Ghế ngoại trưởng Mỹ thực sự rất “nóng” để bà Susan Rice chạm được vào lúc này. Ảnh: Telegraph

Con đường đến với chiếc ghế Ngoại trưởng Mỹ của bà Susan Rice, Đại sứ Mỹ tại Liên Hiệp Quốc (LHQ), càng trở nên chông gai hơn khi ngày càng có nhiều nghị sĩ thuộc đảng Cộng hòa, trong đó có cả những người từng ủng hộ bà, đã công khai phản đối.

Hồi đầu tháng 11, bà Susan Rice được Tổng thống Barack Obama đặt nhiều kỳ vọng trở thành ngoại trưởng Mỹ trong nhiệm kỳ tới, thay thế bà Hillary Clinton vừa chính thức khẳng định sẽ nghỉ hưu. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay cho bà Rice chính là các nghị sĩ đảng Cộng hòa, những người cáo buộc Đại sứ Mỹ tại LHQ đã "bỏ qua" vai trò của al-Qaeda xung quanh vụ Lãnh sự quán Mỹ ở Benghazi (Libye) bị tấn công, khiến Đại sứ Mỹ Christopher Stevens cùng 3 nhân viên ngoại giao Mỹ thiệt mạng hồi tháng 9.

Trong các buổi xuất hiện trên truyền hình 5 ngày sau vụ tấn công chết người ở Libye và một tuần trước cuộc bầu cử tổng thống Mỹ, bà Rice đã đưa ra nhận định ban đầu rằng vụ tấn công là sản phẩm "tự phát" của làn sóng biểu tình nổi lên từ đoạn phim bị cho là báng bổ đạo Hồi hơn là một vụ tấn công khủng bố được lên kế hoạch trước. Mặc dù sau đó bà Rice cho rằng phát biểu của bà chỉ dựa trên những đánh giá ban đầu của lực lượng tình báo Mỹ, nhưng phe Cộng hòa vẫn có lý do để phê phán. Họ cho rằng với kinh nghiệm từng là trợ lý Ngoại trưởng Mỹ đặc trách về các vấn đề châu Phi, bà Rice phải nhận thức được bản chất của vụ tấn công thay vì lặp lại thông tin.

Trong nỗ lực "hạ nhiệt" cái nhìn khắt khe từ phe Cộng hòa, bà Rice mới đây đã tổ chức cuộc họp kín với 3 thượng nghị sĩ hàng đầu của đảng Cộng hòa là John McCain, Lindsey Graham và Kelly Ayotte, nhưng không mang lại kết quả thuận lợi. Các ông nghị này tuyên bố sẽ tìm mọi cách ngăn cản việc bỏ phiếu ủng hộ bà Rice giữ chức ngoại trưởng Mỹ cho đến khi các nghi vấn xung quanh vụ tấn công ở Libye được làm rõ.

Ngoài ra, Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa khác là Susan Collins cũng đã đưa ra phản ứng tương tự, đồng thời còn muốn có câu trả lời thỏa đáng về vai trò của bà Rice trong vụ đánh bom khủng bố vào Lãnh sự quán Mỹ ở Kenya hồi năm 1998. Đáng nói là bà Collins, quan chức cấp cao thuộc Ủy ban An ninh Nội địa, người thường có thái độ ôn hòa và có tiếng nói trọng lượng tại Quốc hội Mỹ, đã từng giới thiệu bà Rice lên Ủy ban Đối ngoại Thượng viện khi Tổng thống Obama đề cử bà giữ chức Đại sứ Mỹ tại LHQ cách đây 3 năm.

Để có thể nắm giữ cương vị người đứng đầu ngành ngoại giao Mỹ, bà Rice phải có được 60 phiếu thuận tại Thượng viện. Phe Dân chủ đang có đến 55 ghế trong cơ quan quyền lực này, nên ông chủ Nhà Trắng phải cần đến sự ủng hộ của ít nhất 5 nghị sĩ đối lập để tránh khả năng việc chỉ định bổ nhiệm của mình không nhận được sự tin cậy của Quốc hội Mỹ. Vì vậy, dư luận hoài nghi nhà ngoại giao gốc Phi 48 tuổi này có cơ may giữ ghế ngoại trưởng đời thứ 68 với nhiều trọng trách ở phía trước của nước Mỹ.

Nếu bà Susan Rice không được lựa chọn, ông Obama buộc phải tìm cái tên khác. Ứng cử viên bị xếp thứ hai sau bà Rice, Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ John Kerry đang dần trở nên "sáng giá" hơn khi nhận được nhiều thiện chí từ các nghị sĩ đảng Cộng hòa. Cựu Phó Tổng thống Al Gore cũng đang được nhắc tới như là ứng viên xứng đáng.

NGUYÊN DŨNG (Theo Reuters, AP)