triển Phú Quốc, gồm nhóm cơ chế, chính sách liên quan mô hình tổ chức, bộ máy, nhân lực và dịch vụ; nhóm cơ chế, chính sách liên quan công tác quy hoạch, cơ sở hạ tầng và nhóm cơ chế, chính sách tài chính, vốn đầu tư. Bên cạnh việc kiến nghị để Phú Quốc được áp dụng cơ chế ưu đãi cao nhất mà Nhà nước ta ban hành  cho từng lĩnh vực, đặc biệt là về đầu tư nước ngoài, đầu tư trong nước, đầu tư cho khu công nghiệp, khu chế xuất; cho các khu kinh tế cửa khẩu, khu kinh tế thương mại tự do, khu kinh tế mở;  Tổ Công tác đề nghị cho Phú Quốc được hưởng một số cơ chế, chính sách đặc thù, như:  Đề xuất kéo dài thời hạn tạm trú từ 15 ngày lên 30 ngày đối với người nước ngoài, người Việt Nam mang hộ chiếu nước ngoài khi đến du lịch tại Phú Quốc. Kiến nghị cho người Việt Nam định cư ở nước ngoài được mua nhà ở gắn với quyền sử dụng đất ở trên đảo Phú Quốc. Người nước ngoài cư trú tại Việt Nam và các nhà đầu tư nước ngoài được mua nhà (trực tiếp để ở) và được thuê đất ở lâu dài trên đảo Phú Quốc. Giao Chủ tịch UBND tỉnh Kiên Giang quyết định thuê tư vấn trong và ngoài nước xây dựng Đề án phát triển tổng thể đảo Phú Quốc đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030 trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt để thay thế Quyết định số 178; điều chỉnh, lập mới các qui hoạch ngành để thống nhất mục tiêu qui hoạch, khắc phục “độ chênh” hiện nay giữa các qui hoạch; xây dựng Đề án thành lập thành phố Phú Quốc, thuộc tỉnh Kiên Giang, trình Chính phủ quyết định thành lập trong giai đoạn 2013-2015. Tiếp tục cho phép phát hành trái phiếu Chính phủ hoặc cổ phiếu công trình đối với dự án hạ tầng trọng điểm trên đảo. Ưu tiên hỗ trợ vốn từ ngân sách Trung ương đối với đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng khu kinh tế đảo Phú Quốc và cụm đảo Nam An Thới theo hướng tập trung, mức bố trí tối thiểu 80% tổng nguồn hỗ trợ trong kế hoạch hàng năm và 3 năm 2013-2015. Kiến nghị Thủ tướng Chính phủ cho phép Chủ tịch UBND tỉnh Kiên Giang được tạm ứng trước vốn kế hoạch của năm liền kề trong 3 năm (2013-2015) theo tiến độ thực hiện các dự án đầu tư hạ tầng trên đảo sử dụng vốn ngân sách. Cho phép tỉnh Kiên Giang được giữ lại 100% số thu ngân sách hàng năm của huyện (chủ yếu từ đất) để đầu tư, duy tu, bảo dưỡng các công trình hạ tầng kỹ thuật đô thị, hạ tầng xã hội; các công trình công ích; các hoạt động bảo vệ môi trường, xử lý chất thải, công tác bảo vệ rừng; tuyên truyền, giáo dục cộng đồng; hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực,… trên đảo Phú Quốc.

Tại Hội nghị, các đại biểu đã tập trung phân tích các đề xuất mà Tổ Công tác đã đưa ra trong dự thảo Đề án; đề xuất bổ sung một số giải pháp nhằm giúp Phú Quốc phát triển nhanh trong thời gian tới.

Phát biểu kết luận hội nghị, Phó Thủ tướng Vũ Văn Ninh đánh giá cao nỗ lực của các thành viên Tổ Công tác trong quá trình nghiên cứu, xây dựng Đề án; đề nghị thành viên Tổ Công tác tiếp tục nghiên cứu các ý kiến của các đại biểu, từ đó sớm bổ sung, sửa đổi hoàn chỉnh Đề án. Theo Phó Thủ tướng, Đề án cần lưu ý xây dựng luận cứ thật rõ ràng về vai trò, tiềm năng lợi thế và sự cần thiết phát triển Phú Quốc ; tiếp tục nghiên cứu đề xuất các chính sách ưu đãi về tài chính, thuế, tín dụng, sử dụng đất… hợp lý và mang tính đột phá. Các thủ tục xuất nhập cảnh cần tạo thuận lợi để Phú Quốc thu hút đầu tư du lịch, vừa phải đảm bảo an ninh, quốc phòng. Về công tác quy hoạch, Phó Thủ tướng đề nghị địa phương khi phê duyệt quy hoạch chi tiết cần có sự trao đổi, thỏa thuận với các cơ quan chuyên ngành Trung ương; quy hoạch phải mang tầm nhìn dài hạn, quản lý quy hoạch chặt chẽ hơn. Địa phương cũng cần đẩy mạnh công tác huy động các nguồn lực một cách hợp lý để xây dựng hạ tầng cơ sở; ưu tiên dự án trọng tâm, trọng điểm. Phó Thủ tướng nhắc nhở Tổ Công tác sớm hoàn chỉnh đề án, trình Bộ KHĐT thẩm định, để Ban Cán sự Đảng Chính phủ có thể trình Bộ Chính trị trình vào quý IV, năm 2013. Trong khi chờ Đề án được duyệt, cố gắng vận dụng để Phú Quốc được thụ hưởng các cơ chế chính sách ưu đãi hiện hành.

Phú Quốc là đảo có diện tích lớn nhất Việt Nam, tọa lạc ở vị trí trung tâm khu vực Đông Nam Á, có lợi thế quan trọng trong mối liên kết giao thông hàng hải, hàng không với các quốc gia trong khu vực và trên thế giới, vừa có tiềm năng phát triển kinh tế to lớn, vừa có vị trí quốc phòng, an ninh đặc biệt quan trọng trong chiến lược phòng thủ của đất nước. Ngày 5-10-2004, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 178/2004/QĐ-TTg phê duyệt Đề án tổng thể phát triển đảo Phú Quốc đến năm 2010, tầm nhìn đến năm 2020; ngày 22-5-2013 Thủ tướng Chính phủ tiếp tục ban hành Quyết định 31/2013/QĐ-TTg về việc thành lập khu kinh tế Phú Quốc, tỉnh Kiên Giang. Mặc dù vậy, theo đánh giá của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, kết quả đầu tư, phát triển đảo Phú Quốc thời gian qua còn chậm, chưa đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh, bền vững, cũng như chưa tương xứng với tiềm năng lợi thế sẵn có của đảo Phú Quốc. Vì vậy, việc ban hành cơ chế chính sách đặc thù để phát triển đảo là cần thiết nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc nêu trên và tăng cường thu hút đầu tư, đẩy nhanh tốc độ phát triển đảo Phú Quốc giai đoạn 2013-2015 một cách toàn diện, tạo cơ sở để thực hiện mục tiêu xây dựng Phú Quốc thành đặc khu hành chính - kinh tế vào năm 2020.

HOÀNG THANH